«Το 2025 γιορτάσαμε την 105η επέτειο από την αναγνώριση της κυβέρνησης της Μεγάλης Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης από τη Σοβιετική Ρωσία. Δεν περιοριστήκαμε μόνο στην αναγνώριση, αλλά παράσχαμε επίσης υλική βοήθεια, όπως όπλα, πυρομαχικά και χρυσό. Πιστεύω ότι αυτή η ένδοξη σελίδα της στρατηγικής μας συνεργασίας θα θυμάται τόσο στη χώρα μας όσο και στην Τουρκία.» — Σεργκέι Λαβρόφ, Υπουργός Εξωτερικών Ρωσικής Ομοσπονδίας
Όταν η Ρωσία μιλά χωρίς περιστροφές για τα όπλα του 1921 και η ελληνική Ιστορία παύει να θεωρείται «αμφιλεγόμενη»
Η δημόσια τοποθέτηση του Σεργκέι Λαβρόφ δεν συνιστά απλώς μια ιστορική αναφορά στο πλαίσιο δημοσιογραφικής συνέντευξης. Αποτελεί επίσημη, καταγεγραμμένη και μάλιστα υπερήφανη παραδοχή ενός κράτους για τον ρόλο που διαδραμάτισε στην ενίσχυση του κεμαλικού καθεστώτος, σε μια χρονική συγκυρία καθοριστική για την έκβαση της Μικρασιατικής Εκστρατείας.
Αυτή ακριβώς τη διάσταση ανέδειξε με σαφήνεια ο Άδωνις Γεωργιάδης με δημόσια δήλωσή του στο X, εντάσσοντας το ζήτημα σε ιστορικό, πολιτικό και γεωπολιτικό πλαίσιο, χωρίς υπαινιγμούς και χωρίς διπλωματικές εκπτώσεις.
Συγκεκριμένα, ο Άδωνις δήλωσε:
«Εδώ ο Ρώσος ΥΠΕΞ αναγνωρίζει επισήμως και υπερηφανεύεται, μάλιστα, για το ότι πριν από 105 χρόνια, δηλαδή το 1921, η ΕΣΣΔ όχι μόνον αναγνώρισε την Τουρκική Εθνοσυνέλευση, δηλαδή την Τουρκία του Κεμάλ, αλλά ότι την εξόπλισε με πολλά όπλα. Ένα χρόνο μετά, με αυτή την αποστολή των όπλων, συνέβη η Μικρασιατική Καταστροφή… σας ευχαριστούμε, δεν το ξεχνάμε.»
Η πολιτική βαρύτητα της παρέμβασης δεν εστιάζεται στον τόνο, αλλά στο αδιαμφισβήτητο των στοιχείων που τίθενται δημόσια. Ο Ρώσος Υπουργός Εξωτερικών δεν αναφέρεται σε γενικόλογη «διπλωματική στήριξη» ή σε αφηρημένη «πολιτική σύμπλευση», αλλά σε συγκεκριμένη στρατιωτική και οικονομική ενίσχυση: όπλα, πυρομαχικά και χρυσό.
Σύμφωνα με την επισήμανση του Άδωνι, η χρονική εγγύτητα των γεγονότων δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης. Η υλική ενίσχυση του κεμαλικού στρατού το 1921 υπήρξε καθοριστικός παράγοντας στην ανατροπή των στρατιωτικών συσχετισμών στη Μικρά Ασία, οδηγώντας στην κατάρρευση του ελληνικού μετώπου και στον βίαιο ξεριζωμό του μικρασιατικού ελληνισμού.
Η χρονική αλληλουχία είναι αμείλικτη: 1921: εξοπλισμός του Κεμάλ από τη Σοβιετική Ρωσία. 1922: κατάρρευση του μικρασιατικού μετώπου και εθνική καταστροφή.
Υπό αυτό το πρίσμα, η δήλωση Λαβρόφ αποκτά τον χαρακτήρα ιστορικής μαρτυρίας από πρώτο χέρι, η οποία αποδυναμώνει αφηγήσεις δεκαετιών περί «αμιγώς εσωτερικής τουρκικής υπόθεσης» ή περί «μοιραίων ελληνικών σφαλμάτων» αποκομμένων από το διεθνές περιβάλλον της εποχής.
Παράλληλα, λειτουργεί ως κρίκος μιας ιστορικής αλυσίδας που συστηματικά αποσιωπήθηκε, είτε από διπλωματική αμηχανία είτε από τη μεταπολεμική ανάγκη εξισορρόπησης διεθνών σχέσεων. Ωστόσο, όταν η ίδια η Μόσχα επιλέγει να αναγνωρίσει και να υπερηφανευθεί για τον ρόλο της, η ελληνική πλευρά δεν έχει λόγο να επιμένει στη σιωπή.
Σε παραπολιτικό επίπεδο, η παρέμβαση Άδωνι ερμηνεύεται ως συνειδητή πολιτική επιλογή ανοίγματος ενός ευαίσθητου φακέλου, τόσο στις ελληνορωσικές σχέσεις όσο και στη γενικότερη συζήτηση περί ιστορικής ευθύνης των μεγάλων δυνάμεων. Δεν πρόκειται για καταγγελτικό λόγο, αλλά για τεκμηριωμένη διεκδίκηση ιστορικής μνήμης.
Ταυτόχρονα, η τοποθέτηση αυτή πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε ανταγωνιστικές δυνάμεις και αντικρουόμενες αφηγήσεις. Η επιλογή του Άδωνι να αναδείξει τη δήλωση Λαβρόφ εκπέμπει μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση: ότι η ιστορική αλήθεια δεν τίθεται σε αναστολή χάριν της συγκυρίας.
Το κεντρικό πολιτικό μήνυμα είναι σαφές: η Ιστορία δεν αλλάζει, αλλά μπορεί να φωτιστεί εκ νέου, όταν τα ίδια τα εμπλεκόμενα κράτη αποκαλύπτουν τον ρόλο τους. Και τότε, η ευθύνη της μνήμης παύει να είναι ζήτημα ιδεολογίας και καθίσταται ζήτημα εθνικής σοβαρότητας.
Η φράση «σας ευχαριστούμε, δεν το ξεχνάμε» λειτουργεί ως πολιτικό συμπέρασμα και όχι ως ρητορική αιχμή. Υπενθυμίζει ότι η Ιστορία δεν παραγράφεται ούτε επαναδιαπραγματεύεται, ιδίως όταν οι ίδιοι οι πρωταγωνιστές της επιλέγουν να τη φέρνουν ξανά στο προσκήνιο.
Η δήλωση Λαβρόφ άνοιξε μια χαραμάδα. Η τοποθέτηση Άδωνι τη μετέτρεψε σε παράθυρο.
Και μέσα από αυτό το φως, η Μικρασιατική Καταστροφή παύει να αντιμετωπίζεται μόνο ως εθνικό τραύμα και επανέρχεται ως γεωπολιτικό γεγονός με συγκεκριμένους διεθνείς συντελεστές.
Πηγή: pagenews.gr