Η υπόθεση Νετανιάχου δημιουργεί εντάσεις στο Διεθνές Δικαστήριο

For some, Khan’s swift pursuit of indictments and warrants, first for Putin and now for Israeli and Hamas leaders, is a bold display of legal rule that contrasts with the caution of his predecessors. It will put the ICC on the map, they say.

According to U.S. Senator Bernie Sanders, the ICC prosecutor is “right to take these actions” against Putin, Netanyahu and Hamas’ leader in Gaza Yahya Sinwar. “These arrest warrants may or may not be carried out, but it is imperative that the global community uphold international law,” he said.

There’s also been praise for Khan’s spirited judicial idealism as an ICC prosecutor who isn’t only targeting legal transgressions in Africa — a point Khan himself advertised in his interview, explaining that a senior Western official had warned him the ICC was “built for Africa and for thugs like Putin” — not for the West and its allies.

For the prosecutor and his supporters, justice delayed is justice denied.

But according to Mary Ellen O’Connell, professor of international law at the University of Notre Dame, what Khan’s arguably done is to expose the court’s possibly fatal flaws — those with its founding, the West’s double standards, and the practical real-time repercussions of any judicial involvement in ongoing conflicts.

A longtime ICC skeptic, O’Connell is worried Khan’s action will “cause more harm than good,” prolonging the conflicts raging in the Levant and Eastern Europe, as the indictments will undoubtedly complicate peace negotiations. “It pushes us away from the viability of talks and peace agreements and settlements. Therefore, we will have far more loss of life in this effort to hold a few individuals accountable, which, in the view of many of us in the international law realm, has never really succeeded,” she told POLITICO.

As soon as O’Connell heard the prosecutor had acted and was pursuing arrest warrants, she said her heart sank because of the predictable impact. “What did Khan think was going to happen? We don’t see wars ending because of indictments. We see fighters doubling down because the ICC has done away with any possibility of amnesty,” she said. “I think we can forget about cease-fires now — that’s what I thought as soon as I heard … I thought that’s the end of any restraint on Rafah.”

And the damage will only be compounded by the West’s double standards when it comes to the ICC, welcoming the indictment of foes like Putin, but not arrest warrants for allies — a double standard shared by non-Western powers too. And maybe advertising that is laudable, but it also “shows why the ICC was never going to fulfill the Nuremberg vision” that inspired its existence, says O’Connell.

Το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο είναι πιο σχετικό και επίκαιρο, ο Khan παίζει αναμφισβήτητα με τη φωτιά – και ίσως υπερβολικό. Είναι μια κίνηση που θα μπορούσε να κάψει το ΔΠΔ χωρίς να κάνει τίποτα για να ανακουφίσει τον πόνο των κατοίκων της Γάζας, καθώς το Ισραήλ συνεχίζει να διώκει αυτό που θεωρεί δίκαιο πόλεμο, ο οποίος ισοπέδωσε τον παράκτιο θύλακα, προκάλεσε μια καταστροφική ανθρωπιστική κρίση και σκότωσε χιλιάδες αμάχους .

Για ορισμένους, η ταχεία επιδίωξη απαγγελίας κατηγοριών και ενταλμάτων από τον Καν, πρώτα για τον Πούτιν και τώρα για τους ηγέτες του Ισραήλ και της Χαμάς, είναι μια τολμηρή επίδειξη νομικού κανόνα που έρχεται σε αντίθεση με την επιφυλακτικότητα των προκατόχων του. Θα βάλει το ΔΠΔ στον χάρτη, λένε.

Σύμφωνα με τον αμερικανό γερουσιαστή Μπέρνι Σάντερς, ο εισαγγελέας του ΔΠΔ έχει «δίκιο να κάνει αυτές τις ενέργειες» εναντίον του Πούτιν, του Νετανιάχου και του ηγέτη της Χαμάς στη Γάζα, Γιάχια Σινγουάρ. «Αυτά τα εντάλματα σύλληψης μπορεί να εκτελεστούν ή όχι, αλλά είναι επιτακτική ανάγκη η παγκόσμια κοινότητα να τηρεί το διεθνές δίκαιο», είπε.

