Παγκόσμιος δασμός 15% από Τραμπ: Σε τροχιά εμπορικού σοκ η οικονομία, τριγμοί σε δολάριο και αγορές

Η απόφαση του προέδρου των ΗΠΑ Τραμπ να επιβάλει προσωρινό ενιαίο δασμό 15% σχεδόν σε όλες τις εισαγωγές σηματοδοτεί μια νέα, δυνητικά εκρηκτική φάση στο διεθνές εμπόριο. Η κίνηση ήρθε ως απάντηση στην απόφαση του Supreme Court of the United States (6-3), που έκρινε παράνομους προηγούμενους δασμούς οι οποίοι είχαν επιβληθεί βάσει του International Emergency Economic Powers Act (IEEPA).

Ο Λευκός Οίκος αντέδρασε άμεσα, επικαλούμενος το Άρθρο 122 του Trade Act of 1974, κάνοντας λόγο για «κρίση ισοζυγίου πληρωμών» και ενεργοποιώντας νέο οριζόντιο δασμό για έως 150 ημέρες, εκτός αν το Κογκρέσο επιλέξει την παράταση.

Δεν πρόκειται απλώς για εμπορικό μέτρο. Πρόκειται για πολιτική κλιμάκωση με θεσμική ένταση.

Άμεση αντίδραση αγορών: Πίεση σε δολάριο, μετοχές και crypto

Η πρώτη αντίδραση ήταν ταχεία:

• Το δολάριο υποχώρησε περίπου 0,4% έναντι καλαθιού νομισμάτων.
• Τα futures των S&P 500, Dow Jones Industrial Average και Nasdaq Composite κινήθηκαν πτωτικά.
• Στην Ευρώπη, οι FTSE 100, DAX και CAC 40 κατέγραψαν απώλειες.
• Το Bitcoin διολίσθησε σχεδόν 3%.
• Ο χρυσός ενισχύθηκε σε υψηλό τριών εβδομάδων, επιβεβαιώνοντας τη μετατόπιση σε «ασφαλή καταφύγια».

Η αγορά διαβάζει την κίνηση ως συστημικό ρίσκο – όχι ως τεχνική διόρθωση.

 Κερδισμένοι και χαμένοι του ενιαίου 15%

Σύμφωνα με ανάλυση του Global Trade Alert, ο ενιαίος συντελεστής 15% αναδιανέμει το βάρος:

Πιθανοί κερδισμένοι:

• Brazil
• China
• India

Οι χώρες αυτές, που προηγουμένως επιβαρύνονταν με υψηλότερους στοχευμένους δασμούς IEEPA, ενδέχεται να δουν μείωση του καθαρού δασμολογικού βάρους.

Πιθανοί χαμένοι:

• Australia
• Ευρωπαϊκές οικονομίες με χαμηλότερους προϋπάρχοντες συντελεστές

Για την European Union, η κίνηση εγείρει ερωτήματα για εμπορικές συμφωνίες υπό διαπραγμάτευση, πιθανές καθυστερήσεις επικυρώσεων και αντίμετρα.

Το China κάλεσε την Ουάσιγκτον να άρει τους μονομερείς δασμούς, επαναλαμβάνοντας ότι «δεν υπάρχουν νικητές σε έναν εμπορικό πόλεμο».

 Το «τριλήμμα» Τραμπ

Αναλυτές, όπως η Grace Fan της TS Lombard, περιγράφουν ένα πολιτικό «τριλήμμα»:

1. Εκλογική πίεση και ανάγκη επίδειξης σκληρής εμπορικής στάσης
2. Διατήρηση δημοσιονομικών εσόδων από δασμούς
3. Περιορισμός του πληθωριστικού κόστους για τους Αμερικανούς καταναλωτές

Σε έτος πολιτικής έντασης, ο Λευκός Οίκος επιχειρεί ισορροπία μεταξύ προστατευτισμού και ελέγχου τιμών. Το βάρος όμως μεταφέρεται σε βιομηχανικούς κλάδους και εμπορικούς εταίρους.

Η δασμολογική πολιτική μετατρέπεται σε εργαλείο εσωτερικής πολιτικής επιβίωσης.

Επιπτώσεις για Ευρώπη και Ελλάδα

Για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις — και ειδικά για τις ελληνικές εξαγωγικές που συμμετέχουν σε ευρωπαϊκές αλυσίδες αξίας — η νέα φάση συνεπάγεται:

• Ανατιμολογήσεις προϊόντων
• Επανεξέταση συμβολαίων
• Αυξημένο συναλλαγματικό ρίσκο
• Πιθανή μεταφορά παραγωγής

Η European Central Bank καλείται να διαχειριστεί πιθανή μεταβλητότητα στο ευρώ, ενώ οι Βρυξέλλες εξετάζουν αν θα κινηθούν προς αποκλιμάκωση ή ανταποδοτικά μέτρα.

Δομική μετατόπιση ή προσωρινός ελιγμός;

Ο νέος ενιαίος δασμός 15% δεν είναι απλώς επεισόδιο εμπορικής έντασης.

Είναι:

• Νομικά αμφιλεγόμενος
• Πολιτικά φορτισμένος
• Οικονομικά απρόβλεπτος

Οι διακυμάνσεις σε δολάριο, μετοχές και κρυπτονομίσματα είναι η επιφάνεια. Το βαθύτερο ρίσκο είναι η διάβρωση εμπιστοσύνης στους κανόνες του παγκόσμιου εμπορίου.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα υπάρξει μεταβλητότητα. Το ερώτημα είναι:

Θα προσαρμοστεί η παγκοσμιοποίηση — ή θα εισέλθει σε φάση σταδιακής αποδόμησης;

Πηγή: pagenews.gr