Έξι νεκροί στο Ιράν: Η τιμωρητική καταστολή και ο αναβρασμός που εξελίσσεται σε εθνική κρίση

Σε μια από τις πιο σοβαρές κοινωνικο-πολιτικές κρίσεις των τελευταίων ετών στο Ιράν, τουλάχιστον έξι άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στις διαδηλώσεις κατά του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, σύμφωνα με ελληνικά και διεθνή μέσα ενημέρωσης, ενώ οι συγκρούσεις συνεχίζονται με αμείωτη ένταση.

Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν την περασμένη Κυριακή ως αντίδραση στην βαθιά οικονομική κρίση, την κατάρρευση της εθνικής ρουπίας και τον υπερβολικό πληθωρισμό, αλλά γρήγορα μετεξελίχθηκαν σε ευρύτερη αντικυβερνητική εξέγερση με συνθήματα κατά της θεοκρατικής ηγεσίας και του ίδιου του Χαμενεΐ.Αυτό που στην αρχή έμοιαζε με διαμαρτυρίες εμπόρων και μικρομεσαίων για την ακρίβεια, μετατράπηκε σε μαζικό κύμα που επεκτείνεται σε δεκάδες πόλεις, συμπεριλαμβανομένων περιοχών με έντονη νεολαιίστικη δραστηριότητα.

Η βία που αναπτύσσεται στους δρόμους έχει στοιχίσει ήδη ζωές, όχι μόνο διαδηλωτών αλλά και τουλάχιστον ενός μέλους των Μπασίτζ, της πολιτοφυλακής συνδεόμενης με τις Επαναστατικές Φρουρές — γεγονός που δείχνει ότι η σύγκρουση έχει πάρει ευρύτερες, πιο πολωμένες προεκτάσεις.  Οι αρχές έχουν επίσης συλλάβει δεκάδες πολίτες στην Τεχεράνη με κατηγορίες για «διατάραξη της δημόσιας τάξης», σε μια προσπάθεια να ελέγξουν την κατάσταση, χωρίς να καταφέρουν μέχρι στιγμής να αποκλιμακώσουν την οργή.

Από την οικονομία στο πολιτικό κύμα

Ενώ η αρχική αφορμή ήταν καθαρά οικονομική — με την κατάρρευση του ιρανικού νομίσματος και τις δραματικές αυξήσεις στις τιμές αγαθών — οι φωνές των διαδηλωτών έχουν ξεπεράσει την πρωταρχική απαίτηση για βελτίωση συνθηκών ζωής. Πλέον πολλά συνθήματα στρέφονται άμεσα εναντίον της θεοκρατικής δομής της εξουσίας, ζητώντας ριζικές πολιτικές αλλαγές και λογαριασμό από την ηγεσία.

Αυτό το μετασχηματισμό των αιτημάτων — από οικονομικά σε πολιτικά — αποτελεί μια καθοριστική καμπή που δείχνει πως οι διαδηλώσεις δεν είναι απλώς μια παροδική «πνοή» δυσαρέσκειας, αλλά ένα εν δυνάμει διαρκές κύμα λαϊκής αμφισβήτησης.

Παγκόσμια αντίδραση και συνεπακόλουθες επιπτώσεις

Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί τις εξελίξεις με αυξανόμενη ανησυχία, δεδομένης της πολιτικής σημασίας που έχει η σταθερότητα ή η αποσταθεροποίηση του Ιράν για ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Διαδηλώσεις που εξαπλώνονται εκτός μεγάλων πόλεων και η συμμετοχή διαφόρων κοινωνικών στρωμάτων — από εμπόρους έως νεολαία — δείχνουν ότι αυτό που εκτυλίσσεται δεν είναι ένα απλό κύμα διαμαρτυριών, αλλά μια συνολική κοινωνική πίεση που δοκιμάζει τα όρια του θεοκρατικού καθεστώτος.

Παράλληλα, ήδη έχουν καταγραφεί διεθνείς επικρίσεις για την καταστολή της διαμαρτυρίας, με ξένες κυβερνήσεις να εκφράζουν ανησυχίες για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων — γεγονός που θα μπορούσε να φέρει νέες διπλωματικές εντάσεις αλλά και επιπλέον κύματα κυρώσεων ή πολιτικών πιέσεων.

Προοπτικές και συνέπειες

Το κρίσιμο ζητούμενο πλέον είναι αν οι διαδηλώσεις θα συνεχίσουν να εξαπλώνονται και να εδραιώνονται ως πολιτικό ρεύμα εναντίον της θεοκρατίας ή αν το καθεστώς θα καταφέρει να τις καταστείλει. Η εμπειρία των τελευταίων ετών δείχνει ότι οι λαϊκές αντιδράσεις στο Ιράν — από το κίνημα της Μαχσά Αμινί το 2022 έως τις πιο πρόσφατες — μπορούν να έχουν βαθιές συνέπειες για το πολιτικό μέλλον της χώρας.

Όπως και να εξελιχθούν τα γεγονότα, η τρέχουσα φάση των διαδηλώσεων αποτελεί ένα κρίσιμο σταυροδρόμι για το Ιράν, με επιπτώσεις που ξεπερνούν τα εθνικά σύνορα και αγγίζουν τις διεθνείς ισορροπίες εξουσίας και τις σχέσεις κράτους — κοινωνίας στην ευρύτερη περιοχή.

Πηγή: pagenews.gr