Ο ΣΥΡΙΖΑ στη δίνη της διάλυσης: Η βαριά πολιτική κληρονομιά του Αλέξη Τσίπρα και η επόμενη ημέρα

Η πολιτική ιστορία σπάνια γράφεται με απόλυτους όρους. Υπάρχουν όμως στιγμές όπου οι εξελίξεις οδηγούν αναπόφευκτα σε έναν απολογισμό. Και στην περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ, ο απολογισμός είναι βαρύς.

Το κόμμα που πριν από μία δεκαετία εξέφρασε τη μεγαλύτερη ανατροπή του μεταπολιτευτικού πολιτικού σκηνικού, σήμερα βρίσκεται αντιμέτωπο με τη βαθύτερη κρίση της ιστορίας του. Οι συνεχείς διασπάσεις, οι αλλεπάλληλες αλλαγές ηγεσίας, η απώλεια της πολιτικής συνοχής και η συρρίκνωση της κοινοβουλευτικής του παρουσίας συνθέτουν μια εικόνα παρακμής που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί.

Το κρίσιμο πολιτικό ερώτημα δεν είναι αν ο ΣΥΡΙΖΑ κατέρρευσε. Είναι ποιος φέρει τη μεγαλύτερη ευθύνη για αυτή την κατάληξη.

Η παραίτηση που δεν έκλεισε ποτέ τον κύκλο

Μετά τις διπλές εκλογικές ήττες του 2023, ο Αλέξης Τσίπρας ανακοίνωσε την αποχώρησή του από την ηγεσία, δηλώνοντας πως είχε έρθει η ώρα «να ανοίξει ένας νέος κύκλος». Η παραίτηση παρουσιάστηκε ως πράξη πολιτικής ευθύνης, όμως στην πράξη άφησε πίσω της ένα κόμμα χωρίς σαφή στρατηγική, χωρίς κοινή ιδεολογική πυξίδα και με βαθιές εσωτερικές αντιθέσεις.

Η εκλογή του Στέφανου Κασσελάκη αντί της Έφης Αχτσιόγλου δεν αποτέλεσε απλώς αλλαγή προσώπου. Αποτέλεσε σημείο ρήξης ανάμεσα στην παραδοσιακή κομματική δομή και σε μια νέα αντίληψη για τη λειτουργία και την ταυτότητα του ΣΥΡΙΖΑ.

Η πρώτη μεγάλη διάσπαση

Η αποχώρηση ιστορικών στελεχών και η δημιουργία της Νέας Αριστεράς αποτέλεσαν το πρώτο σοβαρό πλήγμα στη συνοχή του κόμματος.

Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, ο ΣΥΡΙΖΑ έχασε οργανωμένα στελέχη, βουλευτές και σημαντικό τμήμα της ιδεολογικής του βάσης. Η εικόνα ενός κόμματος που αδυνατούσε να επιλύσει τις εσωτερικές του αντιθέσεις άρχισε να παγιώνεται τόσο στην κοινωνία όσο και στις δημοσκοπήσεις.

Οι αλλεπάλληλες κρίσεις ηγεσίας

Η ηγεσία Κασσελάκη δεν κατάφερε να ανακόψει την πτωτική πορεία.

Αντίθετα, οι εσωκομματικές συγκρούσεις εντάθηκαν, οδηγώντας σε νέα διαδικασία διαδοχής και στην ανάδειξη του Σωκράτη Φάμελλου. Ωστόσο ούτε αυτή η αλλαγή μπόρεσε να αποκαταστήσει την πολιτική συνοχή.

Οι διαφωνίες για τη φυσιογνωμία του κόμματος, τις συνεργασίες στον χώρο της Κεντροαριστεράς και τη στρατηγική απέναντι στη Νέα Δημοκρατία παρέμειναν ανοιχτές, μετατρέποντας τον ΣΥΡΙΖΑ σε ένα κόμμα διαρκούς εσωστρέφειας.

Η επιστροφή Τσίπρα και το νέο πολιτικό εγχείρημα

Το 2026 ο Αλέξης Τσίπρας αποφάσισε να επιστρέψει δυναμικά στην πρώτη γραμμή, ανακοινώνοντας την ίδρυση νέου πολιτικού φορέα.

Στην πρώτη του δημόσια παρουσία μετά την ίδρυση του νέου κόμματος δήλωσε χαρακτηριστικά:

«Ο κύκλος του ΣΥΡΙΖΑ έχει κλείσει. Ανοίγουμε έναν νέο πολιτικό κύκλο, με νέο κόμμα, ίδιες αξίες αλλά διαφορετική αντίληψη για το πώς κάνουμε πολιτική.»

Η συγκεκριμένη δήλωση είχε ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα.

Για πολλούς στο εσωτερικό της Κουμουνδούρου ισοδυναμούσε με οριστική αποκήρυξη του πολιτικού εγχειρήματος που ο ίδιος δημιούργησε και ηγήθηκε επί σχεδόν δεκαπέντε χρόνια.

Το κύμα αποχωρήσεων

Μετά την ανακοίνωση του νέου φορέα, ο ΣΥΡΙΖΑ βρέθηκε αντιμέτωπος με νέο κύμα αποχωρήσεων και μετακινήσεων στελεχών.

Η πολιτική πίεση αυξήθηκε, καθώς αρκετοί βουλευτές και κομματικά στελέχη εμφανίστηκαν να εξετάζουν τη μετακίνησή τους προς το νέο εγχείρημα του πρώην πρωθυπουργού, επιτείνοντας την αβεβαιότητα για το μέλλον του κόμματος.

Η πολιτική ευθύνη

Οι υποστηρικτές του Αλέξη Τσίπρα υποστηρίζουν ότι παρέλαβε έναν μικρό συνασπισμό κομμάτων, τον οδήγησε στην εξουσία και κυβέρνησε σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες.

Οι επικριτές του, αντίθετα, θεωρούν ότι δεν κατάφερε να διαμορφώσει έναν ισχυρό κομματικό οργανισμό με διάρκεια πέρα από την προσωπική του επιρροή. Υποστηρίζουν ότι η μεταβατική περίοδος μετά την παραίτησή του άφησε πίσω ένα κόμμα χωρίς σταθερή ηγεσία και κοινή στρατηγική, γεγονός που συνέβαλε στη διαδοχική αποδυνάμωσή του.

Η επόμενη ημέρα

Η ίδρυση νέου πολιτικού φορέα από τον Αλέξη Τσίπρα δεν αποτελεί απλώς μια προσωπική επιστροφή. Συνιστά μια νέα προσπάθεια αναδιάταξης του χώρου της Κεντροαριστεράς, με στόχο τη συσπείρωση δυνάμεων πέρα από τα όρια του σημερινού ΣΥΡΙΖΑ.

Το αν αυτή η στρατηγική θα οδηγήσει σε πολιτική αναγέννηση ή θα επιταχύνει περαιτέρω τον κατακερματισμό του προοδευτικού χώρου παραμένει ανοιχτό.

Ένα, πάντως, είναι βέβαιο: ο ΣΥΡΙΖΑ του 2015 δεν υπάρχει πλέον. Και ανεξάρτητα από τις διαφορετικές πολιτικές αναγνώσεις, ο Αλέξης Τσίπρας θα παραμείνει το κεντρικό πρόσωπο τόσο της ανόδου όσο και της βαθιάς κρίσης του κόμματος που οδήγησε στην εξουσία.

Πηγή: pagenews.gr