Η πρόταση-σοκ της Ρώμης
Η Μελόνι καλεί την Ευρωπαϊκή Ένωση να εξετάσει αναστολή των αυστηρών δημοσιονομικών κανόνων, εάν η κρίση γύρω από το Ιράν επιδεινωθεί.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το Stability and Growth Pact, το οποίο επιβάλλει:
- όριο ελλείμματος στο 3% του ΑΕΠ
- αυστηρή δημοσιονομική πειθαρχία
Η ιταλική πρόταση στοχεύει σε ένα προσωρινό “πάγωμα”, παρόμοιο με εκείνο της πανδημίας COVID-19, ώστε τα κράτη να μπορούν να αυξήσουν δαπάνες και να στηρίξουν τις οικονομίες τους.
Ο πόλεμος στο Ιράν ως καταλύτης
Η παρέμβαση της Ιταλίας δεν είναι θεωρητική — συνδέεται άμεσα με την επιδείνωση της παγκόσμιας κρίσης.
- Η ενεργειακή κρίση θεωρείται παρατεταμένη και δομική
- Το ΔΝΤ προειδοποιεί για μόνιμο “τραύμα” στην παγκόσμια οικονομία
- Η Ιταλία ήδη αναθεωρεί προς τα κάτω την ανάπτυξη λόγω κόστους ενέργειας
Η κρίση σχετίζεται κυρίως με:
- διακοπές στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ
- άνοδο τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου
- πιέσεις σε βιομηχανία και νοικοκυριά
Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με δεύτερο ενεργειακό σοκ μέσα σε λίγα χρόνια
Η σύνδεση γεωπολιτικής και οικονομίας
Η πρόταση Μελόνι έχει βαθύτερη σημασία:
Για πρώτη φορά, μια μεγάλη χώρα της ΕΕ συνδέει άμεσα:εξωτερική κρίση → δημοσιονομική πολιτική
Αυτό σηματοδοτεί μετατόπιση:
- από τη λιτότητα
- προς “γεωπολιτική οικονομική διαχείριση”
Σύμφωνα με αναλύσεις, η κρίση αποκαλύπτει και κάτι πιο δομικό: αποδυνάμωση της μεταπολεμικής διεθνούς τάξης και των θεσμών που τη στήριζαν
Η ευρωπαϊκή οικονομία στο όριο
Οι επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν είναι ήδη ορατές:
- Κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού (χαμηλή ανάπτυξη + υψηλός πληθωρισμός)
- Πιθανή ύφεση σε μεγάλες οικονομίες όπως Ιταλία και Γερμανία
- Αύξηση κόστους παραγωγής έως και 30% σε βιομηχανικούς κλάδους
Η Ιταλία, ιδιαίτερα εξαρτημένη από εισαγόμενη ενέργεια, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της πίεσης.
Διχασμός στις Βρυξέλλες
Το ζήτημα ανοίγει ένα παλιό ρήγμα στην ΕΕ:
Υπέρ της χαλάρωσης
- Νότιες οικονομίες (Ιταλία, Ισπανία)
- Επιχειρήματα:
- ανάγκη ευελιξίας
- προστασία κοινωνίας και βιομηχανίας
Υπέρ της πειθαρχίας
- Βόρειες χώρες
- Επιχειρήματα:
- αποφυγή νέας κρίσης χρέους
- διατήρηση αξιοπιστίας ευρώ
Το δίλημμα:σταθερότητα ή επιβίωση σε συνθήκες κρίσης
Μια Ευρώπη σε μεταβατική φάση
Η ιταλική πρωτοβουλία αποκαλύπτει τρεις κρίσιμες τάσεις:
1. “Τέλος της κανονικότητας”
Οι δημοσιονομικοί κανόνες δεν μπορούν πλέον να λειτουργούν ανεξάρτητα από γεωπολιτικές κρίσεις.
2. Επιστροφή του κράτους
Η ανάγκη για δημόσιες δαπάνες (ενέργεια, άμυνα, βιομηχανία) αυξάνεται δραματικά.
3. Πολιτικοποίηση της οικονομικής πολιτικής
Οι αποφάσεις δεν είναι πλέον τεχνοκρατικές — είναι βαθιά πολιτικές.
Η πρόταση της Ιταλίας δεν αφορά μόνο αριθμούς και ελλείμματα.
Είναι ένα μήνυμα ότι η Ευρώπη εισέρχεται σε μια νέα εποχή όπου:
- οι κανόνες θα δοκιμαστούν
- η γεωπολιτική θα καθορίζει την οικονομία
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν θα χαλαρώσουν οι κανόνες —αλλά αν η ΕΕ μπορεί να προσαρμοστεί εγκαίρως σε έναν πιο ασταθή κόσμο.
Πηγή: pagenews.gr