Σημαντική πρόοδο στην αντιμετώπιση του παράνομου εμπορίου τσιγάρων κατέγραψε η Ελλάδα το 2025, σύμφωνα με την ετήσια Έκθεση της KPMG που διενεργήθηκε για λογαριασμό της Philip Morris International.
Η χώρα πέτυχε τη μεγαλύτερη μείωση στην κατανάλωση παράνομων τσιγάρων μεταξύ των 27 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επιβεβαιώνοντας τη θετική πορεία των τελευταίων ετών στην καταπολέμηση ενός φαινομένου που στερεί σημαντικά έσοδα από τα δημόσια ταμεία και δημιουργεί σοβαρές στρεβλώσεις στην αγορά.
Την ίδια στιγμή, η εικόνα στην υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση, καθώς η κατανάλωση παράνομων τσιγάρων ξεπέρασε το 10% της συνολικής κατανάλωσης για πρώτη φορά από το 2014.
Η εικόνα της Ελλάδας το 2025
Σύμφωνα με τα ευρήματα της Έκθεσης, το ποσοστό των παράνομων τσιγάρων στην Ελλάδα εκτιμάται στο 14,1% της συνολικής κατανάλωσης τσιγάρων για το 2025.
Το ποσοστό αυτό είναι μειωμένο κατά 3,4 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2024, γεγονός που κατατάσσει τη χώρα στην πρώτη θέση της ΕΕ-27 ως προς τη μείωση της παράνομης κατανάλωσης.
Συνολικά, στην Ελλάδα καταναλώθηκαν 1,9 δισεκατομμύρια παράνομα τσιγάρα το 2025, ενώ τα χαμένα έσοδα για τα δημόσια ταμεία υπολογίζονται σε 330 εκατομμύρια ευρώ.
Η διαφορά σε σχέση με το προηγούμενο έτος είναι σημαντική, καθώς το 2024 οι απώλειες για τα δημόσια έσοδα είχαν ανέλθει στα 438 εκατομμύρια ευρώ.
Δεύτερη συνεχόμενη χρονιά στην κορυφή της μείωσης
Η Ελλάδα καταγράφει για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά τη μεγαλύτερη ποσοστιαία μείωση στην κατανάλωση παράνομων τσιγάρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων, όπως η εντατικοποίηση των ελέγχων από τις διωκτικές αρχές, η συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και η ύπαρξη ενός πιο σταθερού φορολογικού πλαισίου.
Παρότι το ποσοστό του 14,1% παραμένει υψηλό, η τάση αποκλιμάκωσης θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, ειδικά σε μια περίοδο κατά την οποία αρκετές ευρωπαϊκές χώρες καταγράφουν αύξηση της παράνομης αγοράς.
Αντίθετη πορεία στην Ευρωπαϊκή Ένωση
Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, η εικόνα είναι σαφώς πιο ανησυχητική.
Σύμφωνα με την Έκθεση της KPMG, το 2025 καταναλώθηκαν 41,8 δισεκατομμύρια παράνομα τσιγάρα στην ΕΕ, αριθμός αυξημένος κατά 7,2% σε σχέση με το 2024.
Το ποσοστό αυτό αντιστοιχεί στο 10,3% της συνολικής κατανάλωσης τσιγάρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ξεπερνώντας για πρώτη φορά από το 2014 το όριο του 10%.
Οι απώλειες για τα δημόσια ταμεία των κρατών-μελών υπολογίζονται σε 16,7 δισεκατομμύρια ευρώ, αυξημένες κατά 1,8 δισεκατομμύρια ευρώ σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά.
Οι χώρες με τις μεγαλύτερες πιέσεις
Η Γαλλία παραμένει στην πρώτη θέση της παράνομης κατανάλωσης τσιγάρων στην ΕΕ, με το ποσοστό να φτάνει στο 41,4% της συνολικής κατανάλωσης.
Η χώρα παρουσίασε τη μεγαλύτερη αύξηση σε σχέση με το 2024, επιβεβαιώνοντας ότι η παράνομη αγορά συνεχίζει να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα για τη γαλλική οικονομία και τη νόμιμη αγορά καπνικών προϊόντων.
Στο Βέλγιο, η παράνομη κατανάλωση τσιγάρων έφτασε στο 24,8% της συνολικής κατανάλωσης, με περισσότερα από 2 δισεκατομμύρια παράνομα τσιγάρα.
Αντίστοιχα, στην Ολλανδία η παράνομη κατανάλωση ξεπέρασε το 22%, φτάνοντας τα 2,1 δισεκατομμύρια παράνομα τσιγάρα και επιστρέφοντας σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από το 2006.
