Χαμηλή απασχόληση παρά τη βελτίωση των τελευταίων ετών
Με σημαντικές δυσκολίες εξακολουθούν να έρχονται αντιμέτωποι οι νέοι στην Ελλάδα στην προσπάθειά τους να αποκτήσουν προσωπική και οικονομική ανεξαρτησία. Η εικόνα που αποτυπώνει πρόσφατη έρευνα του ΟΟΣΑ δείχνει ότι, παρά τη βελτίωση σε σχέση με το παρελθόν, η χώρα παραμένει χαμηλά στην κατάταξη της απασχόλησης των νέων και πολύ μακριά από τους μέσους όρους του Οργανισμού και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Για την ηλικιακή ομάδα 15-29 ετών, το ποσοστό απασχόλησης στην Ελλάδα ανέβηκε από 26% το 2013 στο 36% το 2025. Την ίδια περίοδο, η ανεργία των νέων μειώθηκε αισθητά, από το 48,7% στο 16,5%. Παρόλα αυτά, η επίδοση αυτή εξακολουθεί να υπολείπεται σημαντικά των διεθνών συγκρίσεων, καθώς ο ΟΟΣΑ καταγράφει μέσο όρο 55% και η ΕΕ 50% το 2025.
Δεύτερη χαμηλότερη θέση στον ΟΟΣΑ
Η χαμηλή συμμετοχή των νέων στην αγορά εργασίας τοποθετεί την Ελλάδα στη δεύτερη χαμηλότερη θέση μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ, πίσω μόνο από την Ιταλία. Πρόκειται για μια εικόνα που συνδέεται άμεσα με τις δομικές αδυναμίες της αγοράς εργασίας και με τις συνθήκες αμοιβών που επικρατούν για τους νέους εργαζόμενους.
Το ποσοστό ανεργίας των νέων στην Ελλάδα παρέμεινε το τρίτο υψηλότερο στον ΟΟΣΑ το 2025, μετά την Ισπανία και τη Σουηδία, στο 16,5%. Το ποσοστό αυτό είναι σημαντικά υψηλότερο από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, που διαμορφώνεται στο 8,9%, αλλά και από τον μέσο όρο της ΕΕ, που βρίσκεται στο 11,7%. Η εικόνα της ανεργίας παραμένει αρνητική για όλες τις υποηλικιακές ομάδες των νέων, αλλά και για το σύνολο του εργατικού δυναμικού.
Ανεργία και για τους πτυχιούχους
Η αδυναμία της αγοράς δεν περιορίζεται σε όσους έχουν χαμηλά προσόντα. Ο ΟΟΣΑ καταγράφει ότι η ανεργία των νέων στην Ελλάδα παραμένει υψηλή ανεξάρτητα από το μορφωτικό επίπεδο. Στην ηλικιακή ομάδα 25-34 ετών, το ποσοστό ανεργίας για όσους διαθέτουν τριτοβάθμιο πτυχίο φτάνει το 12,3% το 2024, το υψηλότερο μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ.
Η συγκεκριμένη επίδοση είναι 2,4 φορές πάνω από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ για την ίδια ηλικιακή κατηγορία, στοιχείο που δείχνει ότι ακόμη και η πανεπιστημιακή κατάρτιση δεν αρκεί για να απορροφηθούν εύκολα οι νέοι από την αγορά εργασίας. Η δύσκολη αυτή συνθήκη ενισχύει τις πιέσεις για όσους προσπαθούν να μπουν στην εργασία, να παραμείνουν σε αυτή ή να σχεδιάσουν το επόμενο βήμα της ζωής τους.
Οι χαμηλότεροι μισθοί στους νέους εργαζόμενους
Πέρα από την ανεργία, οι νέοι εργαζόμενοι στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν και ένα ακόμα πρόβλημα: τις χαμηλές αμοιβές. Η έρευνα του ΟΟΣΑ δείχνει ότι οι εργαζόμενοι κάτω των 30 ετών στη χώρα κερδίζουν κατά μέσο όρο 40% λιγότερα από τους συνομηλίκους τους σε άλλες χώρες της ΕΕ και του ΟΟΣΑ, με βάση την ισοτιμία αγοραστικής δύναμης.
Η μισθολογική αυτή υστέρηση δεν αφορά μόνο τους νέους. Σε ευρύτερο επίπεδο, το ελληνικό εργατικό δυναμικό εμφανίζει αποδοχές που είναι κατά μέσο όρο 45% χαμηλότερες σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες του ΟΟΣΑ. Το εύρημα αυτό συμπληρώνει την εικόνα των χαμηλών εισοδημάτων, τα οποία επηρεάζουν άμεσα και το πώς οι νέοι μπορούν να ανταποκριθούν στις βασικές τους ανάγκες.
Το κόστος στέγασης ως μόνιμο εμπόδιο
Η στέγαση παραμένει βασικό πρόβλημα για τη νέα γενιά στην Ελλάδα. Στην έρευνα του ΟΟΣΑ «2024 OECD Risks That Matter», περίπου το 70% των νέων ηλικίας 18-24 ετών δήλωσαν ανησυχία για το αν θα μπορέσουν να εξασφαλίσουν επαρκή στέγαση τον επόμενο χρόνο. Το ποσοστό αυτό αποτελεί το πέμπτο υψηλότερο στον ΟΟΣΑ και ξεπερνά σημαντικά τον μέσο όρο του Οργανισμού, που είναι 61%.
Η δυσκολία δεν περιορίζεται στην ενοικίαση ή την καθημερινή κάλυψη του κόστους, αλλά επεκτείνεται και στην αποχώρηση από το πατρικό σπίτι και στην απόκτηση πρώτης κατοικίας. Στον ΟΟΣΑ, η Ελλάδα καταγράφει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά νέων 20-29 ετών που ζουν με τους γονείς τους, με 74%, μετά την Κορέα, την Ιταλία, την Ισπανία και τη Σλοβακική Δημοκρατία. Παράλληλα, η μέση ηλικία αποχώρησης από το σπίτι των γονιών φτάνει τα 30,9 έτη, έναντι 26,2 ετών κατά μέσο όρο στην ΕΕ-ΟΟΣΑ.
Πάνω από το 60% του εισοδήματος για στέγαση
Τα στοιχεία για το κόστος στέγασης εξηγούν σε μεγάλο βαθμό την πίεση που δέχονται οι νέοι. Στην Ελλάδα, οι νέοι ηλικίας 18-29 ετών δαπανούν κατά μέσο όρο πάνω από το 60% του εισοδήματός τους για στέγαση, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από τον μέσο όρο της ΕΕ. Το βάρος αυτό συνδυάζεται με τους χαμηλούς μισθούς και περιορίζει δραστικά τις δυνατότητες οικονομικής αυτονομίας.
Η κατάσταση είναι ακόμη πιο δύσκολη στις πόλεις, όπου σχεδόν οκτώ στους δέκα νέους Έλληνες ξοδεύουν πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός τους για στέγαση. Με βάση τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται, θεωρούνται έτσι υπερβολικά επιβαρυμένοι από το κόστος κατοικίας. Η σύμπτωση χαμηλών αμοιβών, υψηλής ανεργίας και ακριβής στέγασης συνθέτει ένα περιβάλλον ιδιαίτερα απαιτητικό για τη νέα γενιά στη χώρα.
Πηγή: Pagenews.gr