Απούλητες φιάλες στοιβάζονται σε αποθήκες – Παγκόσμια κρίση στην αγορά αλκοολούχων ποτών

Σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα κινείται πλέον η κατανάλωση αλκοολούχων ποτών διεθνώς, προκαλώντας σοβαρούς κραδασμούς σε έναν κλάδο που επί δεκαετίες θεωρούνταν ανθεκτικός και διαχρονικά κερδοφόρος. Οι εικόνες με απούλητες φιάλες να στοιβάζονται σε αποθήκες μεγάλων παραγωγών αποσταγμάτων δεν αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά, αλλά το ορατό αποτέλεσμα μιας βαθιάς και διαρθρωτικής αλλαγής στις καταναλωτικές συνήθειες.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, μόλις το 54% των ενηλίκων δηλώνει ότι καταναλώνει αλκοόλ, ποσοστό που αποτελεί το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων σχεδόν 90 ετών. Η μεταβολή αυτή δεν περιορίζεται σε μια πρόσκαιρη τάση, αλλά αντανακλά μια ευρύτερη επαναξιολόγηση του ρόλου του αλκοόλ στην καθημερινότητα, σε συνδυασμό με την άνοδο της ευεξίας, της πρόληψης και της υγιεινής ζωής.

Η μεταστροφή της κοινωνικής αντίληψης για το αλκοόλ

Σύμφωνα με δημοσκόπηση της Gallup, για πρώτη φορά η πλειονότητα των Αμερικανών θεωρεί ότι ακόμη και η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ –έως ένα ποτό ημερησίως για τις γυναίκες και έως δύο για τους άνδρες– είναι επιβλαβής για την υγεία. Πρόκειται για μια εντυπωσιακή αλλαγή στάσης, η οποία έρχεται σε πλήρη αντίθεση με παλαιότερες αντιλήψεις που συνέδεαν την ήπια κατανάλωση με πιθανές ωφέλειες.

Αντίστοιχη εικόνα καταγράφεται και στην Ευρώπη. Στη Μεγάλη Βρετανία, η Health Survey for England δείχνει ότι ένας στους τέσσερις ενήλικες δηλώνει πως δεν κατανάλωσε καθόλου αλκοόλ μέσα σε έναν χρόνο, ποσοστό αυξημένο αισθητά σε σχέση με μόλις δύο χρόνια πριν. Η αποχή ενισχύεται σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, με τις πιο έντονες μεταβολές να εντοπίζονται στους νεότερους και στους άνδρες.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καταγράφει ότι η κατά κεφαλήν κατανάλωση αλκοόλ μειώθηκε κατά περίπου 12% την περίοδο 2010-2022, ενώ και τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης επιβεβαιώνουν μια σταθερή καθοδική πορεία σε σχέση με προηγούμενες δεκαετίες.

Απούλητα αποθέματα και αυξανόμενη πίεση στις εταιρείες

Η αλλαγή αυτή έχει ήδη μετατραπεί σε οικονομικό πονοκέφαλο για τους μεγαλύτερους παίκτες της παγκόσμιας αγοράς αλκοολούχων ποτών. Σύμφωνα με τους Financial Times, οι κορυφαίοι όμιλοι παραγωγής αποσταγμάτων βρίσκονται αντιμέτωποι με τεράστιους όγκους απούλητων αποθεμάτων, καθώς η ζήτηση υποχωρεί ταχύτερα από τις προβλέψεις.

Οι πέντε μεγαλύτεροι παραγωγοί – Diageo, Pernod Ricard, Campari, Brown‑Forman και Rémy Cointreau – διατηρούν αποθέματα αποσταγμάτων συνολικής αξίας περίπου 22 δισ. δολαρίων, τα οποία είτε παραμένουν αδιάθετα είτε συνεχίζουν να ωριμάζουν χωρίς άμεση διέξοδο στην αγορά.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Rémy Cointreau, όπου τα αποθέματα κονιάκ που ωριμάζουν στις αποθήκες αποτιμώνται σε περίπου 1,8 δισ. ευρώ, ποσό σχεδόν διπλάσιο από τα ετήσια έσοδα της εταιρείας. Ανάλογες πιέσεις αντιμετωπίζουν παραγωγοί ουίσκι, τεκίλας και premium αποσταγμάτων, με αρκετούς να προχωρούν σε περιορισμό ή αναστολή παραγωγής, προσπαθώντας να αποσυμφορήσουν τις αποθήκες.

