Ο πολιορκητικός κριός κατά της Ευρώπης: Πώς οι ΗΠΑ αναδιατάσσουν την ισχύ και οι επιλογές αντεπίθεσης της ΕΕ

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σύνθετη και πολυεπίπεδη επίθεση, όχι στρατιωτική αλλά γεωοικονομική.

Τον τελευταίο χρόνο, οι πολιτικές της κυβέρνησης Τραμπ προς την Ευρώπη έχουν μετατραπεί σε έναν πολιορκητικό κριό, που στοχεύει στην αποδυνάμωση της ευρωπαϊκής συνοχής, της κανονιστικής της ισχύος και της στρατηγικής της αυτονομίας.

Παρά τις προσπάθειες κατευνασμού από ευρωπαϊκές πρωτεύουσες – μέσω διπλωματικών φιλοφρονήσεων, δεξιώσεων και υποσχέσεων για αγορές αμερικανικού LNG και εξοπλισμών – οι πιέσεις όχι μόνο δεν μειώθηκαν, αλλά πολλαπλασιάστηκαν.

Η Ουκρανία ως εργαλείο, όχι ως προτεραιότητα

Στην καρδιά της νέας στρατηγικής βρίσκεται το αμερικανικό ειρηνευτικό σχέδιο για την Ουκρανία. Για μεγάλο μέρος της ευρωπαϊκής ανάλυσης, δεν πρόκειται απλώς για διπλωματική πρωτοβουλία, αλλά για πολιτικό εργαλείο που ανοίγει τον δρόμο σε μια σειρά επικερδών εμπορικών συμφωνιών για τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η παρουσίασή του χωρίς διαβούλευση με την Ουκρανία και την ΕΕ αποτέλεσε σαφές μήνυμα: η Ευρώπη δεν θεωρείται πλέον ισότιμος στρατηγικός εταίρος.

Την ίδια στιγμή, επίσημα αμερικανικά έγγραφα κάνουν λόγο για «οικονομική παρακμή» της Ευρώπης και «πολιτισμική διαγραφή», ενώ η Ουάσινγκτον υποστηρίζει ανοιχτά πολιτικές δυνάμεις εχθρικές προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Διασπαστικός παράγοντας: οι ακροδεξιές κυβερνήσεις

Η αποδυνάμωση της ΕΕ δεν είναι παρενέργεια, αλλά βασικός στόχος. Στο επιχειρησιακό σχέδιο των γεωοικονομικών ανακατατάξεων, οι ακροδεξιές κυβερνήσεις εντός Ευρώπης λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές αποσταθεροποίησης, υπονομεύοντας την κοινή γραμμή σε ζητήματα Ουκρανίας, Ρωσίας και κυρώσεων.

Η Ουγγαρία και η Σλοβακία καθιστούν πλέον ανέφικτο τον συντονισμό μέσω των επίσημων δομών της ΕΕ, ακυρώνοντας στην πράξη τη δυνατότητα ενιαίας ευρωπαϊκής στάσης.

Ρωσία: το μεγάλο γεωοικονομικό διακύβευμα

Η επαναπροσέγγιση ΗΠΑ–Ρωσίας δεν αφορά μόνο τη γεωπολιτική. Αφορά την πρόσβαση σε αγορές και πόρους από τους οποίους οι Ευρωπαίοι έχουν αποκλειστεί.

Στα σενάρια που συζητούνται περιλαμβάνονται:

• αναζωογόνηση του αγωγού Nord Stream 2,
• επιστροφή της Exxon στο έργο φυσικού αερίου στη Σαχαλίνη,
• εξαγορές ρωσικών ενεργειακών εταιρειών,
• έργα φυσικού αερίου και σπάνιων γαιών στην Αρκτική.

Η Ρωσία αντιμετωπίζεται ως οικονομικό asset σε αναμονή.

Τα παγωμένα ρωσικά assets και το σχέδιο επανένταξης

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η στάση της αμερικανικής πλευράς απέναντι στα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία. Αντί να χρησιμοποιηθούν για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, αντιμετωπίζονται ως επενδυτικό κεφάλαιο για την επανένταξη της ρωσικής οικονομίας.

Το σχέδιο φέρεται να συζητήθηκε στο Μαϊάμι, με στόχο την έξοδο της ρωσικής οικονομίας των 2 τρισ. δολαρίων «από το ψυγείο» – με μόχλευση κεφαλαίων που ανήκουν κυρίως σε Ευρωπαίους.

Silicon Valley vs Βρυξέλλες

Στο παρασκήνιο, οι τεχνολογικοί κολοσσοί της Silicon Valley βλέπουν την ΕΕ ως υπαρξιακή απειλή. Η Ευρώπη επιμένει στη ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης και της Big Tech, την ώρα που η Ουάσινγκτον προωθεί πλήρη απορρύθμιση.

Η σύγκρουση δεν είναι ιδεολογική. Είναι καθαρά οικονομική.

Πώς μπορεί να αντεπιτεθεί η Ευρώπη;

Το βασικό μειονέκτημα της ΕΕ είναι η εξάρτησή της από τις ΗΠΑ στον τομέα της ασφάλειας, όσο συνεχίζεται ο πόλεμος στην Ουκρανία. Αυτό προσφέρει στην Ουάσινγκτον ισχυρό πλεονέκτημα κλιμάκωσης.

Μια πιθανή αντεπίθεση θα μπορούσε να είναι:

• μερικό άνοιγμα προς τη ρωσική αγορά,
• επανεξέταση της ενεργειακής πολιτικής,
• χαλάρωση ορισμένων κυρώσεων με αντάλλαγμα στρατηγικά οφέλη.

Ωστόσο, κάτι τέτοιο απαιτεί ενότητα, την οποία σήμερα η Ευρώπη δεν διαθέτει.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν βρίσκεται σε πολιτισμικό πόλεμο με την Ουάσινγκτον.Βρίσκεται σε γεωοικονομική σύγκρουση συμφερόντων.

Η απάντηση δεν μπορεί να είναι ο κατευνασμός ούτε η ρητορική σύγκρουση,αλλά η ανάδειξη των πραγματικών εμπορικών κινήτρων πίσω από τις πιέσεις και η συγκρότηση μιας ρεαλιστικής, ενιαίας στρατηγικής.

Η Ευρώπη είτε θα δράσει ως γεωπολιτικός παίκτης, είτε θα παραμείνει πεδίο άσκησης ισχύος των άλλων.

Πηγή: pagenews.gr