Τραμπ – Ζελένσκι: «Μεγάλη πρόοδος» αλλά το μπαλάκι πάει σε Πούτιν & Ευρωπαίους

Σε μία πολιτικά φορτισμένη και γεωστρατηγικά καθοριστική συνάντηση στο Μαρ-α-Λάγκο της Φλόριντα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι ανακοίνωσαν ότι έχουν σημειώσει «μεγάλη πρόοδο» στις συνομιλίες για ειρηνευτική συμφωνία — ωστόσο κατέστησαν σαφές ότι το τελικό αποτέλεσμα εξαρτάται από τις αποφάσεις του Πούτιν και των ευρωπαϊκών ηγεσιών.

Πρόοδος… αλλά όχι λύση

Στην κοινή τους δήλωση, οι δύο ηγέτες τόνισαν ότι έχουν καλύψει μεγάλο μέρος του ειρηνευτικού πλαισίου και αντιμετωπίζουν «μεγάλη πρόοδο», με τον Τραμπ να αναφέρει ότι καλύφθηκαν σχεδόν το 95% των σημείων του ειρηνευτικού σχεδίου — αλλά να παραδέχεται ότι υπάρχουν ακόμα δύσκολα θέματα να επιλυθούν.

Τα δύο κρίσιμα ζητήματα που παραμένουν αιχμές της διαπραγμάτευσης είναι:

• Η εδαφική λύση, ειδικά για το Ντονμπάς, όπου οι απαιτήσεις για παραχωρήσεις παραμένουν ακανθώδεις για το Κίεβο.
• Οι ασφαλιστικές εγγυήσεις, όπου υπάρχει συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ, Ευρώπης και Ουκρανίας σε μεγάλο βαθμό, αλλά η τελική μορφή τους αποτελεί θέμα συζήτησης.

 Το μπαλάκι σε Πούτιν και Ευρωπαίους

Παρά την αισιοδοξία για την πρόοδο, η τελική απόφαση δεν ανήκει ούτε στους δύο ηγέτες που συναντήθηκαν, ούτε στην Ουάσιγκτον. Ο ρόλος του Πούτιν είναι καθοριστικός — και χωρίς τη συμφωνία ή έστω την ενεργό συμμετοχή της Ρωσίας σε κάθε ειρηνευτικό σχέδιο, οι συνομιλίες βρίσκονται σε πολιτικό αδιέξοδο.

Παράλληλα, η Ευρώπη δεν μένει απλός παρατηρητής: Ευρωπαίοι ηγέτες, συμπεριλαμβανομένης της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χαιρέτισαν την πρόοδο και εξέφρασαν τη δέσμευσή τους να συνεχίσουν τις προσπάθειες για μια ουσιαστική λύση.

Ο πολιτικός αντίκτυπος

Η συνάντηση προσπαθεί να οικοδομήσει ένα αφήγημα που δείχνει ότι η διπλωματία μπορεί να προχωρήσει, αλλά ταυτοχρόνως αποκαλύπτει και τις πολιτικές αντιφάσεις:

• Ο Τραμπ μιλά για πρόοδο και μια πιθανή «πολύ κοντινή» ειρηνευτική συμφωνία.
• Ο Ζελένσκι θέτει όρους κυριαρχίας και διατηρεί ανοιχτό το ενδεχόμενο δημοψηφίσματος για να νομιμοποιήσει κάθε σημαντική απόφαση.
• Η Ρωσία, από την πλευρά της, εμφανίζεται διστακτική ή ακόμη και αντίθετη σε συγκεκριμένα σημεία της πρότασης, απομακρύνοντας έτσι τον ρεαλισμό από μια «τελική» συμφωνία.

Το μεγάλο ερώτημα

Η σημερινή εικόνα δείχνει ότι, παρά τη «μεγάλη πρόοδο» που ανακοινώθηκε, το τελικό αποτέλεσμα της ειρηνευτικής διαδικασίας θα εξαρτηθεί από μια τριπλή εξίσωση:

1. Τι θα αποδεχτεί τελικά η Ρωσία.
2. Πώς θα κινηθούν οι ηγεσίες της Ευρώπης.
3. Πώς θα διευθετηθούν ζητήματα κυριαρχίας και ασφάλειας που απασχολούν το Κίεβο.

Μέχρι να δοθούν απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα, η διεθνής κοινότητα παραμένει σε αναμονή για το επόμενο βήμα στις συνομιλίες, με το 95% της συμφωνίας να αφηγείται όχι ένα τέλος, αλλά μια πολιτική αφετηρία για την επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων.