Έξι χώρες της ΕΕ πιέζουν για φόρο στα υπερκέρδη πετρελαϊκών

Γερμανία, Ιταλία, Αυστρία, Πολωνία, Πορτογαλία και Ισπανία ζητούν να ανοίξει στη συνεδρίαση του επόμενου μήνα στο Δουβλίνο η συζήτηση για φόρο στα υπερκέρδη των πετρελαϊκών εταιρειών. Οι υπουργοί τους επιδιώκουν ένα κοινό ευρωπαϊκό πλαίσιο, εν μέσω των αναταράξεων που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.

Πίεση για ευρωπαϊκή συζήτηση

Έξι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης εντείνουν τις προσπάθειές τους για να τεθεί στο τραπέζι ένας φόρος στα υπερκέρδη των πετρελαϊκών εταιρειών. Η πρωτοβουλία έρχεται τη στιγμή που τα κέρδη του κλάδου αυξάνονται αισθητά, με φόντο τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και τις επιπτώσεις του στις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Οι υπουργοί Οικονομικών της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Αυστρίας, της Πολωνίας και της Πορτογαλίας, μαζί με τον υπουργό Οικονομίας της Ισπανίας, απέστειλαν κοινή επιστολή προς τον Ιρλανδό υπουργό Οικονομικών. Η Ιρλανδία ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ και οι υπογράφοντες ζητούν το θέμα να ενταχθεί στην ημερήσια διάταξη της συνάντησης των υπουργών Οικονομικών της Ένωσης τον επόμενο μήνα στο Δουβλίνο.

Τι αναφέρει η κοινή επιστολή

Στο κείμενο που στάλθηκε, οι έξι κυβερνήσεις υποστηρίζουν ότι οι πετρελαϊκές εμφανίζουν συνολικά υψηλή κερδοφορία, ενώ τα περιθώρια κέρδους στα διυλισμένα προϊόντα ξεπερνούν την αύξηση των τιμών του αργού. Παράλληλα, γίνεται λόγος για ένα από τα μεγαλύτερα σοκ στην προσφορά εδώ και δεκαετίες, την ώρα που σε διεθνές επίπεδο εντείνεται η δυσαρέσκεια για το μεγαλύτερο κόστος ζωής.

Οι υπογράφοντες δεν περιορίζονται σε μια απλή συζήτηση για εθνικά μέτρα. Ζητούν να ξεκινήσει διάλογος για ένα πανευρωπαϊκό πλαίσιο φορολόγησης των υπερκερδών, ώστε η Ένωση να αξιοποιήσει τα διδάγματα από τον προσωρινό φόρο που επιβλήθηκε το 2022, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Το επιχείρημα για τους καταναλωτές

Η Γερμανία εμφανίζεται ιδιαίτερα ενεργή στην προσπάθεια αυτή. Ο υπουργός Οικονομικών Λαρς Κλίνγκμπαϊλ έχει επανειλημμένα τονίσει ότι οι ενεργειακές εταιρείες δεν θα πρέπει να εκμεταλλεύονται τους καταναλωτές στη σημερινή συγκυρία. Από την πλευρά του υπουργείου του, πηγή ανέφερε ότι «τα υπερβολικά κέρδη της κρίσης πρέπει να επιστραφούν στους καταναλωτές».

Η τοποθέτηση αυτή αποτυπώνει και το πολιτικό σκεπτικό πίσω από την κίνηση των έξι χωρών: την ανάγκη να υπάρξει απάντηση στα αυξημένα κέρδη εταιρειών σε μια περίοδο που οι πιέσεις στα νοικοκυριά εντείνονται. Η λογική που προβάλλεται είναι ότι το όφελος από την κρίση δεν μπορεί να παραμένει μονομερώς στον ενεργειακό κλάδο.

Τα υπερκέρδη και ο παράγοντας Μέση Ανατολή

Στο επίκεντρο βρίσκεται και η επιβάρυνση που προέκυψε μετά την έναρξη στρατιωτικών επιχειρήσεων από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατά του Ιράν τον Φεβρουάριο, οι οποίες προκάλεσαν σοβαρές αναταράξεις στις θαλάσσιες μεταφορές μέσω του Στενού του Χορμούζ. Από τότε, οι ενεργειακοί κολοσσοί εμφανίζουν σημαντικά κέρδη, γεγονός που τροφοδότησε και τις τρέχουσες πολιτικές πιέσεις για νέο φόρο.

Η εικόνα που περιγράφεται από τις χώρες που στηρίζουν την πρωτοβουλία είναι ότι ο κλάδος αποκομίζει υπερβολικά οφέλη σε μια περίοδο διεθνούς αστάθειας. Γι’ αυτό και ζητούν να ανοίξει επίσημα η συζήτηση για έναν μηχανισμό σε επίπεδο ΕΕ, αντί να αφεθεί το ζήτημα μόνο σε εθνικές παρεμβάσεις.

Δεν υπάρχει ακόμη σήμα από τις Βρυξέλλες

Παρά τις πιέσεις, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει δώσει μέχρι στιγμής ένδειξη ότι σκοπεύει να προχωρήσει σε νέο φόρο για τις πετρελαϊκές εταιρείες. Οι ισορροπίες παραμένουν σύνθετες και η πορεία της πρωτοβουλίας δεν θεωρείται δεδομένη.

Επιπλέον, πηγές ανέφεραν ότι η επιστολή δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και ότι όσα έχουν δημοσιοποιηθεί παραπέμπουν σε προκαταρκτικό προσχέδιο. Αυτό σημαίνει ότι, παρά τη σαφή πολιτική πίεση, το τελικό κείμενο και οι επόμενες κινήσεις παραμένουν ανοιχτά.

Εσωτερικές διαφωνίες σε κράτη-μέλη

Το θέμα δεν προκαλεί μόνο συζητήσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά και αντιρρήσεις στο εσωτερικό ορισμένων χωρών. Στη Γερμανία, για παράδειγμα, το κεντροαριστερό SPD του Λαρς Κλίνγκμπαϊλ στηρίζει τον φόρο στα υπερκέρδη, την ώρα που το κεντροδεξιό CDU του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς τον απορρίπτει.

Η διάσταση αυτή δείχνει ότι το ζήτημα δεν αφορά μόνο την ενιαία αγορά ή τη φορολογική πολιτική της ΕΕ, αλλά και τις πολιτικές αντιθέσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν σε εθνικό επίπεδο. Παρ’ όλα αυτά, οι έξι χώρες που συνυπογράφουν την επιστολή επιδιώκουν να υπάρξει ευρωπαϊκή συζήτηση ήδη στη συνεδρίαση του επόμενου μήνα στο Δουβλίνο.

Πηγή: Pagenews.gr