Η συνταγματική αναθεώρηση, οι αλλαγές που συζητούνται για το άρθρο 16, η αξιολόγηση στη Δημόσια Διοίκηση, η επόμενη ημέρα της Ανώτατης Εκπαίδευσης και η ραγδαία είσοδος της Τεχνητής Νοημοσύνης στην καθημερινότητα αποτελούν ζητήματα που θα καθορίσουν τη λειτουργία του κράτους και της κοινωνίας τα επόμενα χρόνια.
Ο καθηγητής Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου, Βασίλης Κέφης, μιλώντας στο podcast του PageNews.gr και τη δημοσιογράφο Σοφία Χύτου, υποστηρίζει ότι η συνταγματική αναθεώρηση αποτελεί ευκαιρία εκσυγχρονισμού των θεσμών, υπερασπίζεται το επίπεδο του ελληνικού δημόσιου πανεπιστημίου, εξηγεί γιατί η αξιολόγηση πρέπει να λειτουργεί ως εργαλείο βελτίωσης και όχι τιμωρίας, ενώ στέκεται ιδιαίτερα στον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης, επισημαίνοντας ότι η πραγματική πρόκληση δεν είναι η ίδια η τεχνολογία αλλά η ανάπτυξη των κατάλληλων δεξιοτήτων για τη σωστή αξιοποίησή της.
Ερώτηση: Βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα συνταγματική αναθεώρηση. Πόσο σημαντική είναι αυτή η διαδικασία;
«Η συνταγματική αναθεώρηση δεν αφορά μόνο τους πολιτικούς ή τους συνταγματολόγους. Αφορά όλους τους πολίτες, γιατί επηρεάζει τον τρόπο λειτουργίας του κράτους, των θεσμών και της δημόσιας διοίκησης για πολλά χρόνια.»
Ο καθηγητής σημειώνει ότι οι αλλαγές που προτείνονται αγγίζουν κρίσιμα πεδία, όπως η Ανώτατη Εκπαίδευση, η Δικαιοσύνη, η Δημόσια Διοίκηση, η προστασία του περιβάλλοντος και η ενσωμάτωση των ψηφιακών τεχνολογιών στη λειτουργία του κράτους.
«Είμαι υπέρ των αλλαγών, αρκεί να έχουν προηγηθεί μελέτη, τεκμηρίωση και ουσιαστικός δημόσιος διάλογος.»
Ερώτηση: Ποιο θεωρείτε ότι είναι το ουσιαστικό διακύβευμα της συνταγματικής αναθεώρησης;
«Το σημαντικότερο είναι να αποκτήσει το κράτος μεγαλύτερη ευελιξία, περισσότερη αποτελεσματικότητα και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των πολιτών προς τη Δημόσια Διοίκηση. Αυτό προϋποθέτει αξιοκρατία και αποκέντρωση.»
Ερώτηση: Το άρθρο 16 επαναφέρει τη συζήτηση για τα μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά πανεπιστήμια. Ποια είναι η δική σας άποψη;
«Είμαι παιδί του δημόσιου πανεπιστημίου και υπηρετώ σε αυτό περισσότερα από είκοσι χρόνια. Πιστεύω ότι τα ελληνικά δημόσια πανεπιστήμια δεν υστερούν σε επίπεδο σπουδών σε σχέση με πολλά αξιόλογα ιδρύματα του εξωτερικού.»
Ο κ. Κέφης υπενθυμίζει ότι χιλιάδες απόφοιτοι ελληνικών πανεπιστημίων συνεχίζουν τις σπουδές τους σε κορυφαία πανεπιστήμια του εξωτερικού, γεγονός που, όπως επισημαίνει, επιβεβαιώνει την ποιότητα της ελληνικής πανεπιστημιακής εκπαίδευσης.
Ερώτηση: Πού εντοπίζετε τις βασικές αδυναμίες των ελληνικών πανεπιστημίων;
«Η σημαντικότερη διαφορά δεν αφορά το επιστημονικό επίπεδο αλλά την οργάνωση. Σε πολλά ξένα πανεπιστήμια ο φοιτητής γνωρίζει από την αρχή του ακαδημαϊκού έτους όλο το πρόγραμμα, τις εξετάσεις και τις διαδικασίες. Αυτή η οργανωτική συνέπεια είναι κάτι που μπορούμε να βελτιώσουμε.»
