Ιταλοί απελευθέρωσαν χταπόδια στην Αδριατική για τα μπλε καβούρια

Ερευνητές στην Emilia-Romagna δοκιμάζουν βιολογικό έλεγχο απέναντι στο μπλε καβούρι του Ατλαντικού, απελευθερώνοντας χιλιάδες προνύμφες χταποδιού. Η μέθοδος προκαλεί ήδη συζήτηση στη διεθνή επιστημονική κοινότητα.

Πιλοτικό πρόγραμμα στην Emilia-Romagna

Στην Αδριατική Θάλασσα εξελίσσεται ένα πιλοτικό πρόγραμμα που έχει στόχο να περιορίσει το μπλε καβούρι του Ατλαντικού, ένα εισβλητικό είδος που έχει εξαπλωθεί στην περιοχή και προκαλεί σοβαρές επιπτώσεις. Για τον βιολογικό έλεγχο του προβλήματος, Ιταλοί ερευνητές απελευθέρωσαν στις ακτές περίπου 150.000 προνύμφες κοινού χταποδιού.

Το είδος Callinectes sapidus έχει συνδεθεί με μεγάλες ζημιές τόσο στα θαλάσσια οικοσυστήματα όσο και στην τοπική αλιεία, καθώς τρέφεται με εγχώρια οστρακοειδή. Η πρωτοβουλία στην Emilia-Romagna βασίζεται στην ιδέα ότι το χταπόδι μπορεί να λειτουργήσει ως φυσικός περιοριστικός παράγοντας για τον πληθυσμό του καβουριού.

Οι προνύμφες που απελευθερώθηκαν προέρχονταν από διαδικασία αναπαραγωγής που οργανώθηκε από τους επιστήμονες, με στόχο να ενισχυθεί ο τοπικός πληθυσμός και να δοκιμαστεί αν η μέθοδος μπορεί να αποδώσει σε πραγματικές θαλάσσιες συνθήκες.

Τα ευρήματα των ερευνητών και η διαδικασία

Οι Oliviero Mordenti και Antonio Casalini, από το Πανεπιστήμιο της Bologna, μελέτησαν τη σχέση μεταξύ χταποδιού και μπλε καβουριού σε εργαστηριακό περιβάλλον. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των δοκιμών τους, ένα χταπόδι μπορεί να καταναλώσει έως και τέσσερα μπλε καβούρια την ημέρα, επιβεβαιώνοντας παράλληλα αυτό που έχουν παρατηρήσει και ντόπιοι αλιείς.

Για να φτάσουν έως την απελευθέρωση των προνυμφών, οι επιστήμονες συνέλεξαν τέσσερα θηλυκά και τέσσερα αρσενικά χταπόδια από τις ακτές της Emilia-Romagna. Στη συνέχεια τα προσαρμόζουν σε εργαστηριακές δεξαμενές που μιμούν θαλάσσιες συνθήκες και σχημάτισαν τέσσερα ζευγάρια αναπαραγωγής. Οι προνύμφες που προέκυψαν είχαν μήκος μόλις ενός χιλιοστού και αφέθηκαν στα ανοικτά των παραθαλάσσιων πόλεων Cesenatico και Riccione.

Παρότι υπολογίζεται ότι μόνο το 1% θα επιβιώσει μέχρι την ενηλικίωση, οι ερευνητές θεωρούν ότι ακόμη και αυτό το ποσοστό μπορεί να ενισχύσει τον πληθυσμό του χταποδιού και να συμβάλει στον περιορισμό των καβουριών.

Οι ενστάσεις της επιστημονικής κοινότητας

Η προσπάθεια των Ιταλών ερευνητών δεν αντιμετωπίζεται χωρίς αμφιβολίες. Αρκετοί επιστήμονες εκφράζουν σοβαρές επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητα της μεθόδου και επικαλούνται τρεις βασικούς λόγους.

Πρώτον, η Αδριατική έχει αμμώδη βυθό, ενώ τα χταπόδια προτιμούν βραχώδεις περιοχές. Αυτό, όπως επισημαίνεται, συνδέεται με τη μείωση του πληθυσμού τους τις τελευταίες δεκαετίες. Δεύτερον, τα μπλε καβούρια αναπαράγονται και αναπτύσσονται πολύ γρήγορα και μπορούν να προσαρμόζονται σε διαφορετικά ενδιαιτήματα από εκείνα των χταποδιών. Τρίτον, η λύση χαρακτηρίζεται από ορισμένους ως υπερβολικά απλουστευτική.

Η Anna Di Cosmo παρομοιάζει την απελευθέρωση των μικροσκοπικών προνυμφών με «σπορά σιταριού στο νερό», υπογραμμίζοντας ότι οι συνθήκες στην ανοιχτή θάλασσα διαφέρουν ριζικά από εκείνες του εργαστηρίου. Η παρατήρηση αυτή αποτυπώνει το βασικό ερώτημα που συνοδεύει το εγχείρημα: αν ένα ελεγχόμενο πείραμα μπορεί να αποδώσει το ίδιο και στο φυσικό περιβάλλον.

Το στοίχημα για την Αδριατική

Η υπόθεση της Emilia-Romagna φέρνει στο προσκήνιο μια πιο ευρεία συζήτηση για τη διαχείριση των εισβλητικών ειδών και την αξιοποίηση φυσικών μηχανισμών ελέγχου. Στην προκειμένη περίπτωση, το στοίχημα είναι αν το κοινό χταπόδι μπορεί να συμβάλει στην αντιμετώπιση ενός είδους που έχει ήδη προκαλέσει πίεση στα παράκτια οικοσυστήματα και στην αλιευτική δραστηριότητα.

Το εγχείρημα παραμένει σε πειραματικό στάδιο, με τους Ιταλούς ερευνητές να προσβλέπουν σε αποτελέσματα που θα δικαιολογήσουν την προσπάθεια, ενώ η διεθνής επιστημονική κοινότητα παρακολουθεί με επιφυλακτικότητα. Η έκβαση του προγράμματος θα δείξει αν η απελευθέρωση των προνυμφών μπορεί να αποτελέσει ουσιαστικό εργαλείο για την Αδριατική ή αν οι αντιρρήσεις για τη μέθοδο θα επιβεβαιωθούν στην πράξη.

Πηγή: Pagenews.gr