Άνοδος στους δείκτες ή… στην αφήγηση; Το “καθαρό” προφίλ της Ελλάδας και τα γκρίζα σημεία

Άνοδος στους δείκτες ή… στην αφήγηση; Το “καθαρό” προφίλ της Ελλάδας και τα γκρίζα σημεία

Η κυβέρνηση μιλά για «θεσμική πρόοδο», οι δείκτες συμφωνούν εν μέρει – αλλά η πραγματικότητα δοκιμάζει το αφήγημα

Σε μια συγκυρία όπου το κράτος δικαίου αποτελεί πεδίο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης, ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος επιχειρεί να επανατοποθετήσει τη συζήτηση: όχι στο επίπεδο των εντυπώσεων, αλλά –όπως λέει– των «μετρήσιμων δεδομένων».

Αφορμή, η νέα έκθεση του OECD («Anti-Corruption and Integrity Outlook 2026»), η οποία καταγράφει σημαντική βελτίωση της Ελλάδας στο πεδίο της δημόσιας ακεραιότητας. Σύμφωνα με τον υπουργό, η χώρα παρουσιάζει τη δεύτερη μεγαλύτερη πρόοδο μεταξύ των κρατών-μελών, ενώ καταγράφει υψηλές επιδόσεις τόσο στον σχεδιασμό όσο και στην εφαρμογή πολιτικών κατά της διαφθοράς.

«Δεν μιλάμε για θεωρία, αλλά για εφαρμοσμένες πολιτικές που αποδίδουν», σημειώνει χαρακτηριστικά ο ίδιος.

Οι δείκτες που «χτίζουν» το αφήγημα

Η κυβέρνηση δεν περιορίζεται στην έκθεση του ΟΟΣΑ. Αντίθετα, τη συνδέει με ένα ευρύτερο πλέγμα διεθνών αξιολογήσεων:

  • Η Έκθεση για το Κράτος Δικαίου της Ευρωπαϊκή Επιτροπή
  • Οι δείκτες της Transparency International
  • Ο Democracy Index του Economist Intelligence Unit

Όλοι –σύμφωνα με την κυβερνητική ανάγνωση– συγκλίνουν σε μια εικόνα σταδιακής θεσμικής βελτίωσης μετά το 2019.

«Η Ελλάδα αλλάζει επίπεδο σε διαφάνεια, λογοδοσία και θεσμική λειτουργία», υπογραμμίζει ο κ. Σκέρτσος, αφήνοντας αιχμές ότι αυτά τα στοιχεία «υποβαθμίζονται» στη δημόσια συζήτηση.

Μεταρρυθμίσεις με “τεχνοκρατικό αποτύπωμα”

Πίσω από τους δείκτες, η κυβέρνηση προβάλλει συγκεκριμένες παρεμβάσεις:

  • Ψηφιακά εργαλεία όπως το e-Peitharxika
  • Ενιαίο Μητρώο Υποθέσεων Διαφθοράς
  • Νέο πλαίσιο για σύγκρουση συμφερόντων και lobbying
  • Αναμόρφωση του «πόθεν έσχες»
  • Ενίσχυση εσωτερικών ελέγχων

Η στρατηγική, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, είναι σαφής: λιγότερη γραφειοκρατία, περισσότερη ιχνηλασιμότητα και διαφάνεια μέσω ψηφιοποίησης.

Η πολιτική σκιά πίσω από τους αριθμούς

Ωστόσο, το αφήγημα δεν μένει αναπάντητο. Στην αντιπολίτευση –αν και όχι πάντα με ενιαία γραμμή– εκφράζεται σκεπτικισμός:

«Οι δείκτες μπορεί να βελτιώνονται, αλλά η καθημερινή εμπειρία του πολίτη λέει άλλη ιστορία», σχολιάζουν πολιτικές πηγές, εστιάζοντας κυρίως:

  • στην ταχύτητα απονομής δικαιοσύνης
  • σε ζητήματα ανεξαρτησίας θεσμών
  • σε υποθέσεις που έχουν προκαλέσει δημόσια συζήτηση

Εδώ βρίσκεται και το κρίσιμο πολιτικό σημείο: η απόσταση μεταξύ “μετρήσεων” και “αντίληψης”.

Ανάμεσα σε πρόοδο και πολιτική εργαλειοποίηση

Ο Άκης Σκέρτσος επιτίθεται ευθέως στην αντιπολίτευση, κάνοντας λόγο για «εργαλειοποίηση» του κράτους δικαίου:

«Πρόκειται για πολύ σοβαρά ζητήματα για να μετατρέπονται σε πεδίο μικροπολιτικής αντιπαράθεσης».

Από την άλλη, πολιτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι το ίδιο το θέμα είναι εκ φύσεως πολιτικό και όχι ουδέτερο τεχνοκρατικό πεδίο.

Το πραγματικό στοίχημα: εμπιστοσύνη

Πέρα από τους αριθμούς και τις δηλώσεις, το ερώτημα παραμένει:

Μπορεί η θεσμική πρόοδος να μεταφραστεί σε κοινωνική εμπιστοσύνη;

Γιατί τελικά:

  • οι δείκτες μετρούν πολιτικές
  • αλλά οι πολίτες βιώνουν αποτελέσματα

Και όπως σημειώνουν παρατηρητές της δημόσιας διοίκησης: «Η αξιοπιστία του κράτους δεν κρίνεται στις εκθέσεις, αλλά στο γκισέ, στο δικαστήριο και στην καθημερινή συναλλαγή».

Η διπλή ανάγνωση

Η κυβέρνηση επενδύει πολιτικά στην εικόνα μιας χώρας που “καθαρίζει” θεσμικά και αναβαθμίζεται διεθνώς. Η αντιπολίτευση επιμένει ότι πρόκειται για επιλεκτική ανάγνωση μιας πιο σύνθετης πραγματικότητας.

Η αλήθεια πιθανότατα βρίσκεται κάπου στη μέση.

Και εκεί θα κριθεί και το πολιτικό αποτέλεσμα:αν η “άνοδος στους δείκτες” γίνει τελικά… άνοδος στην εμπιστοσύνη των πολιτών.

Πηγή: pagenews.gr