Νέα πολιτική και νομική γραμμή για τη διαχείριση του μεταναστευτικού διαμορφώνει το Συμβούλιο της Ευρώπης, μετά την υιοθέτηση της Διακήρυξης του Κισινάου από τα 46 κράτη μέλη του. Η απόφαση, που ελήφθη στη συνεδρίαση της Επιτροπής Υπουργών στη Μολδαβία, θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τις χώρες που ζητούν πιο αποτελεσματικά εργαλεία επιστροφών και συνεργασίας με τρίτα κράτη.
Στο επίκεντρο της συνόδου βρέθηκαν η στήριξη προς την Ουκρανία, η δημοκρατική ασφάλεια, η αντιμετώπιση της χειραγώγησης της πληροφόρησης, οι ξένες παρεμβάσεις και η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών.
Τι αλλάζει με τη νέα δήλωση
Η Διακήρυξη αποσαφηνίζει την ερμηνεία κρίσιμων σημείων της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, ειδικά σε σχέση με τα άρθρα 3 και 8.
Το άρθρο 3 αφορά την απαγόρευση των βασανιστηρίων και της απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης. Το άρθρο 8 αφορά τον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής.
Η δήλωση ξεκαθαρίζει ότι η απαγόρευση των βασανιστηρίων παραμένει απόλυτη. Ταυτόχρονα, όμως, αναφέρει ότι η αξιολόγηση του επιπέδου σοβαρότητας μιας πιθανής κακομεταχείρισης εξαρτάται από τις περιστάσεις κάθε υπόθεσης.
Σε ό,τι αφορά το άρθρο 8, η δήλωση αναγνωρίζει ότι τα κράτη μπορούν να προχωρούν σε απελάσεις αλλοδαπών, εφόσον υπάρχει νόμιμος σκοπός, όπως η προστασία της εθνικής ασφάλειας, και εφόσον τηρείται η αναλογικότητα.
Συνεργασία με τρίτες χώρες και κέντρα επανεισδοχής
Ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της Διακήρυξης είναι ότι εγκρίνει τη συνεργασία με τρίτες χώρες για τη διαχείριση της μετανάστευσης, συμπεριλαμβανομένων και των λεγόμενων κέντρων επανεισδοχής.
Η προϋπόθεση είναι οι χώρες αυτές να σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και το πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης.
Η συγκεκριμένη διατύπωση θεωρείται σημαντική για την Ιταλία, καθώς συνδέεται άμεσα με το μοντέλο συνεργασίας Ρώμης – Τιράνας για τη διαχείριση αιτούντων άσυλο και επαναπατρισμών.
Ιταλική ικανοποίηση για τη Διακήρυξη
Η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι χαιρέτισε την απόφαση, παρουσιάζοντάς την ως ευρωπαϊκή αναγνώριση της ιταλικής προσέγγισης στο μεταναστευτικό.
Όπως ανέφερε, η Διακήρυξη του Κισινάου αναγνωρίζει τη νομιμότητα «καινοτόμων λύσεων» στη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, όπως τα κέντρα επανεισδοχής σε τρίτες χώρες.
Η Μελόνι υποστήριξε ότι αυτό που πριν από έναν χρόνο προκαλούσε έντονες αντιδράσεις, σήμερα γίνεται αρχή που συμμερίζονται όλα τα κράτη μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Ο ρόλος της Ιταλίας και της Δανίας
Σύμφωνα με τη Ρώμη, η εξέλιξη αυτή είναι αποτέλεσμα πολιτικής πίεσης που άσκησαν η Ιταλία και η Δανία, με τη Μελόνι να αναφέρεται ειδικά στη συνεργασία της με την πρωθυπουργό της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν.
Η ιταλική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η Ευρώπη χρειάζεται νέα εργαλεία για να αντιμετωπίσει την παράτυπη μετανάστευση, την εργαλειοποίηση των ροών, τη δράση των διακινητών και τις πιέσεις στα εξωτερικά σύνορα.
Η θέση της Ρώμης
Ο Ιταλός υφυπουργός Εξωτερικών Μάσιμο Ντελ Ούτρι τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να μπορεί να απαντά με σύγχρονα εργαλεία στις σημερινές προκλήσεις.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η Διακήρυξη αναγνωρίζει την ανάγκη αποτελεσματικής και έγκαιρης αντιμετώπισης της παράτυπης μετανάστευσης, με στόχο την προστασία των συνόρων και της εθνικής ασφάλειας.
Ταυτόχρονα, η Ιταλία επιμένει ότι η Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου παραμένει θεμελιώδης πυλώνας της ευρωπαϊκής έννομης τάξης.
Ένα νέο πολιτικό σήμα για την Ευρώπη
Η Διακήρυξη του Κισινάου δεν καταργεί τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις προστασίας των δικαιωμάτων των μεταναστών. Δίνει όμως στα κράτη μεγαλύτερο πολιτικό και ερμηνευτικό περιθώριο για τη διαχείριση επιστροφών, απελάσεων και συνεργασιών με τρίτες χώρες.
Για την Ιταλία, αποτελεί δικαίωση της γραμμής Μελόνι. Για την Ευρώπη, είναι ένδειξη ότι το μεταναστευτικό μπαίνει σε νέα φάση, με μεγαλύτερη έμφαση στις επιστροφές, στην αποτροπή και στη συνεργασία πέρα από τα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πηγή: Pagenews.gr
