Τραμπ και Σι: Η “Μακεδονική Στιγμή” που θα κρίνει το μέλλον της Ευρώπης

Από το Πεκίνο ως την Ταϊβάν, ΗΠΑ και Κίνα χτίζουν “διαχειριζόμενη σύγκρουση” – Η Ευρώπη κινδυνεύει να γίνει ο μεγάλος χαμένος του 21ου αιώνα

 Στους επιβλητικούς διαδρόμους της Μεγάλης Αίθουσας του Λαού στο Πεκίνο, ο Τραμπ και ο Σι  δεν υπέγραψαν απλώς εμπορικές συμφωνίες. Έστειλαν ένα πολύ βαθύτερο μήνυμα προς τον πλανήτη: η εποχή της παγκοσμιοποίησης όπως τη γνωρίζαμε τελείωσε.

Πίσω από τις ανακοινώσεις για αεροσκάφη της , αγροτικές εξαγωγές δισεκατομμυρίων και νέους μηχανισμούς εμπορικής συνεργασίας, αναδύεται μια νέα γεωπολιτική πραγματικότητα. Οι δύο μεγαλύτερες δυνάμεις του κόσμου δεν επιδιώκουν πλέον να “νικήσουν” η μία την άλλη. Επιχειρούν να διαχειριστούν την αντιπαλότητά τους μέσα σε ένα πλαίσιο αμοιβαίας οικονομικής εξάρτησης.

Η “νέα Γιάλτα” του 21ου αιώνα

Το πραγματικό σοκ για την Ευρώπη δεν είναι οι εμπορικές συμφωνίες. Είναι ότι η Ουάσιγκτον και το Πεκίνο φαίνεται να οικοδομούν σταδιακά έναν κόσμο δύο πόλων — ένα άτυπο “G2” — όπου οι στρατηγικές αποφάσεις λαμβάνονται χωρίς ευρωπαϊκή συμμετοχή.

Η λογική της παλιάς φιλελεύθερης τάξης πραγμάτων μετά το 1945 καταρρέει. Τη θέση της παίρνει ένα νέο μοντέλο:

• επιλεκτικής συνεργασίας
• σκληρής οικονομικής διαπραγμάτευσης
• ζωνών επιρροής
• και διαχειριζόμενης αντιπαλότητας.

Η Κίνα δεν θέλει πλέον να “ενταχθεί” στη δυτική τάξη. Θέλει να τη συνδιαμορφώσει. Και ο Τραμπ, απογυμνώνοντας την αμερικανική πολιτική από τη ρητορική περί “δημοκρατίας” και “παγκόσμιας ηγεσίας”, αντιμετωπίζει τις συμμαχίες ως καθαρές συναλλαγές ισχύος.

Η Ευρώπη ως η νέα Αθήνα;

Ο Γάλλος ΥΠΕΞ Jean-Noël Barrot χρησιμοποίησε μια ιστορική αναλογία που προκάλεσε αίσθηση στις Βρυξέλλες: τη Μακεδονική στιγμή.

Όπως η Αθήνα και η Σπάρτη εξαντλήθηκαν στον Πελοποννησιακό Πόλεμο, ανοίγοντας τον δρόμο για την άνοδο της Μακεδονίας, έτσι σήμερα οι ΗΠΑ και η Κίνα μπορεί να εξαντληθούν σε έναν μακροχρόνιο ανταγωνισμό. Το ερώτημα είναι αν η Ευρώπη θα αξιοποιήσει το ιστορικό παράθυρο ή αν θα παραμείνει απλώς ένας “πλούσιος θεατής”.

Η αλήθεια είναι σκληρή:

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι οικονομικός γίγαντας αλλά γεωπολιτικός νάνος.

Παρά τη ρυθμιστική της ισχύ, η Ευρώπη εξαρτάται:

• στρατιωτικά από τις ΗΠΑ,
• ενεργειακά από εξωτερικές πηγές,
• τεχνολογικά από αμερικανικά και ασιατικά οικοσυστήματα,
• και βιομηχανικά από κινεζικές αλυσίδες εφοδιασμού.

Η Ταϊβάν, τα σπάνια μέταλλα και ο “πόλεμος χωρίς πόλεμο”

Το πιο επικίνδυνο σημείο της συνόδου ήταν η στάση του Τραμπ απέναντι στην Taiwan.

Ο Αμερικανός πρόεδρος απέφυγε να δεσμευτεί ξεκάθαρα για το αν οι ΗΠΑ θα υπερασπιστούν στρατιωτικά την Ταϊβάν σε περίπτωση κινεζικής εισβολής. Οι δηλώσεις του περί “πολέμου 9.500 μίλια μακριά” ερμηνεύθηκαν διεθνώς ως μήνυμα αβεβαιότητας προς συμμάχους και αντιπάλους.

Την ίδια στιγμή:

• η Κίνα χρησιμοποιεί τα σπάνια μέταλλα ως στρατηγικό όπλο,
• οι ΗΠΑ πιέζουν για νέο μπλοκ κρίσιμων ορυκτών,
• και η τεχνητή νοημοσύνη, οι ημιαγωγοί και η ενέργεια μετατρέπονται σε εργαλεία γεωπολιτικής πίεσης.

Δεν πρόκειται πλέον για “ελεύθερο εμπόριο”.

Πρόκειται για οικονομικό πόλεμο χαμηλής έντασης.

Το τέλος της παγκοσμιοποίησης όπως τη γνωρίζαμε

Η σύνοδος Τραμπ–Σι έδειξε ότι η νέα εποχή δεν θα βασίζεται σε καθολικούς κανόνες αλλά σε:

• συμφωνίες ισχύος,
• επιλεκτικές συνεργασίες,
• και ελεγχόμενες εξαρτήσεις.

Η παγκοσμιοποίηση του ’90 πέθανε.

Στη θέση της αναδύεται μια εποχή όπου:

• οι αλυσίδες εφοδιασμού γίνονται όπλα,
• η ενέργεια μετατρέπεται σε μοχλό εκβιασμού,
• και η τεχνολογία καθορίζει ποιος θα κυριαρχήσει στον 21ο αιώνα.

Το μεγάλο ευρωπαϊκό δίλημμα

Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια ιστορική επιλογή:

είτε

να αποκτήσει:

• στρατηγική αυτονομία,
• κοινή άμυνα,
• βιομηχανική πολιτική,
• ενεργειακή ανθεκτικότητα,
• και τεχνολογική κυριαρχία,

είτε

να καταλήξει:

• πλούσια,
• σταθερή,
• αλλά γεωπολιτικά ασήμαντη.

Γιατί σε έναν κόσμο που οργανώνεται πλέον γύρω από την ισχύ και όχι γύρω από τους κανόνες, η ουδετερότητα δεν εξασφαλίζει επιρροή. Εξασφαλίζει μόνο περιθωριοποίηση.

Και αυτό ακριβώς φοβάται σήμερα η Ευρώπη:ότι η νέα παγκόσμια τάξη ήδη γράφεται — χωρίς αυτήν.

Πηγή: pagenews.gr