Κατά τον καθηγητή, οι οργανωτικές παθογένειες μπορούν να αντιμετωπιστούν χωρίς να αλλοιωθεί ο δημόσιος χαρακτήρας της Ανώτατης Εκπαίδευσης.
Ερώτηση: Πιστεύετε ότι η λειτουργία μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων θα επηρεάσει αρνητικά τα δημόσια ιδρύματα;
«Δεν θεωρώ ότι θα μειωθεί ο προϋπολογισμός των δημόσιων πανεπιστημίων εξαιτίας τους. Ωστόσο, όποια νέα ιδρύματα δημιουργηθούν θα πρέπει να διαθέτουν ισχυρές υποδομές, σύγχρονο εξοπλισμό και υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό.»
Παράλληλα, αναγνωρίζει ότι η διεθνής εμπειρία δείχνει πως η Ανώτατη Εκπαίδευση μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην οικονομική ανάπτυξη μιας χώρας, όπως συμβαίνει στην Κύπρο, επισημαίνοντας όμως ότι κάθε αλλαγή χρειάζεται σωστή προετοιμασία και κοινωνική συναίνεση.
Ερώτηση: Πώς αλλάζει η τεχνητή νοημοσύνη την πανεπιστημιακή εκπαίδευση;
«Δεν πρέπει να αντιμετωπίζουμε την τεχνητή νοημοσύνη ως μια πηγή έτοιμων απαντήσεων. Πρέπει να τη χρησιμοποιούμε ως εργαλείο, το οποίο χρειάζεται διαρκή έλεγχο, αξιολόγηση και κριτική σκέψη.»
Ο καθηγητής αναφέρει ότι οι πανεπιστημιακοί μπορούν εύκολα να διακρίνουν μια εργασία που έχει παραχθεί αποκλειστικά μέσω εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης, ενώ υπογραμμίζει ότι ήδη αρκετά ελληνικά πανεπιστήμια αναπτύσσουν σύγχρονα προγράμματα σπουδών στον συγκεκριμένο τομέα.
«Η τεχνητή νοημοσύνη είναι εξαιρετικά χρήσιμη, όμως δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ανθρώπινη κρίση.»
Ερώτηση: Η αξιολόγηση επανέρχεται στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης. Ποια είναι η δική σας προσέγγιση;
«Η αξιολόγηση δεν πρέπει να φοβίζει κανέναν. Σκοπός της είναι η ενδυνάμωση των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού μέσα από την ανατροφοδότηση και τη συνεχή βελτίωση.»
Ο καθηγητής εξηγεί ότι τόσο η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων όσο και η αξιολόγηση των δημόσιων υπηρεσιών από τους πολίτες μπορούν να ενισχύσουν την αποτελεσματικότητα, τη διαφάνεια και τη λογοδοσία, αρκεί να εφαρμόζονται με ουσιαστικό και αναπτυξιακό χαρακτήρα.
«Το ζητούμενο δεν είναι η τιμωρία. Το ζητούμενο είναι το αποτέλεσμα και η συνεχής ανάπτυξη των δεξιοτήτων.»
Ο Βασίλης Κέφης προσεγγίζει τις μεγάλες θεσμικές αλλαγές με ακαδημαϊκή τεκμηρίωση και έμφαση στην ουσία των μεταρρυθμίσεων. Για τον καθηγητή του Παντείου Πανεπιστημίου, η συζήτηση γύρω από το άρθρο 16, την αξιολόγηση, τη Δημόσια Διοίκηση και την τεχνητή νοημοσύνη δεν πρέπει να εξαντλείται σε ιδεολογικές αντιπαραθέσεις, αλλά να επικεντρώνεται στην ποιότητα των θεσμών και στην προετοιμασία της χώρας για τις προκλήσεις των επόμενων δεκαετιών.
Πηγή: pagenews.gr