Βούτσιτς: Η Σερβία «ανοίγει» προς την κοινή αγορά φυσικού αερίου της ΕΕ και μειώνει τη ρωσική εξάρτηση

Ο Σέρβος πρόεδρος Αλεξάνταρ Βούτσιτς δήλωσε ότι η Σερβία βρίσκεται σε συνομιλίες με την ΕΕ για να αγοράζει φυσικό αέριο μέσω του μηχανισμού κοινής αγοράς (joint purchasing), στο πλαίσιο μιας στρατηγικής διαφοροποίησης που στοχεύει στη μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία. Κεντρικός στόχος, όπως ανέφερε, είναι να εξασφαλίζει περίπου 500 εκατ. κ.μ. ετησίως μέσω του ευρωπαϊκού μηχανισμού—δηλαδή γύρω στο 20% των αναγκών της χώρας.

Γιατί έχει σημασία τώρα

Η Σερβία παραμένει από τους λίγους Ευρωπαίους αγοραστές ρωσικού αερίου: πάνω από 80% των αναγκών της καλύπτονται από τη Ρωσία. Παρά την πίεση των Βρυξελλών για περιορισμό της χρηματοδότησης της ρωσικής πολεμικής μηχανής, το Βελιγράδι δεν κατάφερε πέρυσι να κλείσει νέα μακροπρόθεσμη συμφωνία με την Gazprom. Η ενδιάμεση συμφωνία του Δεκεμβρίου λήγει 31 Μαρτίου, άρα το timing είναι κρίσιμο.

Οι εναλλακτικές διαδρομές που χτίζει η Σερβία

Η Σερβία:

• εισάγει ήδη αέριο από Αζερμπαϊτζάν μέσω Βουλγαρίας,

• σχεδιάζει αγωγό προς Βόρεια Μακεδονία (έναρξη κατασκευής 2026) που θα ανοίξει πρόσβαση σε LNG μέσω Ελλάδας,

• αναμένει ολοκλήρωση αγωγού πετρελαίου που θα τη συνδέει με Ρουμανία το 2027.

Με απλά λόγια: επιχειρεί να “δέσει” προμήθειες από νότιους/βαλκανικούς διαδρόμους και να αποκτήσει πρόσβαση σε LNG (άρα και σε μεγαλύτερη ευελιξία).

Το γεωπολιτικό «ζύγισμα» Βελιγραδίου

Ο Βούτσιτς προσπαθεί να κρατήσει ισορροπία ανάμεσα:

• στους ιστορικούς δεσμούς με τη Ρωσία (και το Κόσοβο, όπου η Μόσχα στηρίζει το Βελιγράδι),

• και στην ευρωπαϊκή πορεία ένταξης.

Η εξίσωση γίνεται δυσκολότερη μετά το 2022, ενώ προστίθεται και το θέμα της NIS (ρωσικής ιδιοκτησίας πετρελαϊκή εταιρεία), που έχει μπει σε αμερικανικές κυρώσεις και συζητείται σενάριο πώλησης.

Εσωτερική πολιτική σκιά

Στο εσωτερικό, ο Βούτσιτς:

• αναγνωρίζει πρόβλημα διαφθοράς,

• όμως απορρίπτει τις διαμαρτυρίες που ακολούθησαν το δυστύχημα στο Νόβι Σαντ (2024, 16 νεκροί) ως «ενορχηστρωμένες» χωρίς αποδείξεις,

• αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών εντός του έτους, ενώ η θητεία του λήγει το 2027.

Τι μπορεί να σημαίνει πρακτικά

• Μείωση ρίσκου προμήθειας: η κοινή αγορά της ΕΕ μπορεί να δώσει καλύτερη διαπραγματευτική ισχύ/όρους και πρόσβαση σε ευρύτερο “pool” προμηθευτών.

• Περισσότερη διασύνδεση με την περιοχή: ο αγωγός προς Β. Μακεδονία ενισχύει τον άξονα προς ελληνικές υποδομές LNG (άρα και την περιφερειακή αγορά).

• Πολιτικό μήνυμα προς Βρυξέλλες: «είμαστε σε ευρωπαϊκή τροχιά», έστω κι αν οι σχέσεις με τη Ρωσία δεν κόβονται απότομα.

Πηγή: Pagenews.gr