Μαζική έξοδος από ΗΠΑ και Ευρώπη
Η Net-Zero Banking Alliance (NZBA), που δημιουργήθηκε το 2021 υπό την αιγίδα του Mark Carney, αντιμετωπίζει σήμερα τη μεγαλύτερη κρίση στην ιστορία της. Έπειτα από αλλεπάλληλες αποχωρήσεις μεγάλων τραπεζών και τη χαλάρωση των δεσμεύσεων της για την κλιματική αλλαγή, η πρωτοβουλία ανακοίνωσε προσωρινή αναστολή δραστηριοτήτων και προετοιμάζει αλλαγή στο καταστατικό της.
Οι αποχωρήσεις ξεκίνησαν από τις Ηνωμένες Πολιτείες: JPMorgan, Goldman Sachs, Morgan Stanley, Citigroup, Bank of America και Wells Fargo δήλωσαν ότι αποσύρονται επικαλούμενες πολιτικές πιέσεις και νομικά εμπόδια, ιδιαίτερα σε σχέση με το δίκαιο ανταγωνισμού. Ακολούθησαν σημαντικές ευρωπαϊκές τράπεζες όπως οι HSBC, Barclays και UBS, με την πρώτη να σημειώνει ότι η μετάβαση στο net zero δεν μπορεί να είναι «ομοιόμορφη για όλους τους τομείς και τις αγορές».
Αναπροσαρμογή στόχων και νέα «φόρμα» λειτουργίας
Από την άνοιξη του 2025, η NZBA είχε ήδη χαλαρώσει τον στόχο ευθυγράμμισης με το +1,5°C, υιοθετώντας πλέον την ευρύτερη διατύπωση «κάτω από τους 2°C» της Συμφωνίας του Παρισιού. Η αλλαγή αυτή θεωρήθηκε από πολλούς υποχώρηση, προκαλώντας αντιδράσεις ακόμη και εντός Ευρώπης.
Τώρα, η συμμαχία εξετάζει μετατροπή της σε ένα «πιο ανοιχτό και λιγότερο δεσμευτικό πλαίσιο συνεργασίας», με σχετική ψηφοφορία προγραμματισμένη για τα τέλη Σεπτεμβρίου.
Πολιτική αντιπαράθεση και αμφισβήτηση της ουσίας
Στις ΗΠΑ, η πρωτοβουλία βρέθηκε στο στόχαστρο του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, με τον Ντόναλντ Τραμπ να επαναφέρει την αμφισβήτηση της κλιματικής αλλαγής, αποκαλώντας την «φάρσα». Αντίστοιχα, στην Ευρώπη οι πιέσεις ήρθαν από την άλλη πλευρά: τραπεζικά ιδρύματα ζητούσαν μεγαλύτερη ευελιξία, θεωρώντας τους στόχους μη ρεαλιστικούς και οικονομικά ασύμφορους.
Κριτική για αδυναμία και απουσία ριζοσπαστικών αλλαγών
Οργανώσεις όπως η Reclaim Finance και η UK Sustainable Investment and Finance Association επισημαίνουν ότι η NZBA ποτέ δεν αμφισβήτησε σοβαρά την τραπεζική στήριξη στα ορυκτά καύσιμα. Όπως τονίζει η ακτιβίστρια Lucie Pinson, η παύση λειτουργίας ίσως αποτελεί «προσπάθεια αποφυγής ταπείνωσης» μετά τις αλλεπάλληλες αποχωρήσεις.
Παρά τις εξελίξεις, οι ειδικοί επιμένουν πως η χρηματοδότηση της πράσινης μετάβασης δεν μπορεί να περιμένει. Αντίθετα, απαιτεί στρατηγική επανεκκίνηση με σαφείς στόχους και διαφάνεια.
Πηγή: pagenews.gr