Χατζηβασιλείου: «Γιαλαντζί τα τουρκικά θαλάσσια πάρκα» – Η Άγκυρα απαντά με παρανομία στην Ελλάδα

Σκληρό μήνυμα προς την Άγκυρα, αλλά και προς το εσωτερικό πολιτικό μέτωπο, έστειλε το πρωί της Τετάρτης ο υφυπουργός Εξωτερικών Τάσος Χατζηβασιλείου, μιλώντας στον ΣΚΑΪ για τη νέα ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Ο χαρακτηρισμός που χρησιμοποίησε για τα τουρκικά θαλάσσια πάρκα ήταν ιδιαίτερα αιχμηρός:

«Θεωρώ ότι είναι γιαλαντζί τα θαλάσσια πάρκα».

Και αμέσως εξήγησε γιατί η Αθήνα θεωρεί ότι πίσω από την περιβαλλοντική επίφαση βρίσκεται μια ευρύτερη τουρκική προσπάθεια προβολής διεκδικήσεων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

«Δεν μπορείς να κάνεις εθνικό θαλάσσιο πάρκο σε διεθνή ύδατα. Το εθνικό θαλάσσιο πάρκο, κατά το Διεθνές Δίκαιο, αφορά την αιγιαλίτιδα ζώνη σου», ανέφερε ο υφυπουργός.

«Η Τουρκία έχει μία αλά τούρκα θεώρηση του Διεθνούς Δικαίου»

Ο Τάσος Χατζηβασιλείου προχώρησε ένα βήμα περισσότερο, υποστηρίζοντας ότι η τουρκική κίνηση επιχειρεί να εμφανίσει ως εθνική δικαιοδοσία περιοχές που βρίσκονται σε διεθνή ύδατα.

«Εδώ η Τουρκία έχει μία αλά τούρκα θεώρηση του Διεθνούς Δικαίου και παρουσιάζει δήθεν εθνικά πάρκα σε περιοχές που είναι διεθνή ύδατα», είπε χαρακτηριστικά.

Το κρίσιμο στοιχείο της ελληνικής επιχειρηματολογίας είναι ακριβώς αυτό: η Αθήνα δεν αντιμετωπίζει τις ανακοινώσεις της Άγκυρας ως μια απλή περιβαλλοντική πρωτοβουλία.

Τις εντάσσει στο ευρύτερο πλέγμα των τουρκικών διεκδικήσεων.

Η θέση αυτή βρίσκεται σε συνέχεια των προηγούμενων δημόσιων παρεμβάσεων του υφυπουργού, ο οποίος είχε ήδη χαρακτηρίσει τα τουρκικά πάρκα παράνομα και είχε υπογραμμίσει ότι δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα εις βάρος των ελληνικών δικαιωμάτων.

Γιατί τα ανακοίνωσε τώρα η Τουρκία

Στον ΣΚΑΪ, όμως, ο Χατζηβασιλείου έδωσε και πολιτική ερμηνεία στο timing της τουρκικής κίνησης.

«Γιατί η Τουρκία εμφανίστηκε τη στιγμή αυτή και παρουσίασε με βιαστικό τρόπο, θα έλεγα, εθνικά θαλάσσια πάρκα και ουσιαστικά συντεταγμένες μάς έδειξε;»

Και συνέχισε:

«Δεν έχουμε καταλάβει ακόμα κανένας τι περιεχόμενο θα έχουν αυτά τα πάρκα, ποιες δραστηριότητες από οικολογικής πλευράς θα περιοριστούν ή θα απαγορευτούν. Δεν ξέρουμε κάτι από όλα αυτά».

Κατά τον υφυπουργό Εξωτερικών, λοιπόν, το περιβαλλοντικό περιεχόμενο παραμένει ασαφές, ενώ το γεωπολιτικό μήνυμα των συντεταγμένων είναι σαφέστερο.

«Απαντά με μία παρανομία απέναντι σε νόμιμες ελληνικές πρωτοβουλίες»

Εδώ ήρθε και η κεντρική πολιτική θέση του.

«Γιατί το έκανε λοιπόν; Διότι απαντά με μία παρανομία απέναντι σε νόμιμες ελληνικές πρωτοβουλίες», ανέφερε.

Ο Χατζηβασιλείου αντιπαρέβαλε τον τουρκικό σχεδιασμό με τις κινήσεις που έχει ήδη πραγματοποιήσει η Αθήνα.

«Αυτή η κυβέρνηση ήταν εκείνη που σχεδίασε Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό», σημείωσε.

Και εξήγησε:

«Αποτυπώσαμε τα απώτατα όρια υφαλοκρηπίδας μας σε ευρωπαϊκό χάρτη με σφραγίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εμείς παρουσιάσαμε εθνικά θαλάσσια πάρκα για αιγιαλίτιδα ζώνη, όπως πολύ σωστά λέει το Διεθνές Δίκαιο».

Κατά τον ίδιο, επομένως, υπάρχει μία θεμελιώδης διαφορά ανάμεσα στις δύο πλευρές: η Ελλάδα κινείται εντός του ευρωπαϊκού και διεθνούς νομικού πλαισίου, ενώ η Τουρκία επιχειρεί να απαντήσει με μονομερείς κινήσεις.

Το δεύτερο μεγάλο μέτωπο: Το καλώδιο

Ιδιαίτερα σημαντικό ήταν ότι η συζήτηση δεν περιορίστηκε στα θαλάσσια πάρκα.

Ο υφυπουργός Εξωτερικών συνέδεσε τη νέα ένταση και με την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ.

Η θέση της κυβέρνησης, όπως την επανέλαβε, είναι σαφής:

«Ο σχεδιασμός συνεχίζεται για το καλώδιο κανονικά».

Και ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν θεωρεί πως χρειάζεται τουρκική άδεια για την υλοποίηση του έργου.

«Με βάση το Διεθνές Δίκαιο δεν απαιτείται άδεια για ένα έργο υποδομής, πόσο μάλλον για ένα έργο ειρηνικής υποδομής», ανέφερε.

Το επιχείρημα της Αθήνας είναι ότι η διασύνδεση υπερβαίνει το στενό ελληνοτουρκικό πλαίσιο.

«Δεν είναι έργο ελληνικό ή κυπριακό ή ισραηλινό», σημείωσε ο Χατζηβασιλείου, τονίζοντας ότι το καλώδιο θα συνδέσει ενεργειακά την Ευρώπη με τη Μέση Ανατολή και αποτελεί ευρωπαϊκό έργο.

Η Meridiam και η «ψήφος εμπιστοσύνης» στον ΑΔΜΗΕ

Ο υφυπουργός αναφέρθηκε και στην είσοδο της γαλλικής Meridiam στο project.

«Η έλευση του γαλλικού κολοσσού της Meridiam και η συμμετοχή του στο έργο αυτό συνιστά ψήφο εμπιστοσύνης και στο έργο, αλλά και στον ΑΔΜΗΕ, ο οποίος έχει ουσιαστικά την τεχνική ευθύνη αυτής της υποδομής», ανέφερε.

Και πρόσθεσε:

«Στην τελική ανάλυση, για να είμαστε ξεκάθαροι, η έλευση της Meridiam στο έργο σημαίνει ότι το έργο αυτό είναι ασφαλές».

Η αναφορά έχει ιδιαίτερο βάρος, καθώς προσθέτει στο γεωπολιτικό σκέλος και την παράμετρο της ευρωπαϊκής χρηματοδοτικής και επιχειρηματικής παρουσίας.

«Η τουρκική θεώρηση για το καλώδιο σχετίζεται με το παράνομο τουρκολιβικό μνημόνιο»

Ακόμη πιο σημαντική ήταν η σύνδεση που έκανε ο υφυπουργός μεταξύ των τουρκικών αντιδράσεων για το καλώδιο και του τουρκολιβικού μνημονίου.

«Η τουρκική θεώρηση για το καλώδιο σχετίζεται με το παράνομο τουρκολιβικό μνημόνιο. Αυτή είναι η ταμπακιέρα», ανέφερε.

Και έθεσε το ερώτημα:

«Υπάρχει κανείς που να αναγνωρίζει το τουρκολιβικό μνημόνιο και τις πτυχές του εκτός από την Τουρκία;»

Ο Χατζηβασιλείου υπενθύμισε ότι η Αθήνα απάντησε στο τουρκολιβικό μνημόνιο με τη συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο.

