Πέρα από την Επιφάνεια στο Οροπέδιο του Καρστ: Το νέο διασυνοριακό GeoKarst Ιταλίας – Σλοβενίας

Η Vilenica είναι μόνο η αρχή. Βρισκόμαστε στο οροπέδιο του Καρστ (Kras / Carso), τη διασυνοριακή περιοχή ανάμεσα στη δυτική Σλοβενία και την ανατολική Ιταλία (κυρίως γύρω από την Τεργέστη). Εδώ ο ασβεστόλιθος – πορώδης και διαλυτός – έχει δημιουργήσει ένα από τα πιο εντυπωσιακά καρστικά τοπία της Ευρώπης: βράχοι με γραμμωτές ραβδώσεις, ντόλινες (dolines – στρογγυλές καταβολθρώσεις), καταβόθρες, υπόγειοι ποταμοί και χιλιάδες σπήλαια.

Škocjan: Ο υπόγειος ποταμός που βροντοβολά

Λίγες ώρες αργότερα βρίσκομαι στα Škocjan Caves (UNESCO World Heritage). Ο ξεναγός μας οδηγεί σε έναν τεράστιο θάλαμο ύψους σχεδόν 150 μέτρων. Κάτω μας ο υπόγειος ποταμός Reka βροντοβολά σαν να είναι θυμωμένος. Ο ήχος αντηχεί στους τοίχους σαν βιομηχανικός καταρράκτης. Είναι μια από τις πιο σουρεαλιστικές αισθητηριακές εμπειρίες που έχω ζήσει: σκοτάδι, υγρασία, ορυμαγδός νερού και η αίσθηση ότι βρίσκεσαι μέσα σε ζωντανό οργανισμό.

GeoKarst: Το νέο διασυνοριακό γεωπάρκο που ενώνει δύο χώρες

Η περιοχή δεν θέλει πια να είναι «σλοβενική» ή «ιταλική» – θέλει να είναι μία. Γι’ αυτό δημιουργήθηκε το GeoKarst, ένα νέο διασυνοριακό γεωπάρκο χρηματοδοτούμενο από την ΕΕ, που εκτείνεται και στις δύο πλευρές του συνόρου. Στόχος είναι να πάρει αναγνώριση UNESCO και να προσελκύσει τουρίστες που ψάχνουν κάτι πιο αργό, πιο αυθεντικό και λιγότερο τουριστικό από το Postojna, το Bled ή την ακτή της Σλοβενίας.

Το GeoKarst προωθεί κοινή ιστορία, κοινή φύση και κοινό πολιτισμό. Τα χωριά είναι δίγλωσσα, οι άνθρωποι μεγάλωσαν με δύο σημαίες, δύο νομίσματα και δύο σχολεία. Το σύνορο μετατοπίστηκε πολλές φορές τον 20ό αιώνα – οι παππούδες των σημερινών κατοίκων μπορεί να γεννήθηκαν Αυστρο-Ουγγαροί, οι γονείς Ιταλοί και τα παιδιά Σλοβένους.

Štanjel: Μεσαιωνικό χωριό με θέα στην κοιλάδα

Στην κορυφή της περιοχής βρίσκεται το Štanjel – ένα μεσαιωνικό χωριό που θα ταίριαζε απόλυτα στην Προβηγκία, αλλά χωρίς τα πλήθη. Λιθόστρωτα δρομάκια, γκρίζα πυριτόλιθινα κτίρια που στέκουν όρθια εδώ και 800 χρόνια, προϊστορικές και ρωμαϊκές ρίζες. Στο ηλιοβασίλεμα κάθομαι στο Bistro Grad με ένα ποτήρι κρύο Vitovska (το χαρακτηριστικό λευκό κρασί του Καρστ) και κοιτάζω την χρυσή κοιλάδα από κάτω. Είναι από εκείνες τις στιγμές που νιώθεις ότι ο χρόνος σταμάτησε.

Osmica: Τοπικές φάρμες, κρασί και εμπιστοσύνη

Η πιο αυθεντική εμπειρία είναι η osmica – παραδοσιακές οικογενειακές φάρμες/αμπελώνες που ανοίγουν περιοδικά για να πουλήσουν σπιτικό τυρί, προσούτο, μέλι, ελαιόλαδο και κρασί. Στο Cantina Parovel η οικογένεια μας σερβίρει σε τραπέζια πικνίκ κάτω από πεύκα. Ο παππούς μου λέει περήφανα: «Τρεις γενιές γεννηθήκαμε στο ίδιο χωριό, αλλά ο παππούς μου ήταν Αυστρο-Ουγγαρικός, ο πατέρας μου Ιταλός και τα εγγόνια μου Σλοβένοι».

Via Napoleonica & Prosecco: Η ιταλική πλευρά

Περνάμε στην ιταλική πλευρά, κοντά στην Τεργέστη. Η πόλη συνδυάζει ιταλική κουλτούρα με βιεννέζικη art nouveau (ήταν το μοναδικό λιμάνι της Αυστρο-Ουγγρικής Αυτοκρατορίας). Οι ντόπιοι λένε ότι αυτό της έδωσε ανοιχτόμυαλο χαρακτήρα – μπορείς να πιεις έναν εσπρέσο μόνος σου χωρίς να σε κοιτάξουν περίεργα.

Η Via Napoleonica (3 μίλια) προσφέρει πανοραμική θέα στον κόλπο της Τεργέστης και συνδέει Opicina με Prosecco – τη γενέτειρα του ομώνυμου αφρώδους κρασιού.

Rosandra Valley & «σπηλιές κρασιού»

Η καλύτερη πεζοπορία είναι η κοιλάδα Rosandra (4 μίλια από Mihele, μέρος του Alpe Adria Trail). Άγρια κερασιά, ελάφια και – αν έχεις τύχη – αυτοσχέδιες «σπηλιές κρασιού»: μικρές κόγχες όπου οι ντόπιοι αφήνουν κρασί, τυρί και μέλι σε βάση εμπιστοσύνης. Πληρώνεις ό,τι νομίζεις και φεύγεις.

Είναι το απόλυτο σύμβολο του Καρστ: εντυπωσιακό τοπίο, κοινοτικό πνεύμα και μια αίσθηση ότι ο χρόνος κινείται αργά – ακριβώς όπως θέλουν οι ντόπιοι να το γνωρίσουν οι επισκέπτες.

Το GeoKarst δεν είναι ακόμα UNESCO – αλλά αξίζει να το επισκεφτείς τώρα, πριν γίνει ο επόμενος μεγάλος προορισμός.

Πηγή: Pagenews.gr