«The Washington Post»: Η υπαρξιακή κατάρρευση της εφημερίδας του Τζεφ Μπέζος

Η The Washington Post περνά ίσως τη δυσκολότερη περίοδο της σύγχρονης ιστορίας της. Όχι μόνο επειδή χάνει χρήματα και συνδρομητές, αλλά κυρίως επειδή δείχνει να έχει χάσει τον ίδιο της τον εαυτό. Στην καρδιά της Ουάσινγκτον, μια εφημερίδα που κάποτε ταυτίστηκε με την αποκάλυψη, την ανεξαρτησία και τη δημοκρατική ευθύνη, σήμερα μοιάζει παγιδευμένη σε μια υπαρξιακή κρίση χωρίς καθαρή έξοδο.

Η τελευταία εβδομάδα ήταν απλώς ένα ακόμη επεισόδιο σε μια μακρά αλυσίδα αναταράξεων. Η αίθουσα σύνταξης ζει σε καθεστώς αγωνίας, περιμένοντας νέο κύμα απολύσεων, με διαρροές να μιλούν ακόμη και για ολικό κλείσιμο τμημάτων. Δημοσιογράφοι περιγράφουν ένα κλίμα μόνιμης αναμονής, όπου τίποτα δεν θεωρείται δεδομένο – ούτε καν η κάλυψη κορυφαίων διεθνών γεγονότων.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε η αναστάτωση στο αθλητικό τμήμα, όταν οι συντάκτες ενημερώθηκαν ότι δεν θα καλύψουν τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες στην Ιταλία. Η απόφαση ανακλήθηκε εκ των υστέρων, με τη διοίκηση να δηλώνει ότι τελικά μια μικρή ομάδα θα ταξιδέψει, όμως το μήνυμα είχε ήδη σταλεί: τίποτα δεν είναι πια αυτονόητο.

Την ίδια στιγμή, οι ξένοι ανταποκριτές της Post απευθύνουν δημόσιες εκκλήσεις προς τον ιδιοκτήτη της εφημερίδας, Τζεφ Μπέζος, μέσω αναρτήσεων στο X. Αναφέρονται στο βαρύ ρεπορτάζ τους από την Ουκρανία, τη Μέση Ανατολή, τη Βενεζουέλα, υπογραμμίζοντας ότι η διεθνής ειδησεογραφία βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή, ειδικά σε μια περίοδο όπου η εξωτερική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ επανέρχεται στο προσκήνιο.

Απολύσεις χωρίς καθαρό ορίζοντα

Επισήμως, το εύρος των περικοπών δεν έχει ανακοινωθεί. Ανεπισήμως, οι εργαζόμενοι εκτιμούν ότι περίπου 100 θέσεις εργασίας θα χαθούν μόνο από την αίθουσα σύνταξης των περίπου 800 ατόμων. «Σχεδόν κάθε τμήμα χάνει προσωπικό», λέει εργαζόμενος στο New York Magazine, με τις ανακοινώσεις να αναμένονται εντός ημερών.

Το επιχείρημα της διοίκησης είναι γνωστό: η εφημερίδα χάνει χρήματα. Όμως, σε αντίθεση με άλλους ιστορικούς τίτλους που παλεύουν με την ίδια κρίση, η Post βιώνει ταυτόχρονα κάτι βαθύτερο: μια αποδόμηση του ίδιου της του brand. Εκατοντάδες χιλιάδες συνδρομητές έχουν αποχωρήσει, ενώ ακόμη και το προσωπικό δυσκολεύεται να απαντήσει στο βασικό ερώτημα: τι ακριβώς προσπαθεί να είναι σήμερα η Washington Post;

«Οικονομικά, καταλαβαίνω το αδιέξοδο», λέει ένας εργαζόμενος. «Δημοσιογραφικά, όμως, όλο και δυσκολεύομαι να δικαιολογήσω αυτές τις περικοπές. Και ένα μεγάλο μέρος της “τρύπας” οφείλεται στον ίδιο τον Μπέζος».

Από σύμβολο ανεξαρτησίας σε εφημερίδα χωρίς ταυτότητα

Η Washington Post υπήρξε ιστορικά συνώνυμο της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας. Από τα Pentagon Papers και το Watergate έως την κάλυψη της 6ης Ιανουαρίου 2021, αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την πολιτική δημοσιογραφία στις ΗΠΑ. Ήταν, ταυτόχρονα, η κατεξοχήν αυθεντία για όσα συμβαίνουν στην Ουάσινγκτον.

Σήμερα, σύμφωνα με ανθρώπους της ίδιας της εφημερίδας, αυτή η ταυτότητα έχει θολώσει επικίνδυνα. Σε αντίθεση με τους New York Times ή τη Wall Street Journal, η Post δεν εκπέμπει πια ένα καθαρό μήνυμα για το ποια είναι και γιατί αξίζει να πληρώσει κανείς συνδρομή.

