Η Ελλάδα εισέρχεται σε μια νέα φάση της ενεργειακής της στρατηγικής.
Μετά από χρόνια αμφιβολιών, καθυστερήσεων και πολιτικών αντιπαραθέσεων γύρω από την αξιοποίηση των πιθανών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, η κυβέρνηση εμφανίζεται πλέον αισιόδοξη ότι η χώρα βρίσκεται μπροστά σε μια σημαντική ενεργειακή και οικονομική ευκαιρία.
Οι δηλώσεις του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου για την πρώτη ερευνητική γεώτρηση το 2027, το ενδιαφέρον της Chevron και τα δυνητικά δημόσια έσοδα έως 10 δισεκατομμύρια ευρώ επαναφέρουν στο προσκήνιο ένα θέμα που μπορεί να αλλάξει τον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.
Η Chevron και το μήνυμα των αγορών
Η πρόσφατη επέκταση του ενδιαφέροντος της αμερικανικής Chevron για νέα θαλάσσια οικόπεδα στην Ελλάδα θεωρείται από την κυβέρνηση ισχυρή ψήφος εμπιστοσύνης.
Δεν πρόκειται για μια οποιαδήποτε εταιρεία.
Η Chevron αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους ενεργειακούς ομίλους παγκοσμίως και η παρουσία της λειτουργεί ως ένδειξη ότι οι διεθνείς αγορές βλέπουν πραγματικές πιθανότητες εμπορικής εκμετάλλευσης.
Η συμμετοχή τέτοιων κολοσσών έχει διπλή σημασία:
- Ενισχύει τη διεθνή αξιοπιστία των ελληνικών ερευνών.
- Δημιουργεί προσδοκίες για νέες επενδύσεις στην περιοχή.
Το μεγάλο ορόσημο του 2027
Σύμφωνα με τον υπουργό Ενέργειας, η πρώτη ερευνητική γεώτρηση αναμένεται να πραγματοποιηθεί τον Φεβρουάριο του 2027 στην περιοχή «Ασωπός», βορειοδυτικά της Κέρκυρας.
Το έργο θεωρείται το πιο ώριμο από όλα τα ερευνητικά προγράμματα που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Το οικονομικό μέγεθος είναι εντυπωσιακό.
Μόνο μία ερευνητική γεώτρηση μπορεί να κοστίσει περίπου:
80 εκατομμύρια ευρώ.
Εάν όμως επιβεβαιωθεί εμπορεύσιμο κοίτασμα, οι συνολικές επενδύσεις ενδέχεται να φθάσουν:
3 έως 4 δισεκατομμύρια ευρώ.
Τα 10 δισ. ευρώ που αλλάζουν τα δεδομένα
Το στοιχείο που προκαλεί το μεγαλύτερο ενδιαφέρον αφορά τα δυνητικά δημόσια έσοδα.
Σύμφωνα με τις κυβερνητικές εκτιμήσεις, σε περίπτωση επιτυχούς εκμετάλλευσης:
- Φορολογικά έσοδα.
- Δικαιώματα εκμετάλλευσης.
- Έσοδα από παραγωγή.
θα μπορούσαν να αποφέρουν στο ελληνικό Δημόσιο έως και:
10 δισεκατομμύρια ευρώ σε βάθος χρόνου.
Το ποσοστό συμμετοχής του Δημοσίου εκτιμάται μεταξύ 38% και 40% των συνολικών κερδών.
Πρόκειται για μεγέθη που θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά τη δημοσιονομική εικόνα της χώρας.
Ενεργειακή αυτονομία ή ενεργειακή ασφάλεια;
Η κυβέρνηση αποφεύγει πλέον τον όρο «ενεργειακή ανεξαρτησία» και προτιμά να μιλά για ενίσχυση της ενεργειακής αυτονομίας.
Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πιθανά αποθέματα φυσικού αερίου της τάξης των:
270 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων.
Για λόγους σύγκρισης, η ετήσια ελληνική κατανάλωση φυσικού αερίου κυμαίνεται περίπου στα:
6 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.
