Signal: Γιατί παραμένει η πιο ασφαλής επιλογή για μηνύματα το 2026

Τα περισσότερα μηνύματα που στέλνουμε κάθε μέρα μοιάζουν αθώα. Ένα «έρχομαι», ένα «πού είσαι;», μια φωτογραφία, ένα link, μια διεύθυνση. Κι όμως, ακριβώς επειδή είναι τόσα πολλά, δημιουργούν κάτι πολύ πιο σημαντικό από το ίδιο το περιεχόμενο: ένα ψηφιακό αποτύπωμα. Ποιος μιλά με ποιον, πότε, από πού, πόσο συχνά, σε ποια ομάδα, με ποια συσκευή. Εκεί ακριβώς μπαίνει στο κάδρο το Signal, μια εφαρμογή που εδώ και χρόνια θεωρείται σημείο αναφοράς για ιδιωτική επικοινωνία και παραμένει, για πολλούς ειδικούς, η πιο σταθερή επιλογή όταν η προτεραιότητα είναι η προστασία της συνομιλίας.

Η συζήτηση για το Signal αναζωπυρώθηκε έντονα το τελευταίο διάστημα. Στα τέλη Ιανουαρίου 2026, ο διευθυντής του FBI ανακοίνωσε έρευνα που σχετίζεται με ομαδικές συνομιλίες στο Signal, μετά από ισχυρισμούς για χρήση τους από ακτιβιστές στη Μινεσότα που παρακολουθούσαν κινήσεις της ICE. Την ίδια περίοδο, ο Έλον Μασκ αμφισβήτησε δημόσια την ασφάλεια του Signal και του WhatsApp, καλώντας τους χρήστες να στραφούν στο εργαλείο μηνυμάτων της δικής του πλατφόρμας. Και, φυσικά, παραμένει νωπό το σοκ από το 2025, όταν ο αρχισυντάκτης του The Atlantic Τζέφρι Γκόλντμπεργκ προστέθηκε κατά λάθος σε ομαδική συνομιλία στο Signal που αφορούσε ευαίσθητη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ, δείχνοντας πόσο εύκολα ένα ανθρώπινο λάθος μπορεί να τινάξει στον αέρα ακόμη και το πιο ισχυρό τεχνολογικό «τείχος».

Και όμως: παρά τον θόρυβο, το Signal εξακολουθεί να ξεχωρίζει. Όχι επειδή υπόσχεται το αδύνατο, αλλά επειδή έχει σχεδιαστεί γύρω από μια απλή, σκληρή αρχή: να ξέρει όσο το δυνατόν λιγότερα για εσένα.

Τι σημαίνει «ασφαλές» στην πράξη και γιατί το Signal ξεχωρίζει

Η βάση της ασφάλειας στο Signal είναι η κρυπτογράφηση από άκρη σε άκρη. Αυτό σημαίνει ότι το μήνυμα «κλειδώνει» στη συσκευή του αποστολέα και «ξεκλειδώνει» μόνο στη συσκευή του παραλήπτη. Η ίδια η υπηρεσία δεν μπορεί να διαβάσει το περιεχόμενο, ούτε να το παραδώσει ως απλό κείμενο σε τρίτους, γιατί δεν το διαθέτει σε αναγνώσιμη μορφή. Στο επίσημο υλικό του, το Signal υπογραμμίζει ότι δεν μπορεί να διαβάσει μηνύματα ή να ακούσει κλήσεις, ακριβώς επειδή ο σχεδιασμός του το αποκλείει.

Το δεύτερο μεγάλο πλεονέκτημα είναι ότι το Signal δεν στηρίζεται μόνο στην κρυπτογράφηση. Στοχεύει και στο πιο ύπουλο πεδίο: τα μεταδεδομένα. Σε πολλές εφαρμογές, ακόμη κι αν το περιεχόμενο είναι κρυπτογραφημένο, παραμένουν διαθέσιμες πληροφορίες που «γράφουν ιστορία» για τις σχέσεις και τις συνήθειες του χρήστη. Το Signal έχει αναπτύξει μηχανισμούς μείωσης τέτοιων δεδομένων, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το sealed sender, μια τεχνική που σχεδιάστηκε ώστε να περιορίζει το τι μπορεί να γνωρίζει ο διακομιστής για τον αποστολέα ενός μηνύματος.

Το τρίτο στοιχείο που μετράει στην αξιολόγηση της ασφάλειας είναι η διαφάνεια. Το Signal είναι ανοικτού κώδικα και λειτουργεί ως ανεξάρτητος μη κερδοσκοπικός οργανισμός. Αυτό δεν σημαίνει ότι «δεν μπορεί να έχει λάθη», αλλά σημαίνει ότι ο κώδικας μπορεί να ελεγχθεί, να αξιολογηθεί, να δοκιμαστεί από ανεξάρτητους ερευνητές και να εντοπιστούν αδυναμίες πριν γίνουν καταστροφικές.

