Ο Μακρόν βάζει την Ευρώπη μπροστά στο δίλημμα: αγορά ή δύναμη;

Επαναφέρει ευρωομόλογα, ανοίγει διάλογο με Ρωσία και βλέπει την Ελλάδα ως πρότυπο μεταρρυθμίσεων

Ο Εμανουέλ Μακρόν χτυπάει καμπανάκι στην Ευρώπη: η Ε.Ε. δεν μπορεί να συνεχίσει ως απλή ενιαία αγορά.Λίγες ημέρες πριν το άτυπο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για την ανταγωνιστικότητα, ο Γάλλος πρόεδρος μιλά για μια «στιγμή αφύπνισης», θέτοντας ένα διπλό γεωπολιτικό και οικονομικό δίλημμα:θέλει η Ευρώπη να παραμείνει χαλαρή αγορά ή να εξελιχθεί σε πραγματική δύναμη;

Κοινό δάνειο και επενδύσεις: το νέο ευρωπαϊκό δόγμα

Στη συνέντευξή του στην Καθημερινή και σε άλλες έξι ευρωπαϊκές εφημερίδες, ο Μακρόν επαναφέρει την ανάγκη ευρωομολόγου – αλλά μόνο για μελλοντικές επενδύσεις, όχι για αμοιβαιοποίηση παλαιών χρεών. Οι στόχοι; άμυνα, τεχνολογία, καινοτομία – επενδύσεις που κανένα κράτος μόνο του δεν μπορεί να σηκώσει.

Παράλληλα, ξεκαθαρίζει την απόστασή του από τη «δύο ταχυτήτων» Ευρώπη που προωθεί το Βερολίνο, υπογραμμίζοντας ότι ο γαλλογερμανικός άξονας παραμένει αναγκαίος αλλά όχι επαρκής για πραγματική πρόοδο. Η «συμμαχία των προθύμων» και η Ευρωπαϊκή Πολιτική Κοινότητα γίνονται πλέον τα βασικά εργαλεία για στρατηγική αυτονομία.

Η Ελλάδα στο ευρωπαϊκό αφήγημα

Ο Μακρόν δεν διστάζει να επαινέσει την Ελλάδα: «Σημαντικές οικονομικές επιτυχίες, αποτέλεσμα δύσκολων αλλά γενναίων μεταρρυθμίσεων», τονίζει, ενώ στηρίζει την ενιαία αγορά ενέργειας, συνδέοντας τη μείωση τιμών με τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα και την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία.

Παραπολιτική ανάγνωση: Η δημόσια αναφορά στην Ελλάδα στέλνει μήνυμα και σε άλλες χώρες του Νότου ότι οι μεταρρυθμίσεις φέρνουν ρόλο στο νέο ευρωπαϊκό σχέδιο.

Ρωσία, ΗΠΑ και Κίνα: η Ευρώπη της αυτονομίας

Ο Μακρόν δεν κρύβει ότι η Ευρώπη πρέπει να μειώσει τις στρατηγικές εξαρτήσεις:

• Ρωσία: δεν είναι πλέον ενεργειακός εταίρος, αλλά απαιτείται διάλογος για τη «μετά τον πόλεμο» αρχιτεκτονική ασφάλειας.
• ΗΠΑ: δεν εγγυώνται τα πάντα, η στρατηγική κατευνασμού δεν αποδίδει.
• Κίνα: μετατράπηκε σε σκληρό ανταγωνιστή, ειδικά σε τεχνολογία και χρηματοπιστωτικά.

Το μήνυμα είναι σαφές: η Ευρώπη πρέπει να αποφασίζει μόνη της, να συντονίζεται, αλλά και να προστατεύει το μοντέλο της σε κρίσεις.

Ενέργεια και τεχνολογία: η μάχη των επόμενων ετών

Η ενοποίηση των ενεργειακών αγορών και η προώθηση χαμηλού άνθρακα ηλεκτρισμού είναι κρίσιμες για την ανταγωνιστικότητα. Παράλληλα, χωρίς κοινές ευρωπαϊκές επενδύσεις σε προηγμένες τεχνολογίες και τεχνητή νοημοσύνη, η ενιαία αγορά κινδυνεύει να διαλυθεί.

Στην παρασκηνιακή σκακιέρα: Η Γαλλία στέλνει μήνυμα σε χώρες που επενδύουν μονομερώς σε εθνικά έργα (π.χ. πυρηνική ενέργεια) ότι χρειάζεται ευρωπαϊκή προσέγγιση για να αποφευχθεί κατακερματισμός.

Διάλογος με τη Ρωσία: ρεαλισμός και στρατηγική

Ο διάλογος με τη Μόσχα δεν είναι αφέλεια, αλλά στρατηγική ευθύνη. Η Ευρώπη χρειάζεται οργανωμένη και συλλογική προσέγγιση, όχι διμερείς επαφές εκτός Ε.Ε., ώστε να χτιστεί η νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας μετά τον πόλεμο.

Light παραπολιτική παρατήρηση: Η θέση αυτή προκαλεί συζητήσεις μεταξύ κρατών-μελών, με Παρίσι και Ρώμη υπέρ, ενώ άλλες πρωτεύουσες παραμένουν διστακτικές.

Η μεγάλη εικόνα: Ευρώπη ή… μαξιλάρι κρίσεων;

«Αν μείνουμε απλώς μια ανοιχτή αγορά, θα γίνουμε το μαξιλάρι των παγκόσμιων κρίσεων», προειδοποιεί ο Μακρόν. Με άλλα λόγια: είτε η Ε.Ε. αναλαμβάνει πρωτοβουλίες και επενδύει κοινούς πόρους, είτε θα μείνει παθητικός παρατηρητής στις γεωπολιτικές εξελίξεις.

Η στρατηγική αυτονομία αφορά παραγωγή, ενέργεια, άμυνα, τεχνολογία, χρηματοδότηση και συνδέεται άρρηκτα με τη βιωσιμότητα και τον διεθνή ρόλο του ευρώ.

Πηγές

• Συνέντευξη Εμανουέλ Μακρόν στην Καθημερινή