Ιράν προς ΗΠΑ: Η απάντηση έφτασε μέσω Πακιστάν – Ανοίγει παράθυρο για τέλος του πολέμου

Η Τεχεράνη απαντά στην αμερικανική πρόταση για εκεχειρία και συνομιλίες, ενώ το Πακιστάν μετατρέπεται σε κρίσιμο γεωπολιτικό μεσολαβητή στη νέα κρίση της Μέσης Ανατολής

Σε μία εξέλιξη με ιδιαίτερα βαρύνουσα γεωπολιτική σημασία, το Ιράν απέστειλε επισήμως την απάντησή του στις αμερικανικές προτάσεις για τερματισμό του πολέμου και έναρξη διαπραγματεύσεων μέσω πακιστανικών διαμεσολαβητικών καναλιών, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Η εξέλιξη θεωρείται η πρώτη σοβαρή ένδειξη ότι, έπειτα από εβδομάδες στρατιωτικής κλιμάκωσης ανάμεσα σε ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν, διαμορφώνεται δίαυλος επικοινωνίας που θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για αποκλιμάκωση στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο Islamic Republic News Agency, η απάντηση της Τεχεράνης διαβιβάστηκε στην Ουάσιγκτον μέσω Πακιστανών μεσολαβητών, χωρίς ωστόσο να αποκαλυφθούν λεπτομέρειες για το περιεχόμενο των ιρανικών θέσεων.

Το μόνο στοιχείο που διέρρευσε είναι ότι το προτεινόμενο πλαίσιο προβλέπει πως «οι συνομιλίες σε αυτή τη φάση θα επικεντρωθούν στον τερματισμό του πολέμου».

Το σχέδιο των ΗΠΑ: Εκεχειρία πρώτα, πυρηνικά μετά

Σύμφωνα με διπλωματικές πληροφορίες που διακινούνται τις τελευταίες ημέρες, η αμερικανική πρόταση επιχειρεί να διαχωρίσει την άμεση στρατιωτική αποκλιμάκωση από τα βαθύτερα στρατηγικά ζητήματα.

Η Ουάσιγκτον φέρεται να προτείνει:

• επίσημο τερματισμό των εχθροπραξιών,
• αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ
• και επανέναρξη πολιτικών διαπραγματεύσεων σε δεύτερο στάδιο.

Το πλέον ακανθώδες ζήτημα — το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα — φαίνεται ότι μεταφέρεται σε μεταγενέστερη φάση συνομιλιών, καθώς τόσο η Τεχεράνη όσο και η Ουάσιγκτον αναγνωρίζουν ότι δεν υπάρχουν ακόμη οι πολιτικές προϋποθέσεις για άμεση συμφωνία.

Η επιλογή αυτή θεωρείται από αναλυτές ένδειξη ότι οι ΗΠΑ επιχειρούν πρώτα να σταθεροποιήσουν τη στρατιωτική κατάσταση και να περιορίσουν τον κίνδυνο γενικευμένης περιφερειακής ανάφλεξης.

Το Πακιστάν αναβαθμίζεται σε κομβικό παίκτη

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά ο ρόλος του Πακιστάν, το οποίο εξελίσσεται σε βασικό διαμεσολαβητή μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον.

Από τις αρχές Απριλίου, το Ισλαμαμπάντ έχει αναλάβει παρασκηνιακές πρωτοβουλίες για επίτευξη εκεχειρίας, επιχειρώντας να διατηρήσει ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας ανάμεσα στις δύο πλευρές.

Η εμπλοκή του Πακιστάν δεν είναι τυχαία.

Η χώρα διατηρεί παραδοσιακά λειτουργικές σχέσεις τόσο με το Ιράν όσο και με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ ταυτόχρονα διαθέτει στρατηγική βαρύτητα στον μουσουλμανικό κόσμο και κρίσιμη γεωγραφική θέση ανάμεσα στη Μέση Ανατολή και τη Νότια Ασία.