Δεν είναι τυχαίο ότι το Signal Protocol έχει υιοθετηθεί ευρύτερα ως πρότυπο κρυπτογράφησης, ενώ το ίδιο το Signal έχει καταγράψει ιστορικά την πλήρη ενσωμάτωσή του στο WhatsApp για end-to-end encryption.

Γιατί ο «θόρυβος» γύρω από το Signal δεν αποδεικνύει ότι το Signal “έσπασε”

Οι υποθέσεις που έφεραν το Signal στα πρωτοσέλιδα τα τελευταία χρόνια δεν είναι, στην ουσία τους, «σπασμένη κρυπτογράφηση». Είναι κάτι πιο γήινο και πιο επικίνδυνο: άνθρωποι, λάθη, συσκευές.

Στην περίπτωση του 2025 με την ομαδική συνομιλία που περιέγραφε ο Γκόλντμπεργκ, το πρόβλημα δεν ήταν ότι κάποιος παραβίασε την κρυπτογράφηση. Ήταν ότι ένας λάθος άνθρωπος μπήκε στη λάθος ομάδα. Κι όταν συμβεί αυτό, η κρυπτογράφηση λειτουργεί άψογα… υπέρ του λάθους παραλήπτη.

Ακόμη και η ίδια η δημόσια συζήτηση στις ΗΠΑ, μετά το συγκεκριμένο επεισόδιο, κινήθηκε γύρω από το ότι το συμβάν ήταν κυρίως ζήτημα επιχειρησιακής ασφάλειας και ανθρώπινων επιλογών, όχι «διάρρηξης» της εφαρμογής.

Όσο για την υπόθεση Μινεσότα, η ύπαρξη έρευνας για ομαδικές συνομιλίες δεν σημαίνει ότι το Signal παρέδωσε μηνύματα. Σημαίνει ότι οι αρχές αναζητούν στοιχεία μέσω άλλων δρόμων, όπως συσκευές, κατασχέσεις, φυσική παρακολούθηση, πληροφοριοδότες ή περιεχόμενο που ήδη έχει διαρρεύσει με ανθρώπινο τρόπο.

Τα όρια της κρυπτογράφησης: εκεί που η «ασφάλεια» σταματά να είναι εφαρμογή

Εδώ βρίσκεται το κρίσιμο σημείο που τονίζουν σχεδόν όλοι οι σοβαροί οδηγοί κυβερνοασφάλειας: η κρυπτογράφηση προστατεύει κυρίως τη διαδρομή του μηνύματος. Δεν προστατεύει αυτόματα τη στιγμή που το μήνυμα έχει ήδη φτάσει και είναι αποθηκευμένο στη συσκευή σου.

Αν ένα κινητό χαθεί, κλαπεί ή κατασχεθεί και είναι ξεκλείδωτο, ο κάτοχος του τηλεφώνου μπορεί να ανοίξει την εφαρμογή και να δει όσα υπάρχουν εκεί. Ακόμη κι αν δεν είναι ξεκλείδωτο, κακές πρακτικές ασφάλειας, αδύναμοι κωδικοί ή κακόβουλο λογισμικό μπορούν να γίνουν ο πραγματικός «δούρειος ίππος». Γι’ αυτό και πολλοί ειδικοί επιμένουν ότι η ιδιωτικότητα δεν είναι μόνο επιλογή εφαρμογής, αλλά σύνολο συνηθειών.

Το ίδιο ισχύει και για την πιο κοινή διαρροή όλων: το screenshot, την προώθηση, το «αντιγράφω-επικολλώ», το να προστεθεί λάθος επαφή σε group. Όλα αυτά δεν είναι τεχνικές αδυναμίες του Signal. Είναι ανθρώπινοι διακόπτες που ακυρώνουν στην πράξη την προστασία.

Backups: το σημείο που μπορεί να ακυρώσει όλη τη δουλειά

Ένα από τα πιο παρεξηγημένα θέματα στην ιδιωτική επικοινωνία είναι τα αντίγραφα ασφαλείας. Μπορεί μια εφαρμογή να είναι end-to-end κρυπτογραφημένη, αλλά αν τα μηνύματα «ανεβαίνουν» ως backup σε cloud χωρίς σωστή προστασία, τότε το κλειδί μεταφέρεται αλλού.

