Ζελένσκι: «Αν δώσουμε στον Πούτιν ό,τι θέλει, θα τα χάσουμε όλα»

Η κούραση είναι πια ορατή, αλλά η υποχώρηση δεν μπαίνει στην ίδια πρόταση. Σε μια εκτενή, φορτισμένη συνέντευξη στο CNNi, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στέλνει ένα μήνυμα που μοιάζει να συνοψίζει το ουκρανικό δίλημμα στον πέμπτο χρόνο του πολέμου: η χώρα του είναι εξαντλημένη, αλλά δεν μπορεί να «κλείσει» τον πόλεμο με όρους που ισοδυναμούν με ήττα και διάλυση.

Με λόγο αιχμηρό και προσωπικό, ο Ουκρανός πρόεδρος στρέφει τα «πυρά» του στον Ρώσο ομόλογό του, επιμένοντας ότι η σύγκρουση δεν είναι μια αφηρημένη γεωπολιτική εξίσωση, αλλά μια επιλογή με υπογραφή. «Ο ίδιος ο Πούτιν είναι ο πόλεμος», λέει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας μια Ρωσία-«φυλακή», όπου «όλα έχουν να κάνουν με ένα άτομο». Και πάνω σε αυτό το σχήμα χτίζει το κεντρικό του επιχείρημα: αν οι σύμμαχοι θέλουν πραγματικά να σταματήσουν τον Πούτιν, οφείλουν να χρησιμοποιήσουν τη δύναμή τους με τρόπο που να μετράει.

«Δεν μπορούμε να του δώσουμε ό,τι θέλει – θα τα χάσουμε όλα»

Στο πιο απόλυτο σημείο της συνέντευξης, ο Ζελένσκι απορρίπτει τη λογική του «δώσε κάτι για να τελειώσει». Η παραχώρηση στις απαιτήσεις της Μόσχας, υποστηρίζει, δεν θα είναι συμβιβασμός, αλλά αφετηρία ενός πολύ χειρότερου σεναρίου.

«Δεν μπορούμε απλώς να του δώσουμε ό,τι θέλει. Αν του δώσουμε ό,τι θέλει, θα τα χάσουμε όλα. Όλοι μας θα πρέπει να το “σκάσουμε” ή να γίνουμε Ρώσοι», δηλώνει, επιλέγοντας μια γλώσσα ωμή, σχεδόν υπαρξιακή. Το μήνυμα είναι διπλό: αφενός πως η Ουκρανία δεν μπορεί να επιβιώσει ως δημοκρατικό κράτος αν αποδεχτεί πλήρη υποταγή σε ρωσικούς όρους, αφετέρου πως ο πόλεμος δεν αντιμετωπίζεται ως διαπραγματευτικό επεισόδιο, αλλά ως σύγκρουση ταυτότητας και κυριαρχίας.

Κάλεσμα στον Τραμπ: «Η Αμερική έχει τη δύναμη, αλλά δεν πιέζει αρκετά»

Το πιο πολιτικά φορτισμένο κομμάτι της παρέμβασής του αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες και προσωπικά τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο Ζελένσκι ζητά να παραμείνουν οι ΗΠΑ στο πλευρό της Ουκρανίας, όχι ως τυπικός εταίρος, αλλά ως δύναμη που μπορεί να αλλάξει τους συσχετισμούς.

«Πρέπει να παραμείνουν (στο πλευρό) μιας δημοκρατικής χώρας που μάχεται εναντίον ενός ατόμου», λέει, επαναλαμβάνοντας ότι ο Πούτιν δεν είναι απλώς ηγεσία, είναι το ίδιο το πολεμικό σχέδιο. Και αμέσως μετά ανεβάζει τον τόνο: «Αν θέλουν πραγματικά να σταματήσουν τον Πούτιν, η Αμερική έχει τη δύναμη να το κάνει». Ταυτόχρονα όμως εκφράζει την εκτίμηση ότι ο Τραμπ δεν ασκεί αρκετή πίεση στη Μόσχα.

Στο υπόβαθρο αυτής της τοποθέτησης βρίσκεται μια πραγματικότητα που ο Ζελένσκι δεν κρύβει: οι τριμερείς συνομιλίες Ουκρανίας–Ρωσίας–ΗΠΑ δεν έχουν ακόμη αποδώσει καρπούς και όσο ο χρόνος περνά, το ουκρανικό ερώτημα γίνεται πιο πιεστικό. Τι ακριβώς εγγυώνται οι σύμμαχοι για την επόμενη μέρα;

Οι εγγυήσεις ασφαλείας ως «κόκκινη γραμμή»

Ο Ζελένσκι επιμένει ότι η ειρήνη χωρίς εγγυήσεις δεν είναι ειρήνη, αλλά διάλειμμα. Και μάλιστα ένα διάλειμμα που μπορεί να αποδειχθεί καταστροφικό, αν η Ρωσία επιστρέψει σε νέα επίθεση όταν το κρίνει συμφέρον.

«Η εκτίμηση πως η Ρωσία απλά δεν θα ξεκινήσει άλλον έναν πόλεμο δεν είναι απάντηση για μένα. Λυπάμαι», λέει με έμφαση, σαν να απαντά σε όσους θεωρούν ότι μια κατάπαυση πυρός, από μόνη της, αρκεί. Θέλει, όπως υπογραμμίζει, μια πολύ συγκεκριμένη απάντηση από τους εταίρους: «Τι θα είναι έτοιμοι να κάνουν οι εταίροι μας αν ο Πούτιν έρθει ξανά. Αυτό θέλουν να ακούσουν οι Ουκρανοί».

