Η Θεσσαλονίκη δεν ξύπνησε απλώς με τρεις εμπρηστικές επιθέσεις σε κατοικίες στελεχών της Νέας Δημοκρατίας. Ξύπνησε αντιμέτωπη με μια πραγματικότητα που η ελληνική δημοκρατία πίστευε ότι είχε αφήσει πίσω της: την επιστροφή της πολιτικής βίας ως εργαλείου εκφοβισμού.
Όταν μια εμπρηστική επίθεση οδηγεί ανθρώπους στο νοσοκομείο και μια γυναίκα στο θάνατο, η δημόσια συζήτηση δεν μπορεί να περιορίζεται στην καταγραφή ενός ακόμη αστυνομικού δελτίου. Η υπόθεση αποκτά θεσμικές, πολιτικές και κοινωνικές διαστάσεις. Γιατί από τη στιγμή που κινδυνεύουν ανθρώπινες ζωές, δεν υπάρχει πλέον χώρος για ιδεολογικές εκπτώσεις ούτε για πολιτικές αστερίσκους.
Η επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο είχε προφανώς ανθρώπινο χαρακτήρα. Ταυτόχρονα, όμως, αποτέλεσε μια σαφή πολιτική επιλογή. Ο πρωθυπουργός επιχείρησε να μεταφέρει το μήνυμα ότι η επίθεση δεν στρεφόταν μόνο κατά στελεχών της κυβερνητικής παράταξης, αλλά κατά της ίδιας της δημοκρατικής ομαλότητας. Με τη δήλωσή του ότι «η βία δεν έχει καμία θέση σε μια οργανωμένη κοινωνία» και ότι οι δράστες είναι «απλοί εγκληματίες», επιδίωξε να αφαιρέσει κάθε πολιτικό άλλοθι από όσους επιχειρούν να ντύσουν εγκληματικές πράξεις με τον μανδύα του κοινωνικού αγώνα.
Η ουσία, όμως, βρίσκεται πέρα από τις δηλώσεις. Το περιστατικό επαναφέρει ένα ερώτημα που η ελληνική κοινωνία δεν έχει απαντήσει οριστικά: υπάρχει ακόμη ανοχή σε μορφές πολιτικής βίας όταν αυτές εμφανίζονται με ιδεολογικό πρόσημο; Για δεκαετίες, η μεταπολιτευτική Ελλάδα έζησε με τη λογική ότι ορισμένες ομάδες μπορούσαν να λειτουργούν στις παρυφές της νομιμότητας, αρκεί να επικαλούνταν πολιτικά ή κοινωνικά κίνητρα. Αυτή η κουλτούρα σχετικοποίησης της βίας αποδείχθηκε διαχρονικά επικίνδυνη.
Η ευθύνη της κυβέρνησης είναι συγκεκριμένη και αδιαπραγμάτευτη. Οφείλει να εντοπίσει και να οδηγήσει τους δράστες στη Δικαιοσύνη, αλλά και να διασφαλίσει ότι παρόμοια περιστατικά δεν θα επαναληφθούν. Σε κάθε δημοκρατικό κράτος δικαίου, η προστασία της ζωής και της ασφάλειας των πολιτών –και ιδιαίτερα όταν πρόκειται για στοχευμένες επιθέσεις με πολιτικά χαρακτηριστικά– αποτελεί βασική υποχρέωση της Πολιτείας.
Ταυτόχρονα, όμως, η υπόθεση αφορά και το σύνολο του πολιτικού συστήματος. Η ομόθυμη καταδίκη των επιθέσεων από τα κόμματα ήταν το αυτονόητο. Δεν αρκεί, όμως, η καταδίκη της πράξης. Απαιτείται και μια συνολική απόρριψη της πολιτικής κουλτούρας που καλλιεργεί τον διχασμό, τη δαιμονοποίηση του αντιπάλου και την ψευδαίσθηση ότι η σύγκρουση μπορεί να υποκαταστήσει τη δημοκρατική αντιπαράθεση.
Η Ελλάδα του 2026 δεν είναι η Ελλάδα της χρεοκοπίας. Δεν βιώνει ανεργία 28%, ούτε τις δραματικές συνθήκες των πρώτων μνημονίων. Αντιμετωπίζει, όμως, σοβαρές κοινωνικές πιέσεις: ακρίβεια, στεγαστικό πρόβλημα, αβεβαιότητα για τους νέους και διάχυτη δυσπιστία απέναντι στους θεσμούς. Σε τέτοιες περιόδους, ο λαϊκισμός βρίσκει πρόσφορο έδαφος. Και όταν ο λαϊκισμός συνδυάζεται με τη βία, η δημοκρατία εισέρχεται σε επικίνδυνη ζώνη.
Η Ιστορία διδάσκει ότι οι δημοκρατίες δεν αποσταθεροποιούνται από τη μια ημέρα στην άλλη. Προηγείται πάντα η σταδιακή κανονικοποίηση της έντασης, η σχετικοποίηση της βίας και η ανοχή σε ακραίες συμπεριφορές επειδή εξυπηρετούν πρόσκαιρες πολιτικές σκοπιμότητες. Εκεί βρίσκεται ο πραγματικός κίνδυνος.
Το διακύβευμα, λοιπόν, δεν είναι μόνο η εξιχνίαση μιας εγκληματικής ενέργειας. Είναι η υπεράσπιση ενός πολιτικού πολιτισμού που απορρίπτει τη βία χωρίς υποσημειώσεις, ανεξάρτητα από το ποιος είναι το θύμα και ποιος ο δράστης. Η Δημοκρατία δεν λειτουργεί με δύο μέτρα και δύο σταθμά. Η βία δεν γίνεται λιγότερο επικίνδυνη επειδή επικαλείται πολιτικά συνθήματα.
Η Θεσσαλονίκη έστειλε ένα ηχηρό προειδοποιητικό μήνυμα. Το ζητούμενο είναι αν το πολιτικό σύστημα θα το ακούσει εγκαίρως ή αν θα χρειαστεί ένα ακόμη βαρύτερο τίμημα για να αντιληφθεί ότι η ανοχή στη βία δεν αποτελεί ένδειξη δημοκρατικής ευαισθησίας, αλλά συνταγή θεσμικής αποσταθεροποίησης.
Πηγή: pagenews.gr