Κομβικό σημείο θεωρείται η απόφαση του Μπέζος, το 2024, να αποσύρει την τελευταία στιγμή την υποστήριξη της συντακτικής επιτροπής προς την Καμάλα Χάρις. Η κίνηση αυτή προκάλεσε σοκ και οδήγησε περίπου 250.000 ψηφιακούς συνδρομητές να ακυρώσουν τις συνδρομές τους, ερμηνεύοντας την επιλογή ως πολιτικό κατευνασμό προς τον Τραμπ.

Λίγο αργότερα, η εφημερίδα επιχείρησε να επαναπροσδιορίσει την εικόνα της, αντικαθιστώντας το εμβληματικό σύνθημα «Η δημοκρατία πεθαίνει στο σκοτάδι» με το πιο ουδέτερο «Συναρπαστική αφήγηση για όλη την Αμερική». Για πολλούς, αυτό συμβόλισε την εγκατάλειψη μιας σαφούς αποστολής υπέρ μιας ασαφούς εμπορικής στόχευσης.

«Ο κόσμος δεν διαβάζει τη δουλειά σας»

Η ένταση κορυφώθηκε όταν ο Μπέζος αναδιαμόρφωσε την ιδεολογική γραμμή της ενότητας «Γνώμη», δηλώνοντας ότι θα λειτουργεί πλέον υπέρ των «ατομικών ελευθεριών και των ελεύθερων αγορών». Η αλλαγή ερμηνεύτηκε ως ακόμη ένα βήμα προσέγγισης της κυβέρνησης Τραμπ.

Ακολούθησε ουσιαστική εκκαθάριση της στήλης, με αποχώρηση φιλελεύθερων και προοδευτικών φωνών, ενώ αρκετοί έμπειροι ρεπόρτερ εγκατέλειψαν την εφημερίδα για ανταγωνιστικά μέσα. Παράλληλα, ο διευθύνων σύμβουλος Will Lewis δεν δίστασε να κατηγορήσει τους ίδιους τους δημοσιογράφους για τη συρρίκνωση του κοινού, λέγοντας σε εσωτερική συνάντηση: «Το κοινό σας έχει μειωθεί στο μισό. Ο κόσμος δεν διαβάζει τη δουλειά σας».

Η αίσθηση μέσα στη σύνταξη είναι ότι η κριτική αυτή αγνοεί τις ίδιες τις επιλογές της διοίκησης. «Είναι σαν κάποιος να σου κόβει τον αχίλλειο τένοντα και μετά να σε ρωτά γιατί κουτσαίνεις», σχολιάζει χαρακτηριστικά ρεπόρτερ.

Πειραματισμοί χωρίς πυξίδα

Τα τελευταία χρόνια, η Post έχει παρουσιάσει αλλεπάλληλα σχέδια «αναγέννησης»: νέα συνδρομητικά μοντέλα, έμφαση στην τεχνητή νοημοσύνη, newsroom υπηρεσίας, creators, AI podcasts, incubators και εμπορικά spin-offs. Κάποια απέτυχαν γρήγορα, άλλα άλλαξαν κατεύθυνση προτού προλάβουν να αποδώσουν, ενώ ελάχιστα δείχνουν σημάδια βιωσιμότητας.

Το μόνο εγχείρημα που παρουσιάζει σχετική πρόοδο, το Post Intelligence, παραμένει μικρής κλίμακας και ακόμη μη κερδοφόρο. Για τους περισσότερους μέσα στην εφημερίδα, το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη ιδεών, αλλά η απουσία ενός ξεκάθαρου δημοσιογραφικού οράματος που να τις ενώνει.

Μια εφημερίδα σε «μηχανική υποστήριξη»

«Όταν ο κόσμος άρχισε να κόβει συνδρομές, η Post ήταν εύκολη επιλογή», λέει πρώην επικεφαλής τμήματος. «Και μετά ο Τζεφ το έκανε ακόμη ευκολότερο με τις αποφάσεις του. Σήμερα, μοιάζει να βρίσκεται σε μηχανική υποστήριξη».

Το παράδοξο, όπως επισημαίνουν πολλοί, είναι ότι η Washington Post βιώνει αυτή την κρίση την ίδια στιγμή που ο Τραμπ βρίσκεται ξανά στον Λευκό Οίκο – μια περίοδο που ιστορικά θα μπορούσε να αποτελέσει χρυσή ευκαιρία για μια εφημερίδα με το κύρος και την επιρροή της.

Αντί γι’ αυτό, κυριαρχεί το αίσθημα αδιεξόδου. «Δεν υπάρχει ξεκάθαρο όραμα για το γιατί πρέπει να υπάρχει η Post – ούτε γιατί να πληρώνω συνδρομή σε αυτήν και όχι αλλού», συνοψίζει πρώην ρεπόρτερ.

Το αν η Washington Post θα καταφέρει να ανακτήσει την ταυτότητά της ή αν θα συνεχίσει να φθίνει μέσα σε έναν κυκεώνα περικοπών και πειραματισμών, παραμένει ανοιχτό ερώτημα. Προς το παρόν, αυτό που διαπιστώνουν ακόμη και οι ίδιοι οι άνθρωποί της είναι πως η κρίση δεν είναι μόνο οικονομική, αλλά βαθιά υπαρξιακή.

Πηγή: Pagenews.gr