Σε αυτό το πλαίσιο, ξεκαθαρίζει τη θέση του για τη διαδικασία: για τον ίδιο, οι εγγυήσεις ασφαλείας πρέπει πρώτα να συμφωνηθούν και να επικυρωθούν από το Κογκρέσο των ΗΠΑ, ώστε να αποκτήσουν βάρος που να μην εξαρτάται από πολιτικούς κύκλους, διαθέσεις ή αλλαγές ισορροπιών. Πρόκειται για μια απαίτηση που δεν έχει μόνο διεθνή διάσταση. Έχει και εσωτερική: να μπορέσει να πείσει τον ουκρανικό λαό ότι δεν θα μείνει ξανά μόνος.

«Πάγωμα» στις τρέχουσες γραμμές, αλλά όχι αποχώρηση από το Ντονέτσκ

Στην πιο ακανθώδη πτυχή, το εδαφικό, ο Ουκρανός πρόεδρος εμφανίζεται πρόθυμος να συζητήσει το «πάγωμα» του πολέμου στις τρέχουσες γραμμές του μετώπου, όμως απορρίπτει κατηγορηματικά την απαίτηση της Ρωσίας να αποσυρθεί ο ουκρανικός στρατός από περιοχές που εξακολουθεί να ελέγχει, ειδικά στην ανατολική περιφέρεια του Ντονέτσκ.

«Η Ρωσία θέλει να αποσύρουμε τον στρατό μας… Δεν μπορούμε να είμαστε τόσο ανόητοι. Δεν είμαστε παιδιά. Περάσαμε αυτόν τον πόλεμο, όλα αυτά τα χρόνια, και δεν μπορούμε να τους δώσουμε τη χώρα στο πιάτο έτσι απλά», δηλώνει, με μια φράση που δείχνει πόσο στενά συνδέει τη στρατιωτική παρουσία με την έννοια της κρατικής αξιοπρέπειας.

Η ρωσική απαίτηση, όπως την περιγράφει, αφορά περίπου το 20% της χώρας, συμπεριλαμβανομένης της λεγόμενης «ζώνης-φρούριο» των βιομηχανικών πόλεων και των κρίσιμων κόμβων μεταφορών που τροφοδοτούν την ουκρανική άμυνα. Για τον Ζελένσκι, η αποχώρηση δεν είναι απλώς στρατιωτική υποχώρηση. Είναι μήνυμα εγκατάλειψης ανθρώπων.

Γι’ αυτό στέκεται και στους κατοίκους: «Για τους ανθρώπους που ζουν εκεί, είναι πολύ σημαντική η ασφάλεια που θα έχουν οι 200.000 άνθρωποι που ζουν εκεί». Και θέτει το ερώτημα που κόβει την ανάσα: τι να πει στους πολίτες και στους στρατιώτες; «Εντάξει, αντίο, φεύγουμε. Είστε Ρώσοι πια;».

Εκλογές εν μέσω πολέμου: ο στρατιωτικός νόμος και η πίεση της Δύσης

Ο Ζελένσκι δεν αποφεύγει και το πολιτικά ευαίσθητο θέμα των εκλογών. Υπενθυμίζεται ότι εξελέγη το 2019, η θητεία του τυπικά θα ολοκληρωνόταν τον Μάιο του 2024, όμως παρέμεινε στην εξουσία καθώς ο στρατιωτικός νόμος απαγορεύει τη διεξαγωγή εκλογών σε περίοδο πολέμου. Η πίεση από τον Τραμπ προς την Ουκρανία για εκλογές, όπως σημειώνει, προσθέτει έναν ακόμη κύκλο αβεβαιότητας.

«Είναι πολύ ενδιαφέρον όταν οι πρόεδροι διαφόρων χωρών, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ρωσίας, μιλούν για εκλογές στην… Ουκρανία», σχολιάζει, αφήνοντας να εννοηθεί ότι το θέμα χρησιμοποιείται πολιτικά και επικοινωνιακά. Και προσθέτει με νόημα: «Τι θέλουν; Άλλο έναν πρόεδρο; Εντάξει».

Η φράση ακούγεται ειρωνική, αλλά κρύβει μια πραγματική ανησυχία: σε μια χώρα σε πόλεμο, το πολιτικό μέλλον δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται σαν να υπάρχει κανονικότητα. Ο ίδιος δείχνει να υπερασπίζεται τη θεσμική συνθήκη του στρατιωτικού νόμου, όχι ως προσωπική «παραμονή», αλλά ως αναγκαστικό πλαίσιο που επιβάλλει η σύγκρουση.

«Η Ρωσία δεν κερδίζει» – το μήνυμα προς μέσα και έξω

Παρά την παραδοχή ότι οι Ουκρανοί είναι εξαντλημένοι, ο Ζελένσκι θέλει να κρατήσει την εικόνα μιας χώρας που δεν λύγισε. Το μήνυμα «η Ρωσία δεν κερδίζει» είναι ταυτόχρονα πολιτικό και ψυχολογικό: προς τους πολίτες του, ώστε να μη μετατραπεί η κούραση σε παραίτηση, και προς τους συμμάχους, ώστε να μη μετατραπεί η κόπωση της Δύσης σε συμβιβασμό με τη βία.

Σε μια φράση, ο Ουκρανός πρόεδρος περιγράφει το διακύβευμα σαν επιλογή ανάμεσα στην επιβίωση και την απώλεια. Και ζητά από τους εταίρους του να δώσουν απαντήσεις με ρήτρες, δεσμεύσεις και πραγματική πίεση προς τη Μόσχα, όχι με ευχές. Γιατί, όπως δείχνει να πιστεύει, ο πόλεμος μπορεί να «παγώσει» προσωρινά, αλλά χωρίς εγγυήσεις μπορεί να επιστρέψει πιο βίαιος.

Πηγή: Pagenews.gr