Πρώην σύζυγοι και λογιστές οι πιο κρίσιμοι πληροφοριοδότες της ΑΑΔΕ

Οι καταγγελίες πολιτών εξακολουθούν να αποτελούν ένα από τα ισχυρότερα όπλα της ΑΑΔΕ στη μάχη κατά της φοροδιαφυγής, του μαύρου χρήματος και της διαφθοράς. Παρότι το 2025 καταγράφηκε νέα μείωση στον αριθμό των αναφορών σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, οι πληροφορίες που φτάνουν στην εφορία παραμένουν κρίσιμες, ειδικά όταν προέρχονται από πρόσωπα που γνωρίζουν εκ των έσω οικονομικές συναλλαγές, περιουσιακά δεδομένα και πρακτικές απόκρυψης εισοδημάτων.

Στην πρώτη γραμμή των πιο «αποτελεσματικών» πληροφοριοδοτών βρίσκονται πρώην σύζυγοι, πρώην εταίροι, λογιστές και άτομα από το στενό περιβάλλον των καταγγελλόμενων. Πρόκειται για πρόσωπα που συχνά έχουν άμεση γνώση των πραγματικών οικονομικών δεδομένων και μπορούν να οδηγήσουν τις ελεγκτικές αρχές σε υποθέσεις με ουσιαστικό ενδιαφέρον.

Μείωση καταγγελιών μετά την έξαρση του 2022-2023

Μετά την έκρηξη των καταγγελιών τη διετία 2022-2023, όταν οι αναφορές ξεπερνούσαν τις 70.000 ετησίως, τα στοιχεία δείχνουν αποκλιμάκωση. Το 2024 και το 2025 οι καταγγελίες υποχώρησαν κοντά στις 40.000 τον χρόνο, αριθμός σαφώς μειωμένος αλλά ακόμη ιδιαίτερα υψηλός.

Το 2025 υποβλήθηκαν συνολικά 41.354 καταγγελίες στην ΑΑΔΕ. Από αυτές, οι 16.970 έγιναν μέσω της πλατφόρμας «Καταγγελίες Πολιτών», ενώ οι 24.384 υποβλήθηκαν μέσω της εφαρμογής appodixi. Σε σχέση με το 2024, όταν είχαν καταγραφεί 43.633 καταγγελίες, η μείωση διαμορφώθηκε στο 5,2%.

Η πτώση είναι ακόμη πιο έντονη αν συγκριθεί με το 2023, όταν οι καταγγελίες είχαν φτάσει τις 70.903, και με το 2022, όταν είχαν ανέλθει στις 78.899. Παρόλα αυτά, ο σημερινός όγκος παραμένει αρκετά μεγάλος ώστε να τροφοδοτεί σημαντικό μέρος των ελεγκτικών κινήσεων της ΑΑΔΕ.

Ποιοι καταγγέλλουν και γιατί

Η πλειονότητα των καταγγελιών προέρχεται από δυσαρεστημένους πελάτες, κυρίως για μη έκδοση αποδείξεων, πειραγμένα φορολογικά στοιχεία ή απλές παραβάσεις στην καθημερινή συναλλαγή. Αυτές οι καταγγελίες είναι μαζικές, αλλά συνήθως αφορούν μικρότερης βαρύτητας υποθέσεις.

Αντίθετα, οι καταγγελίες που προέρχονται από πρώην συζύγους, λογιστές, συνεργάτες ή πρώην εταίρους θεωρούνται συχνά πιο ουσιαστικές, καθώς μπορούν να αποκαλύψουν μη δηλωμένα εισοδήματα, κρυφές συναλλαγές, εικονικά στοιχεία ή πρακτικές απόκρυψης περιουσίας. Αυτές οι πληροφορίες έχουν μεγαλύτερη αξία για τις ελεγκτικές αρχές, επειδή συνοδεύονται συχνά από συγκεκριμένα στοιχεία, ονόματα, ημερομηνίες και συναλλαγές.

Το appodixi ως εργαλείο ελέγχου

Η εφαρμογή appodixi έχει εξελιχθεί σε βασικό ψηφιακό κανάλι καταγγελιών. Μέσω αυτής, οι πολίτες μπορούν να σκανάρουν αποδείξεις και να ελέγχουν αν έχουν διαβιβαστεί νόμιμα στην ΑΑΔΕ. Αν εντοπίσουν πρόβλημα, μπορούν να καταγγείλουν είτε μη νόμιμη απόδειξη είτε μη έκδοση απόδειξης.

Σύμφωνα με τον απολογισμό της ΑΑΔΕ για το 2025, από τους 17.817 μερικούς επιτόπιους ελέγχους πρόληψης, αξιοποιήθηκαν μεταξύ άλλων και καταγγελίες από την εφαρμογή appodixi. Παράλληλα, 1.978 έλεγχοι πραγματοποιήθηκαν με βάση υποθέσεις που είχαν καταχωριστεί στην ψηφιακή εφαρμογή Διαχείρισης Απλών Καταγγελιών.

Αυτό δείχνει ότι οι καταγγελίες δεν μένουν απλώς σε ένα ηλεκτρονικό αρχείο, αλλά μπορούν να οδηγήσουν σε πραγματικούς ελέγχους, ειδικά όταν κρίνονται επαρκώς τεκμηριωμένες.

