ΑΔΩΝΙΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ: «ΓΙΑ ΤΑ ΔΑΝΕΙΑ ΤΩΝ ΚΟΜΜΑΤΩΝ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΡΥΒΟΥΜΕ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ» Σε μια εποχή όπου τα περισσότερα κόμματα αποφεύγουν να αγγίξουν ζητήματα που προκαλούν πολιτικό κόστος, ο Άδωνις Γεωργιάδης επέλεξε να μιλήσει ανοιχτά για ένα θέμα που επί χρόνια δηλητηριάζει τη δημόσια συζήτηση: τα δάνεια και τα χρέη των κομμάτων.
Χωρίς υπεκφυγές και χωρίς επικοινωνιακές ασπίδες.
«Δεν πιστεύω ότι πρέπει να κρύβουμε την αλήθεια από τον κόσμο. Ούτε να αποφεύγουμε τα δύσκολα θέματα επειδή μπορεί να μας βλάπτουν πολιτικά. Η εξουσία ανήκει στον λαό και σε αυτόν λογοδοτούμε», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η τοποθέτησή του δεν είχε μόνο οικονομικό ενδιαφέρον.
Είχε βαθιά πολιτική διάσταση.
Γιατί αφορούσε τη σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ πολιτών και πολιτικού συστήματος.
ΤΑ 500 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ 500 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ
Στη δημόσια συζήτηση επανέρχεται συχνά ο ισχυρισμός ότι τα μεγάλα κόμματα «πήραν» εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ και τα φόρτωσαν στις τράπεζες.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης επιχείρησε να δώσει μια διαφορετική ανάγνωση.
«Δεν πήρε η Νέα Δημοκρατία 500 εκατομμύρια ευρώ. Δεν πήρε το ΠΑΣΟΚ 500 εκατομμύρια ευρώ. Η πραγματική εικόνα είναι πιο σύνθετη και πρέπει να εξηγείται στον κόσμο».
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, πριν από την οικονομική κρίση τα δύο μεγάλα κόμματα συγκέντρωναν περίπου το 85% της εκλογικής δύναμης της χώρας.
Η κρατική χρηματοδότηση συνδεόταν άμεσα με τα εκλογικά ποσοστά.
Έτσι, για δεκαετίες, τα μεγάλα κόμματα λειτουργούσαν με πολύ υψηλότερα έσοδα από εκείνα που διαθέτουν σήμερα.
Η ανατροπή ήρθε με την κρίση.
Η εκλογική κατάρρευση του παραδοσιακού δικομματισμού συνδυάστηκε με δραστική μείωση της κρατικής χρηματοδότησης.
Και τότε δημιουργήθηκε το πρόβλημα βιωσιμότητας.
Η ΚΡΙΣΗ ΠΟΥ ΑΛΛΑΞΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ
Ο Υπουργός περιέγραψε ένα πολιτικό σύστημα που βρέθηκε ξαφνικά μπροστά σε μια πρωτοφανή ανατροπή.
«Ένας οργανισμός που είχε έσοδα δεκάδων εκατομμυρίων και είχε διαμορφώσει τις υποχρεώσεις του με βάση αυτά τα δεδομένα, βρέθηκε ξαφνικά με ένα μικρό μέρος των προηγούμενων πόρων του».
Η εξήγηση αυτή δεν αποτελεί δικαιολογία.
Αποτελεί, σύμφωνα με τον ίδιο, περιγραφή μιας πραγματικότητας που συχνά αποσιωπάται στον δημόσιο διάλογο.
Και είναι ακριβώς αυτή η πραγματικότητα που γέννησε τα υπέρογκα χρέη τα οποία συνεχίζουν να βαραίνουν το πολιτικό σύστημα.
ΚΡΑΤΙΚΗ Ή ΙΔΙΩΤΙΚΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ;
Η πιο ενδιαφέρουσα ίσως παρέμβαση του Άδωνι Γεωργιάδη αφορούσε το ίδιο το μοντέλο χρηματοδότησης των κομμάτων.
Ο Υπουργός υπερασπίστηκε ανοιχτά το ευρωπαϊκό μοντέλο κρατικής χρηματοδότησης.
«Στην Ευρώπη έχει επικρατήσει η χρηματοδότηση των κομμάτων από το κράτος. Το θεωρώ σωστό, γιατί μειώνει την εξάρτηση από μεγάλους ιδιώτες χρηματοδότες».
