Πόλεμος, ακρίβεια και… “πακέτα σωτηρίας”: Τα παρασκήνια των μέτρων που ετοιμάζει το Μαξίμου
Η γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή μετατρέπεται σταδιακά σε οικονομικό πονοκέφαλο για την Ευρώπη και την Ελλάδα, με την κυβέρνηση να προετοιμάζεται για ένα πιθανό νέο κύμα ακρίβειας. Στο παρασκήνιο του Μεγάρου Μαξίμου βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη ένας διπλός σχεδιασμός: από τη μία η καταπολέμηση της αισχροκέρδειας στην αγορά και από την άλλη η ενεργοποίηση στοχευμένων μέτρων στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, εφόσον οι διεθνείς εξελίξεις επιδεινωθούν.
Οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας και των πρώτων υλών αποτελούν ήδη το πρώτο καμπανάκι. Η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει αναταράξεις στις αγορές ενέργειας και στις εφοδιαστικές αλυσίδες, δημιουργώντας πληθωριστικές πιέσεις στην Ευρώπη.
Παράλληλα, οι τιμές φυσικού αερίου έχουν παρουσιάσει έντονες διακυμάνσεις, ενισχύοντας τον φόβο για ένα νέο ενεργειακό σοκ που θα επηρεάσει την καθημερινότητα των καταναλωτών και τη βιομηχανία.
Το σχέδιο άμυνας της κυβέρνησης
Στο κυβερνητικό επιτελείο γνωρίζουν ότι η ακρίβεια μπορεί να εξελιχθεί σε καθοριστικό πολιτικό ζήτημα. Γι’ αυτό το πρώτο μέτρο που ήδη εφαρμόζεται είναι η τρίμηνη επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους σε καύσιμα, τρόφιμα και βασικά αγαθά, συνοδευόμενη από εντατικούς ελέγχους στην αγορά.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, στόχος είναι να αποφευχθεί ένα φαινόμενο που στο οικονομικό επιτελείο αποκαλούν «πληθωρισμό της απληστίας», δηλαδή τεχνητές αυξήσεις τιμών από επιχειρήσεις που εκμεταλλεύονται το κλίμα αβεβαιότητας.
Ωστόσο στο Μαξίμου γνωρίζουν ότι οι πραγματικές πιέσεις θα προέλθουν από το εξωτερικό:
- αυξημένες τιμές πετρελαίου
- ακριβότερο φυσικό αέριο
- υψηλότερο κόστος μεταφορών
- άνοδο τιμών πρώτων υλών
Αν οι πιέσεις αυτές συνεχιστούν, τότε το επόμενο βήμα θα είναι στοχευμένα πακέτα στήριξης νοικοκυριών που θα χρηματοδοτηθούν κυρίως από εθνικούς πόρους.
Οι Βρυξέλλες στο επίκεντρο
Η εβδομάδα θεωρείται κρίσιμη και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Στις 19-20 Μαρτίου συνεδριάζει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο με βασικό θέμα την ενεργειακή ασφάλεια και τις οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου.
Στην ατζέντα βρίσκονται:
- ο συντονισμός των κρατών-μελών απέναντι στην άνοδο των τιμών ενέργειας
- πιθανές ευρωπαϊκές παρεμβάσεις στην αγορά
- μέτρα στήριξης επιχειρήσεων και βιομηχανίας
Οι Βρυξέλλες γνωρίζουν ότι ένας νέος ενεργειακός κύκλος ακρίβειας μπορεί να οδηγήσει σε πληθωρισμό άνω του 3% στην ΕΕ, επιβαρύνοντας οικονομίες που μόλις είχαν αρχίσει να σταθεροποιούνται.
Στους διαδρόμους της κυβέρνησης συζητείται έντονα και ένα ακόμη ζήτημα: το πολιτικό timing των οικονομικών μέτρων.
Πριν ξεσπάσει η γεωπολιτική κρίση, στο οικονομικό επιτελείο υπήρχε αισιοδοξία ότι η κυβέρνηση θα μπορούσε να παρουσιάσει ένα γενναίο πακέτο παροχών στη ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο, ίσως μάλιστα με προαναγγελίες από την άνοιξη.
Τώρα όμως τα δεδομένα αλλάζουν.
Ανώτατοι κυβερνητικοί παράγοντες εκτιμούν ότι:
«Όσο διαρκεί η γεωπολιτική αβεβαιότητα, τόσο περιορίζονται τα δημοσιονομικά περιθώρια».
Με απλά λόγια, η διάρκεια του πολέμου θα καθορίσει και το εύρος των παροχών.
Η βιομηχανία ζητά ευρωπαϊκή “ασπίδα”
Ένα ακόμη μέτωπο ανοίγει στο πεδίο της βιομηχανίας. Η Ελλάδα ζητά από την ΕΕ να εγκρίνει μηχανισμούς στήριξης για την ενεργοβόρα βιομηχανία, αντίστοιχους με αυτούς που εφαρμόζουν ήδη άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Οι επιχειρήσεις προειδοποιούν ότι χωρίς στήριξη το ενεργειακό κόστος μπορεί να πλήξει την ανταγωνιστικότητα της παραγωγής.
Το θέμα αναμένεται να τεθεί έντονα στις ευρωπαϊκές συζητήσεις των επόμενων ημερών.
Τουρισμός: η “βαριά βιομηχανία” που αντέχει – προς το παρόν
Παρά τις ανησυχίες, η κυβέρνηση εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξη για τον τουρισμό.
Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι οι αφίξεις στο αεροδρόμιο της Αθήνας κινούνται 10-12% υψηλότερα από πέρυσι, ενώ και οι κρατήσεις για το καλοκαίρι παραμένουν σε ανοδική τροχιά.
Αναλυτές όμως προειδοποιούν ότι η γεωπολιτική αβεβαιότητα μπορεί να αλλάξει γρήγορα το κλίμα, ειδικά αν η κρίση επεκταθεί ή επηρεάσει τη ναυσιπλοΐα και τις μεταφορές.
Το μεγάλο ερώτημα
Στο τέλος της ημέρας, το ερώτημα που κυριαρχεί στα κυβερνητικά γραφεία είναι ένα:
Θα πρόκειται για μια σύντομη κρίση ή για έναν νέο μακροχρόνιο οικονομικό κύκλο αναταράξεων;
Οι διεθνείς αναλυτές εκτιμούν ότι σε ένα βασικό σενάριο η σύγκρουση θα μπορούσε να διαρκέσει 4-6 εβδομάδες, με σχετικά ελεγχόμενες επιπτώσεις στις αγορές ενέργειας.
Αν όμως η σύγκρουση παραταθεί, τότε η Ευρώπη –και μαζί της η Ελλάδα– μπορεί να βρεθεί μπροστά σε ένα νέο κύμα ενεργειακού πληθωρισμού, που θα δοκιμάσει ξανά την οικονομία και την πολιτική σταθερότητα.
Και τότε, τα “πακέτα στήριξης” δεν θα είναι απλώς επιλογή. Θα είναι αναγκαιότητα.
Πηγή: pagenews.gr