Ο ΠΟΥ και το μήνυμα «καμία ποσότητα δεν είναι ασφαλής»

Την ίδια στιγμή, ο ΠΟΥ ενισχύει το αφήγημα της αποχής, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει ασφαλές επίπεδο κατανάλωσης αλκοόλ. Όπως επισημαίνει, ο κίνδυνος για την υγεία ξεκινά από την πρώτη σταγόνα, ενώ όσο αυξάνεται η κατανάλωση, τόσο εντείνεται και η βλάβη στον οργανισμό. Η επιστημονική συζήτηση γύρω από τις υποτιθέμενες ευεργετικές ιδιότητες του αλκοόλ παραμένει αμφιλεγόμενη εδώ και χρόνια.

Παράλληλα, τα στοιχεία του ΠΟΥ για την περίοδο 2010-2019 δείχνουν μείωση των αρνητικών επιπτώσεων στην υγεία: οι θάνατοι που αποδίδονται στο αλκοόλ μειώθηκαν κατά 20,2%, η νοσηρότητα κατά 17,4% και η υπερβολική περιστασιακή κατανάλωση κατά 3,4%.

Η εικόνα στην Ελλάδα και ο προβληματισμός

Στην Ελλάδα, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο, καταγράφεται ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα κατανάλωσης αλκοόλ στην ΕΕ, περίπου 6,3 λίτρα ανά άτομο, σημαντικά χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που πλησιάζει τα 10 λίτρα. Παρότι η συνολική κατανάλωση είναι περιορισμένη, προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι η πρώτη επαφή με το αλκοόλ ξεκινά συχνά στην εφηβική ηλικία.

Οι δημόσιες πολιτικές προώθησης υγιεινού τρόπου ζωής, οι ενημερωτικές εκστρατείες και η αυξανόμενη συζήτηση για τη σύνδεση αλκοόλ και χρόνιων ασθενειών επηρεάζουν πλέον καθοριστικά τις επιλογές των καταναλωτών.

Το φαινόμενο «sober-curious» και η νέα κοινωνικότητα

Στο επίκεντρο της αλλαγής βρίσκεται το φαινόμενο «sober-curious», το οποίο εκφράζει την επιλογή όλο και περισσότερων ανθρώπων να μειώσουν ή να διακόψουν την κατανάλωση αλκοόλ, χωρίς να απομονώνονται κοινωνικά. Η τάση αυτή δεν βασίζεται μόνο στον φόβο του εθισμού, αλλά στη συνειδητή επιδίωξη καλύτερης ποιότητας ζωής, καθαρής σκέψης, καλύτερου ύπνου και σταθερής διάθεσης.

Παγκοσμίως, ανοίγουν μπαρ χωρίς αλκοόλ, διοργανώνονται sober events και αναπτύσσονται εφαρμογές για sober dating, ενώ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εκατομμύρια αναρτήσεις με hashtags όπως #soberlife και #soberissexy αποτυπώνουν τη δημοτικότητα της τάσης, ιδιαίτερα στις νεότερες ηλικίες.

Η συνολική εικόνα δείχνει ότι η υποχώρηση της κατανάλωσης αλκοόλ δεν αποτελεί παροδικό φαινόμενο, αλλά μια βαθύτερη πολιτισμική και κοινωνική μετατόπιση. Για τη βιομηχανία αλκοολούχων ποτών, η πρόκληση πλέον δεν είναι μόνο η απορρόφηση των αποθεμάτων, αλλά η επανεφεύρεση του ρόλου της σε έναν κόσμο που επαναπροσδιορίζει τη σχέση του με το ποτό.

Πηγή: Pagenews.gr