Περιορισμένο ακόμη το παράνομο εμπόριο στα θερμαινόμενα προϊόντα
Για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, η Έκθεση της KPMG αξιολόγησε και την παράνομη κατανάλωση θερμαινόμενων προϊόντων καπνού σε επιλεγμένες ευρωπαϊκές αγορές.
Το φαινόμενο εμφανίζεται προς το παρόν περιορισμένο, καθώς το παράνομο εμπόριο αντιστοιχεί στο 1,2% της συνολικής κατανάλωσης θερμαινόμενων προϊόντων καπνού.
Το ποσοστό αυτό είναι σημαντικά χαμηλότερο σε σχέση με τα συμβατικά τσιγάρα, ωστόσο οι εταιρείες του κλάδου προειδοποιούν ότι απαιτείται προσεκτική φορολογική πολιτική ώστε να μη δημιουργηθούν συνθήκες ανάπτυξης παράνομων δικτύων και σε αυτή την κατηγορία προϊόντων.
Παπαστράτος: Η Ελλάδα αποτελεί παράδειγμα στην αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου
Ο Ιάκωβος Καργαρώτος, Αντιπρόεδρος της Παπαστράτος, τόνισε ότι τα αποτελέσματα της Έκθεσης επιβεβαιώνουν πως η Ελλάδα αποτελεί ένα ισχυρό παράδειγμα αποτελεσματικής αντιμετώπισης του λαθρεμπορίου τσιγάρων.
Όπως σημείωσε, η μείωση που καταγράφεται για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά δεν είναι τυχαία, αλλά αποτέλεσμα σταθερού και ρεαλιστικού φορολογικού πλαισίου, σε συνδυασμό με την εντατικοποίηση της δράσης των διωκτικών αρχών.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι δεν υπάρχει περιθώριο εφησυχασμού, καθώς το παράνομο εμπόριο εξακολουθεί να αποτελεί απειλή για τα δημόσια έσοδα, τη βιωσιμότητα της βιομηχανίας και του λιανεμπορίου, αλλά και τη δημόσια υγεία.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη συζήτηση για την αναθεώρηση της ευρωπαϊκής φορολογικής Οδηγίας για τα προϊόντα καπνού, τονίζοντας ότι οι αποφάσεις πρέπει να βασίζονται σε πραγματικά δεδομένα της αγοράς και να αποφεύγουν οριζόντιες ή υπερβολικές παρεμβάσεις.
PMI: Τα παραποιημένα προϊόντα οδηγούν την παράνομη αγορά
Από την πλευρά του, ο Χρήστος Χαρπαντίδης, Group Chief Corporate Affairs Officer της Philip Morris International, επισήμανε ότι τα παραποιημένα προϊόντα αποτελούν πλέον τη βασική κινητήρια δύναμη της παράνομης αγοράς τσιγάρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όπως τόνισε, πίσω από τη διακίνηση αυτών των προϊόντων βρίσκονται οργανωμένες εγκληματικές αλυσίδες εφοδιασμού, οι οποίες διοχετεύουν παράνομα προϊόντα σε αγορές υψηλής αξίας, υπονομεύοντας την ευρωπαϊκή οικονομία και ενισχύοντας ευρύτερη παράνομη δραστηριότητα.
Ο ίδιος σημείωσε ότι η αντιμετώπιση του φαινομένου απαιτεί συντονισμένη δράση, ισχυρότερη επιβολή του νόμου, συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και ρυθμίσεις που να είναι ισορροπημένες, τεκμηριωμένες και εφαρμόσιμες στην πράξη.
Η πρόκληση της επόμενης ημέρας
Η πρόοδος της Ελλάδας στην καταπολέμηση της παράνομης κατανάλωσης τσιγάρων αποτελεί θετική ένδειξη, αλλά όχι λόγο εφησυχασμού.
Το φαινόμενο παραμένει ισχυρό, τα χαμένα δημόσια έσοδα εξακολουθούν να είναι υψηλά και οι ευρωπαϊκές τάσεις δείχνουν ότι το παράνομο εμπόριο μπορεί να ενισχυθεί γρήγορα όταν δημιουργούνται φορολογικά ή ρυθμιστικά κενά.
Η ελληνική περίπτωση δείχνει ότι η σταθερότητα, οι στοχευμένοι έλεγχοι και η συνεργασία μπορούν να φέρουν μετρήσιμα αποτελέσματα. Το ζητούμενο πλέον είναι η διατήρηση αυτής της πορείας και η αποφυγή πολιτικών που θα μπορούσαν να αναζωπυρώσουν το λαθρεμπόριο.
Πηγή: Pagenews.gr