Τραμπ προς Ιρανούς διαδηλωτές: μήνυμα «διάσωσης» ή επικίνδυνη κλιμάκωση;

Σε μια δήλωση που προκάλεσε διεθνή αίσθηση και έντονο διπλωματικό αναβρασμό, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απηύθυνε ανοιχτό μήνυμα προς τους Ιρανούς διαδηλωτές, προειδοποιώντας την Τεχεράνη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα «έρθουν να τους σώσουν» εάν το καθεστώς καταφύγει σε θανατηφόρα βία κατά των πολιτών.

Η παρέμβαση Τραμπ έρχεται εν μέσω εκτεταμένων αντικυβερνητικών διαδηλώσεων στο Ιράν, με αιχμή τη δραματική επιδείνωση της οικονομίας, την κατάρρευση του νομίσματος και την κοινωνική ασφυξία που βιώνουν μεγάλα στρώματα του πληθυσμού. Σύμφωνα με διεθνή μέσα, οι κινητοποιήσεις έχουν ήδη αντιμετωπιστεί με σκληρά μέτρα καταστολής.

Η φράση που αλλάζει τους συσχετισμούς

Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι οι ΗΠΑ είναι «locked and loaded» — σε ετοιμότητα δηλαδή — εάν το ιρανικό καθεστώς «σκοτώσει ειρηνικούς διαδηλωτές». Η διατύπωση αυτή ξεπερνά τη συνηθισμένη ρητορική περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων και αγγίζει τα όρια μιας έμμεσης απειλής επέμβασης.

Δεν πρόκειται απλώς για πολιτική συμπαράσταση. Πρόκειται για ρητορική στρατηγικής αποτροπής, με αποδέκτη όχι μόνο την ιρανική ηγεσία, αλλά και τους περιφερειακούς συμμάχους και αντιπάλους των ΗΠΑ.

Η απάντηση της Τεχεράνης: «Ξένη ανάμειξη»

Η ιρανική πλευρά αντέδρασε έντονα, κάνοντας λόγο για απαράδεκτη παρέμβαση στα εσωτερικά της χώρας και προειδοποιώντας ότι τέτοιες δηλώσεις μπορούν να οδηγήσουν σε αποσταθεροποίηση ολόκληρης της περιοχής. Ιρανοί αξιωματούχοι επανέφεραν το αφήγημα περί «ξένων υποκινητών», στο οποίο εντάσσουν παραδοσιακά τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.

Η κλιμάκωση αυτή επαναφέρει μνήμες ψυχροπολεμικής αντιπαράθεσης, με την Τεχεράνη να θεωρεί ότι η Ουάσινγκτον επιχειρεί να εργαλειοποιήσει τη λαϊκή δυσαρέσκεια για πολιτική αποδυνάμωση του καθεστώτος.

Γιατί τώρα;

Από μια διευρυμένη παραπολιτική σκοπιά, η χρονική στιγμή της δήλωσης Τραμπ δεν είναι τυχαία:

• Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ο πρόεδρος εμφανίζεται ως προστάτης των «καταπιεσμένων λαών», ενισχύοντας το προφίλ ισχύος και αποφασιστικότητας.
• Στη Μέση Ανατολή, το μήνυμα λειτουργεί ως προειδοποίηση όχι μόνο προς το Ιράν, αλλά και προς κράτη που παρακολουθούν με ανησυχία τις κοινωνικές αναταράξεις.
• Σε διεθνές επίπεδο, η Ουάσινγκτον επιχειρεί να επανατοποθετηθεί ως παγκόσμιος ρυθμιστής, σε μια περίοδο που η αμερικανική επιρροή αμφισβητείται από Κίνα και Ρωσία.

Το ερώτημα που τίθεται είναι αν πρόκειται για ρητορική αποτροπής ή για προοίμιο κλιμάκωσης.

Τι διακυβεύεται

Η δήλωση Τραμπ αυξάνει δραματικά το πολιτικό ρίσκο:

• Οι διαδηλωτές στο Ιράν ενδέχεται να αισθανθούν διεθνή στήριξη, αλλά και να βρεθούν στο στόχαστρο σκληρότερων μέτρων.
• Η ιρανική ηγεσία πιέζεται να δείξει ισχύ χωρίς να προκαλέσει διεθνή αντίδραση.
• Η ευρύτερη περιοχή εισέρχεται ξανά σε φάση νευρικής αστάθειας, όπου μια λάθος κίνηση μπορεί να έχει αλυσιδωτές συνέπειες.

Το μήνυμα Τραμπ προς τους Ιρανούς διαδηλωτές δεν είναι απλώς μια δήλωση συμπαράστασης. Είναι γεωπολιτικό σήμα υψηλής έντασης, που επαναφέρει το Ιράν στο επίκεντρο της διεθνούς αντιπαράθεσης. Σε μια Μέση Ανατολή ήδη φορτισμένη, η γραμμή ανάμεσα στην πολιτική πίεση και την επικίνδυνη κλιμάκωση γίνεται ολοένα και πιο λεπτή.

Πηγή: pagenews.gr