Πρόκειται για μια συζήτηση που αγγίζει τον πυρήνα της δημοκρατίας.
Από τη μία πλευρά βρίσκεται το αμερικανικό μοντέλο, όπου η πολιτική χρηματοδοτείται σε μεγάλο βαθμό από ιδιώτες και δωρητές.
Από την άλλη, το ευρωπαϊκό μοντέλο, που επιχειρεί να διασφαλίσει μεγαλύτερη θεσμική ανεξαρτησία των κομμάτων μέσω δημόσιων πόρων.
Ο Γεωργιάδης δεν έκρυψε τη θέση του.
Θεωρεί ότι η κρατική χρηματοδότηση λειτουργεί ως θεσμική ασπίδα απέναντι σε πιέσεις και εξαρτήσεις.
«ΟΧΙ ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΑ ΚΟΜΜΑΤΑ»
Παράλληλα, απέρριψε την αντίληψη ότι τα κόμματα πρέπει να απολαμβάνουν ειδική μεταχείριση έναντι των πολιτών.
«Ποτέ δεν πίστεψα ότι τα κόμματα πρέπει να έχουν ειδική μεταχείριση. Πιστεύω ότι πρέπει να έχουν την ίδια μεταχείριση με όλους τους πολίτες».
Μια φράση που αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια κοινωνία η οποία βίωσε επί χρόνια οικονομική κρίση, μνημόνια και πιέσεις στα νοικοκυριά.
Η θέση αυτή επιχειρεί να απαντήσει σε μια διαδεδομένη κοινωνική καχυποψία: ότι το πολιτικό σύστημα προστατεύει τον εαυτό του με κανόνες διαφορετικούς από εκείνους που ισχύουν για τους πολίτες.
ΓΙΑΤΙ Ο ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΚΥΡΙΑΡΧΟΣ
Η συζήτηση όμως δεν έμεινε στα οικονομικά.
Μεταφέρθηκε γρήγορα στο πολιτικό πεδίο.
Εκεί ο Άδωνις Γεωργιάδης διατύπωσε μια ανάλυση που εξηγεί γιατί ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξακολουθεί να κυριαρχεί εκλογικά.
«Όσο δεν υπάρχει αντίπαλος στον χώρο του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα παραμένει κυρίαρχος».
Κατά την εκτίμησή του, η μεγάλη πολιτική ανισορροπία του σημερινού σκηνικού είναι ότι στον κεντροδεξιό χώρο η Νέα Δημοκρατία παραμένει σχεδόν χωρίς σοβαρό ανταγωνισμό, ενώ στον ευρύτερο χώρο της αντιπολίτευσης συνυπάρχουν πολλά κόμματα που διεκδικούν το ίδιο εκλογικό ακροατήριο.
Η παρατήρηση αυτή δεν αποτελεί απλώς κομματικό επιχείρημα.
Αποτελεί ερμηνεία του σημερινού πολιτικού χάρτη.
ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΖΗΤΗΜΑ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ
Πέρα από τα νούμερα, τα δάνεια και τα ποσοστά, η ουσία της παρέμβασης Γεωργιάδη βρίσκεται αλλού.
Στην ανάγκη διαφάνειας.
Στην ανάγκη να δίνονται εξηγήσεις.
Στην ανάγκη να μην αποφεύγονται οι δύσκολες συζητήσεις.
«Ο κόσμος πρέπει να ξέρει τι γίνεται και γιατί γίνεται», υπογράμμισε.
Σε μια περίοδο όπου η δυσπιστία απέναντι στους θεσμούς παραμένει ισχυρή, η συζήτηση για τα οικονομικά των κομμάτων δεν είναι τεχνικό ζήτημα.
Είναι ζήτημα δημοκρατικής λογοδοσίας.
Και όσο τα πολιτικά κόμματα καλούνται να πείσουν ότι μπορούν να διαχειριστούν τα οικονομικά της χώρας, τόσο θα καλούνται να εξηγούν και τα δικά τους οικονομικά.
Αυτή είναι μια συζήτηση που δεν τελειώνει.
Και ίσως, όπως υποστηρίζει ο Άδωνις Γεωργιάδης, δεν πρέπει ποτέ να σταματήσει.