Η συζήτηση αυτή έχει ιστορικό. Σε αναλύσεις που βασίστηκαν σε έγγραφα εκπαίδευσης των αρχών επιβολής νόμου, η γενική εικόνα ήταν ότι από το Signal μπορούν να αντληθούν πολύ περιορισμένα δεδομένα, ενώ σε άλλες υπηρεσίες η ανάκτηση μπορεί να γίνει μέσω αντιγράφων ασφαλείας στη συσκευή ή σε cloud. Η EFF έχει επίσης τονίσει πόσο καθοριστικό είναι το πώς γίνονται τα backups σε εφαρμογές όπως Signal, WhatsApp, Apple και Google, γιατί εκεί μπορεί να «χαθεί» η ιδιωτικότητα χωρίς ο χρήστης να το καταλάβει.

Με απλά λόγια, μπορεί να έχεις το καλύτερο «χρηματοκιβώτιο» για τα μηνύματά σου, αλλά αν κρατάς φωτοτυπία του περιεχομένου σε λάθος συρτάρι, η ασφάλεια γίνεται θεωρία.

Τι εξαρτάται τελικά από εσένα και όχι από την εφαρμογή

Το Signal κερδίζει πόντους γιατί μειώνει συστηματικά τα δεδομένα που κρατά και προστατεύει το περιεχόμενο με ισχυρή κρυπτογράφηση. Όμως ο χρήστης αποφασίζει αν αυτή η προστασία θα είναι πραγματική ή απλώς «ετικέτα».

Αν αφήνεις την οθόνη κλειδώματος να εμφανίζει πλήρες περιεχόμενο ειδοποιήσεων, τότε η ιδιωτικότητα «σπάει» με μια ματιά. Αν δεν έχεις ισχυρό κωδικό στη συσκευή, αν βασίζεσαι αποκλειστικά σε βιομετρικά χωρίς να γνωρίζεις πότε και πώς μπορούν να επιβληθούν ευκολότερα από έναν κωδικό, αν δεν έχεις ενεργοποιήσει επιπλέον κλείδωμα της εφαρμογής, τότε δίνεις χώρο στο πιο απλό σενάριο: κάποιος να ανοίξει το κινητό σου και να διαβάσει.

Το Signal προσφέρει επίσης πρακτικές λειτουργίες όπως εξαφανιζόμενα μηνύματα και media «μιας προβολής», αλλά και εκεί ισχύει ο ίδιος κανόνας: δεν υπάρχει τεχνολογία που να εμποδίζει απόλυτα έναν τρίτο να καταγράψει κάτι με άλλον τρόπο. Το εργαλείο μειώνει τον κίνδυνο, δεν τον εξαφανίζει.

Γιατί «δεν υπάρχει απόλυτη προστασία» και γιατί αυτό δεν ακυρώνει το Signal

Η πιο ώριμη προσέγγιση στην ψηφιακή ασφάλεια δεν είναι να ψάχνεις το άτρωτο. Είναι να καταλαβαίνεις τι απειλή αντιμετωπίζεις και να μειώνεις όσο γίνεται τις πιθανότητες και τις συνέπειες.

Το Signal θεωρείται σταθερή επιλογή γιατί συνδυάζει τρεις κρίσιμες παραμέτρους: ισχυρή end-to-end κρυπτογράφηση, περιορισμό μεταδεδομένων και διαφανή, ελέγξιμο σχεδιασμό ως ανοικτό λογισμικό μη κερδοσκοπικού οργανισμού. Ακόμη και στη δημόσια αντιπαράθεση που προκάλεσαν οι πολιτικές υποθέσεις στις ΗΠΑ, η υπεράσπιση της εφαρμογής από την ηγεσία του Signal κινήθηκε ακριβώς σε αυτές τις αρχές: λιγότερα δεδομένα, περισσότερη ιδιωτικότητα, λιγότερη «εμπορική» εκμετάλλευση του χρήστη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι το Signal είναι «μαγικό». Σημαίνει ότι, στην κλίμακα των διαθέσιμων επιλογών, είναι από τις πιο συνεπείς, γιατί η φιλοσοφία του δεν βασίζεται στο «εμπιστευτείτε μας», αλλά στο «ας χτίσουμε σύστημα που να μην χρειάζεται να μας εμπιστευτείτε».

Στο τέλος της ημέρας, η πιο ειλικρινής αλήθεια είναι και η πιο απλή: το πιο αδύναμο σημείο δεν είναι το πρωτόκολλο, είναι ο άνθρωπος. Κι αυτός είναι ακριβώς ο λόγος που το Signal δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως «άτρωτο», αλλά ως μια από τις πιο σοβαρές βάσεις για ασφαλή επικοινωνία, όταν συνοδεύεται από στοιχειώδη προσοχή.

Πηγή: Pagenews.gr