Έχει επίσης επαινεθεί ο πνευματώδης δικαστικός ιδεαλισμός του Khan ως εισαγγελέα του ΔΠΔ που δεν στοχεύει μόνο τις νομικές παραβάσεις στην Αφρική – ένα σημείο που ο ίδιος ο Khan διαφήμισε στη συνέντευξή του, εξηγώντας ότι ένας ανώτερος δυτικός αξιωματούχος τον είχε προειδοποιήσει ότι το ΔΠΔ ήταν «χτισμένο για την Αφρική και για τραμπούκους όπως ο Πούτιν» — όχι για τη Δύση και τους συμμάχους της.

Για τον εισαγγελέα και τους υποστηρικτές του, η καθυστερημένη δικαιοσύνη είναι δικαιοσύνη άρνηση.

Όμως, σύμφωνα με τη Mary Ellen O’Connell, καθηγήτρια διεθνούς δικαίου στο Πανεπιστήμιο της Notre Dame, αυτό που αναμφισβήτητα έκανε ο Khan είναι να αποκαλύψει τα πιθανώς θανατηφόρα ελαττώματα του δικαστηρίου – αυτά με την ίδρυσή του, τα διπλά πρότυπα της Δύσης και τις πρακτικές επιπτώσεις σε πραγματικό χρόνο οποιαδήποτε δικαστική εμπλοκή σε συνεχιζόμενες συγκρούσεις.

Ένας μακροχρόνιος σκεπτικιστής του ΔΠΔ, ο O’Connell ανησυχεί ότι η δράση του Khan θα «προκαλέσει περισσότερο κακό παρά καλό», παρατείνοντας τις συγκρούσεις που μαίνονται στο Levant και στην Ανατολική Ευρώπη, καθώς οι κατηγορίες θα περιπλέξουν αναμφίβολα τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις. «Μας απομακρύνει από τη βιωσιμότητα των συνομιλιών και των ειρηνευτικών συμφωνιών και διευθετήσεων. Ως εκ τούτου, θα έχουμε πολύ περισσότερες απώλειες ζωών σε αυτήν την προσπάθεια να λογοδοτήσουμε μερικά άτομα, κάτι που, κατά την άποψη πολλών από εμάς στη σφαίρα του διεθνούς δικαίου, δεν πέτυχε ποτέ πραγματικά», είπε στο POLITICO.

Μόλις η O’Connell άκουσε ότι ο εισαγγελέας είχε ενεργήσει και είχε εκδοθεί εντάλματα σύλληψης, είπε ότι η καρδιά της βούλιαξε λόγω του προβλέψιμου αντίκτυπου. «Τι πίστευε ο Χαν ότι θα συνέβαινε; Δεν βλέπουμε να τελειώνουν οι πόλεμοι λόγω κατηγοριών. Βλέπουμε τους μαχητές να διπλασιάζονται επειδή το ΔΠΔ έχει καταργήσει κάθε πιθανότητα αμνηστίας», είπε. «Νομίζω ότι μπορούμε να ξεχάσουμε τις εκεχειρίες τώρα – αυτό σκέφτηκα μόλις το άκουσα… νόμιζα ότι αυτό είναι το τέλος κάθε περιορισμού στη Ράφα».

Και η ζημιά θα επιδεινωθεί μόνο από τα διπλά μέτρα και μέτρα της Δύσης όταν πρόκειται για το ΔΠΔ, που χαιρετίζει το κατηγορητήριο εχθρών όπως ο Πούτιν, αλλά όχι τα εντάλματα σύλληψης για συμμάχους – ένα διπλό σταθμό που μοιράζονται και οι μη δυτικές δυνάμεις. Και ίσως μια διαφήμιση που είναι αξιέπαινη, αλλά επίσης «δείχνει γιατί το ICC δεν επρόκειτο ποτέ να εκπληρώσει το όραμα της Νυρεμβέργης» που ενέπνευσε την ύπαρξή του, λέει ο O’Connell.