Αν οι εκτιμήσεις επιβεβαιωθούν, η Ελλάδα θα μπορούσε να αποκτήσει σημαντικό ρόλο στην ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια.
Υδρογονάνθρακες και Πράσινη Μετάβαση: Αντίφαση ή συνύπαρξη;
Ένα από τα μεγαλύτερα πολιτικά ερωτήματα αφορά τη σχέση των υδρογονανθράκων με την πράσινη ατζέντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει αντίφαση.
Η στρατηγική της βασίζεται σε ένα ενεργειακό μείγμα που περιλαμβάνει:
- Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.
- Υδροηλεκτρικά έργα.
- Αποθήκευση ενέργειας.
- Φυσικό αέριο ως καύσιμο μετάβασης.
Το επιχείρημα είναι ότι η ενεργειακή ασφάλεια απαιτεί πολυμορφία πηγών και όχι αποκλειστική εξάρτηση από μία τεχνολογία.
Η αδύναμη πλευρά: Η αποθήκευση ενέργειας
Παρά τη θεαματική ανάπτυξη των ΑΠΕ, η Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικό πρόβλημα αποθήκευσης.
Η παραγωγή από φωτοβολταϊκά αυξάνεται συνεχώς, όμως μεγάλο μέρος της παραγόμενης ενέργειας χάνεται επειδή δεν υπάρχουν επαρκείς υποδομές αποθήκευσης.
Η κυβέρνηση θέτει ως στόχο:
- 700-800 MW αποθηκευτικής ισχύος μέχρι το τέλος του έτους.
- 1,2-1,4 GW μέχρι το 2027.
Η επιτυχία αυτών των έργων θεωρείται εξίσου κρίσιμη με τις γεωτρήσεις.
Η γεωπολιτική διάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο
Οι υδρογονάνθρακες δεν αποτελούν μόνο οικονομικό ζήτημα.
Αποτελούν και ζήτημα γεωπολιτικής ισχύος.
Η παρουσία διεθνών ενεργειακών κολοσσών σε:
- Ελλάδα
- Κύπρο
- Ισραήλ
- Αίγυπτο
δημιουργεί ένα νέο ενεργειακό τόξο στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Αθήνα θεωρεί ότι η συμμετοχή ισχυρών πολυεθνικών λειτουργεί ως παράγοντας σταθερότητας και αποτρεπτικός μηχανισμός απέναντι σε αμφισβητήσεις κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η επανεκκίνηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου.
Το έργο:
- Μειώνει την ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου.
- Ενισχύει την ασφάλεια εφοδιασμού.
- Εντάσσει την Ανατολική Μεσόγειο στο ευρωπαϊκό ενεργειακό δίκτυο.
Παρά τις καθυστερήσεις, η εμπλοκή ευρωπαϊκών θεσμών δημιουργεί προσδοκίες επιτάχυνσης.
Η Ελλάδα φαίνεται να εισέρχεται σε μια περίοδο όπου η ενεργειακή πολιτική αποκτά στρατηγικό χαρακτήρα.
Η πιθανότητα αξιοποίησης υδρογονανθράκων δεν σημαίνει ότι η χώρα εγκαταλείπει την πράσινη μετάβαση.
Αντίθετα, επιχειρεί να συνδυάσει:
ενεργειακή ασφάλεια, γεωπολιτική ισχύ και πράσινη ανάπτυξη.
Το αν τα ελληνικά κοιτάσματα θα αποδειχθούν τελικά εμπορικά εκμεταλλεύσιμα παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
Όμως η είσοδος εταιρειών όπως η Chevron, οι σχεδιαζόμενες γεωτρήσεις και οι μεγάλες επενδύσεις δείχνουν ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως μια περιφερειακή αγορά ενέργειας.
Αντιμετωπίζεται ως πιθανός ενεργειακός παίκτης της Ανατολικής Μεσογείου.
Πηγή: pagenews.gr