«Δεν καθίσαμε να παρακολουθούμε τους Τούρκους να σχεδιάζουν ένα παράνομο μνημόνιο. Απαντήσαμε με νόμιμη συμφωνία οριοθέτησης με την Αίγυπτο», είπε.

«Η Ελλάδα δεν πρόκειται να υποχωρεί»

Στο ερώτημα μέχρι πού μπορεί να φτάσει η αντιπαράθεση, η απάντηση του υφυπουργού ήταν προσεκτική ως προς την κλιμάκωση αλλά απόλυτη ως προς την κυβερνητική γραμμή.

«Η Ελλάδα δεν πρόκειται να αφήνει αναπάντητη καμία πολιτική πρόκληση και δεν πρόκειται να υποχωρεί σε κανένα ζήτημα που αφορά το εθνικό της συμφέρον και τα κυριαρχικά της δικαιώματα. Τελεία και παύλα».

Λίγο αργότερα επανέλαβε:

«Ο σχεδιασμός είναι εδώ. Συνεχίζεται κανονικά».

Και συνέστησε:

«Ψυχραιμία και υπομονή. Όλα θα γίνουν με τον τρόπο και στον χρόνο τους».

Και σκληρή απάντηση στην αντιπολίτευση

Η συνέντευξη απέκτησε έντονα πολιτικά χαρακτηριστικά όταν η συζήτηση στράφηκε στις κατηγορίες της αντιπολίτευσης περί «ενδοτικότητας» της κυβέρνησης στα ελληνοτουρκικά.

Ο Χατζηβασιλείου απέρριψε πλήρως αυτή την κριτική.

«Το αφήγημα περί υποχωρητικότητας είναι πέρα ως πέρα ψευδές», είπε.

Και παρέθεσε τις κινήσεις της κυβέρνησης:

«Θέλω να μου πούνε πού είναι η υποχωρητικότητα. Στην ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο; Στα 12 μίλια στο Ιόνιο; Στις συμφωνίες; Στον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό; Πού ακριβώς είναι η υποχωρητικότητα;»

Η επίθεσή του κορυφώθηκε με μία ακόμη αιχμηρή φράση:

«Αρκετά με τον λαϊκισμό, αρκετά με την τζάμπα κριτική».

Και έκλεισε με μήνυμα προς το σύνολο του πολιτικού συστήματος:

«Τα θέματα αυτά είναι πάρα πολύ σοβαρά, είναι εθνικής σημασίας και θα πρέπει όλες οι πολιτικές δυνάμεις να είναι διπλά προσεκτικές όταν τοποθετούνται».

 Πάρκα, καλώδιο και τουρκολιβικό μνημόνιο είναι κομμάτια της ίδιας σκακιέρας

Η σημερινή παρέμβαση Χατζηβασιλείου έχει μεγαλύτερη σημασία εάν διαβαστεί συνολικά.

Η Αθήνα δεν αντιμετωπίζει πλέον τα τουρκικά θαλάσσια πάρκα, την αμφισβήτηση γύρω από το καλώδιο και το τουρκολιβικό μνημόνιο ως απομονωμένα επεισόδια.

Τα βλέπει ως διαφορετικές εκφράσεις της ίδιας τουρκικής στρατηγικής: της προσπάθειας να παγιωθούν μέσω χαρτών, συντεταγμένων και απαιτήσεων «συντονισμού» διεκδικήσεις που η Ελλάδα θεωρεί ότι δεν στηρίζονται στο Διεθνές Δίκαιο.

Γι’ αυτό και η ελληνική απάντηση επιχειρεί να κινηθεί στο αντίθετο πεδίο: συμφωνίες οριοθέτησης, Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός με ευρωπαϊκή σφραγίδα, νόμιμα ελληνικά θαλάσσια πάρκα και προώθηση διεθνών ενεργειακών διασυνδέσεων.

Η φράση «γιαλαντζί θαλάσσια πάρκα» είναι ο πιο εύηχος τίτλος της σημερινής παρέμβασης.

Η ουσία της, όμως, βρίσκεται αλλού: η κυβέρνηση διαμηνύει ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί στην πράξη μια τουρκική διεκδίκηση μόνο και μόνο επειδή αυτή αποτυπώθηκε πάνω σε έναν χάρτη.