Επώνυμες και ανώνυμες καταγγελίες

Η ΑΑΔΕ δέχεται τόσο επώνυμες όσο και ανώνυμες καταγγελίες. Η διαδικασία γίνεται είτε μέσω της ιστοσελίδας της ΑΑΔΕ είτε μέσω της εφαρμογής appodixi. Ο καταγγέλλων μπορεί να περιγράψει το περιστατικό, τον τρόπο με τον οποίο το διαπίστωσε, τον χρόνο και τον τόπο όπου συνέβη, καθώς και τα στοιχεία του φυσικού ή νομικού προσώπου που αφορά η καταγγελία.

Η ΑΑΔΕ υποστηρίζει ότι δίνει την ίδια βαρύτητα σε επώνυμες και ανώνυμες αναφορές, με βασικό κριτήριο όχι την ταυτότητα του καταγγέλλοντος, αλλά τη βασιμότητα και το περιεχόμενο της πληροφορίας.

Γιατί οι καταγγελλόμενοι μπορεί να μπλέξουν για χρόνια

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το χρονικό διάστημα κατά το οποίο μια καταγγελία μπορεί να παραμείνει ενεργή ή αξιοποιήσιμη. Ακόμη και αν δεν υπάρξει άμεσος έλεγχος, ο καταγγελλόμενος μπορεί να βρίσκεται ουσιαστικά υπό πιθανή διερεύνηση για πολλά χρόνια.

Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, οι φορολογικές καταγγελίες για τις οποίες δεν έχει γίνει καμία ελεγκτική ενέργεια μέσα σε έξι χρόνια μεταφέρονται σε διακριτό ηλεκτρονικό αρχείο για πιθανή μελλοντική αξιοποίηση. Αν δεν αξιοποιηθούν μέσα σε δέκα χρόνια, διαγράφονται. Για τελωνειακές υποθέσεις, το διάστημα φτάνει τα 12 χρόνια, ενώ για καταγγελίες διαφθοράς υπαλλήλων της ΑΑΔΕ η διάρκεια μπορεί να φτάσει τα 15 χρόνια.

Ρήγμα στην ανωνυμία των καταγγελιών

Νέα δεδομένα δημιουργεί δικαστική απόφαση που υποχρεώνει την ΑΑΔΕ να χορηγεί στον καταγγελλόμενο αντίγραφο της καταγγελίας και των στοιχείων που τη συνοδεύουν, εφόσον ο έλεγχος βασίστηκε σε αυτές τις πληροφορίες. Η απόφαση Α 5639/2025 του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών ανοίγει ουσιαστικά ρήγμα στο απόρρητο των στοιχείων του καταγγέλλοντος.

Η απόφαση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς επιτρέπει στον καταγγελλόμενο να κινηθεί νομικά, εφόσον θεωρεί ότι η καταγγελία ήταν ψευδής ή συκοφαντική. Με αυτόν τον τρόπο, το καθεστώς της ανώνυμης καταγγελίας αποκτά πλέον μεγαλύτερη πολυπλοκότητα.

Οι καταγγελίες μπορούν να παρατείνουν την παραγραφή

Ακόμη μία δικαστική απόφαση προσθέτει βάρος στις καταγγελίες για φοροδιαφυγή. Η απόφαση 859/2025 του Διοικητικού Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης ανοίγει τον δρόμο ώστε μια καταγγελία να θεωρείται «συμπληρωματικό στοιχείο», εφόσον εισφέρει νέα δεδομένα που δεν είχε στη διάθεσή της η φορολογική αρχή.

Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να παραταθεί η παραγραφή από τα πέντε στα δέκα χρόνια. Η εξέλιξη αυτή καθιστά τις καταγγελίες ακόμη πιο ισχυρό εργαλείο για την εφορία, αλλά ταυτόχρονα αυξάνει και το βάρος για όσους καταγγέλλονται.

Το νέο τοπίο για φορολογούμενους και επιχειρήσεις

Η μείωση των καταγγελιών δεν σημαίνει ότι η ΑΑΔΕ χάνει ένα κρίσιμο εργαλείο ελέγχου. Αντίθετα, οι καταγγελίες παραμένουν σημαντικός μηχανισμός πληροφόρησης, ειδικά όταν συνοδεύονται από συγκεκριμένα στοιχεία.

Για φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις, το μήνυμα είναι σαφές: μια καταγγελία μπορεί να ενεργοποιήσει ελεγκτικές διαδικασίες, να παραμείνει αξιοποιήσιμη για χρόνια και, υπό προϋποθέσεις, να επηρεάσει ακόμη και τον χρόνο παραγραφής μιας υπόθεσης.

Η ΑΑΔΕ συνεχίζει να βασίζεται στους πολίτες ως συμπληρωματικό μηχανισμό εντοπισμού φορολογικών παραβάσεων. Όμως το νέο δικαστικό πλαίσιο δείχνει ότι η καταγγελία δεν είναι πλέον μια διαδικασία χωρίς συνέπειες και για τον ίδιο τον καταγγέλλοντα.

Πηγή: Pagenews.gr