Για πολλούς αναλυτές, η διαμεσολάβηση του Πακιστάν αποτελεί επίσης ένδειξη ότι αρκετές περιφερειακές δυνάμεις ανησυχούν πλέον ανοιχτά για τον κίνδυνο ανεξέλεγκτης επέκτασης της σύγκρουσης.

Η Τεχεράνη προσπαθεί να κερδίσει χρόνο και στρατηγικό χώρο

Παρά τα ανοίγματα προς διαπραγμάτευση, η ιρανική ηγεσία εμφανίζεται ιδιαίτερα προσεκτική.

Εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών είχε ξεκαθαρίσει ότι η απάντηση προς τις ΗΠΑ θα αποσταλεί μόνο αφού ολοκληρωθούν οι εσωτερικές διαδικασίες αξιολόγησης και ληφθούν οι τελικές αποφάσεις από την ανώτατη πολιτική και στρατιωτική ηγεσία.

Αυτό δείχνει ότι στην Τεχεράνη εξακολουθούν να υπάρχουν ισχυρές εσωτερικές διαφωνίες σχετικά με:

• το εύρος πιθανών παραχωρήσεων,
• τους όρους εκεχειρίας,
• αλλά και την αξιοπιστία των αμερικανικών εγγυήσεων.

Το ιρανικό καθεστώς γνωρίζει ότι μία βιαστική συμφωνία χωρίς σαφή ανταλλάγματα θα μπορούσε να εκληφθεί ως πολιτική υποχώρηση τόσο στο εσωτερικό όσο και απέναντι στους περιφερειακούς συμμάχους του.

Το Στενό του Ορμούζ παραμένει το μεγάλο γεωοικονομικό όπλο

Στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων βρίσκεται το ζήτημα της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται τεράστιο ποσοστό της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας.

Η σταδιακή αποκατάσταση της εμπορικής ροής θεωρείται κρίσιμη όχι μόνο για τις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά και για:

• την Ευρώπη,
• την Κίνα,
• τις ασιατικές οικονομίες,
• και τις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Η παράταση της αστάθειας έχει ήδη προκαλέσει άνοδο στις τιμές πετρελαίου, αυξημένο κόστος ασφάλισης πλοίων και σοβαρές αναταράξεις στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες.

Γι’ αυτό και οι διεθνείς πιέσεις για έστω προσωρινή αποκλιμάκωση αυξάνονται καθημερινά.

Η Μέση Ανατολή εισέρχεται σε νέα φάση αβέβαιης ισορροπίας

Παρά τις πρώτες ενδείξεις διαλόγου, διπλωματικοί κύκλοι παραμένουν επιφυλακτικοί.

Οι προηγούμενες επαφές στο Islamabad δεν οδήγησαν σε ουσιαστική πρόοδο, ενώ τα βαθύτερα στρατηγικά ζητήματα — το πυρηνικό πρόγραμμα, η περιφερειακή επιρροή του Ιράν και η ισραηλινή ασφάλεια — παραμένουν άλυτα.

Ωστόσο, το γεγονός ότι η Τεχεράνη απάντησε επισήμως στην αμερικανική πρόταση θεωρείται από μόνο του σημαντική εξέλιξη.

Για πρώτη φορά μετά από εβδομάδες πολεμικής κλιμάκωσης, διαμορφώνεται η εικόνα ότι και οι δύο πλευρές αναζητούν τρόπους περιορισμού της σύγκρουσης πριν αυτή εξελιχθεί σε ανεξέλεγκτη περιφερειακή κρίση.

Και σε αυτή τη λεπτή γεωπολιτική ισορροπία, το Πακιστάν φαίνεται να αποκτά ρόλο πολύ μεγαλύτερο από αυτόν που πολλοί υπολόγιζαν μέχρι σήμερα.

Πηγή: pagenews.gr