Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου έθεσε την Ελλάδα στο επίκεντρο της νέας περιφερειακής ενεργειακής αρχιτεκτονικής, υπογραμμίζοντας ότι η διεύρυνση του Κάθετου Διαδρόμου προς τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία ενισχύει τόσο την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης όσο και τον στρατηγικό ρόλο της χώρας.
Μιλώντας μετά τη δεύτερη Τετραμερή Υπουργική Συνάντηση για την Ενέργεια και τη Διασυνδεσιμότητα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, στο Βελιγράδι, ο κ. Παπασταύρου σημείωσε ότι Ελλάδα, Σερβία, Βουλγαρία και Βόρεια Μακεδονία επιβεβαίωσαν τη βούλησή τους να διευρύνουν ακόμη περισσότερο τον διάδρομο.
«Η διεύρυνση ενισχύει τις δυνατότητες μεταφοράς φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς την Κεντρική Ευρώπη, παρέχοντας πρόσθετες οδεύσεις εφοδιασμού. Ενισχύει τον στρατηγικό ρόλο της χώρας μας και δείχνει τι μπορούμε να πετύχουμε μαζί», ανέφερε.
Η Ελλάδα στο κέντρο της νέας ενεργειακής διαδρομής προς τον Βορρά
Ο βασικός στόχος είναι η περαιτέρω ανάπτυξη των υποδομών και του εμπορικού πλαισίου που θα επιτρέπουν στο φυσικό αέριο το οποίο εισέρχεται στη Νοτιοανατολική Ευρώπη μέσω Ελλάδας να κατευθύνεται όλο και πιο βόρεια.
Ο Κάθετος Διάδρομος δεν είναι ένας μεμονωμένος αγωγός, αλλά ένα πλέγμα υφιστάμενων και νέων υποδομών.
Η αρχιτεκτονική του επιτρέπει τη μεταφορά φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς:
τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία, την Ουκρανία και ευρύτερα την Κεντρική Ευρώπη.
Η ενσωμάτωση της Σερβίας και της Βόρειας Μακεδονίας διευρύνει ακόμη περισσότερο τη γεωγραφία του διαδρόμου.
Από τη γεωγραφία στη γεωπολιτική ισχύ
Για την Αθήνα, το σχέδιο δεν αφορά μόνο μεγαλύτερες ποσότητες φυσικού αερίου.
Εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική που βασίζεται στη γεωγραφική θέση της Ελλάδας, στις υποδομές υγροποιημένου φυσικού αερίου και στις διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Η χώρα διαθέτει:
τη Ρεβυθούσα, την Αλεξανδρούπολη, τον αγωγό TAP, τη διασύνδεση Ελλάδας–Βουλγαρίας και ένα ολοένα πιο εκτεταμένο δίκτυο ενεργειακών συνδέσεων με τις γειτονικές αγορές.
Η κυβέρνηση επιχειρεί έτσι να μετατρέψει τη θέση της Ελλάδας στο νοτιοανατολικό άκρο της Ευρώπης σε γεωπολιτικό και ενεργειακό πλεονέκτημα.
Σερβία και Βόρεια Μακεδονία ανοίγουν τον διάδρομο
Η τελευταία πολιτική δέσμευση έρχεται να ενισχύσει τη συμφωνία για μεγαλύτερη συμμετοχή της Σερβίας και της Βόρειας Μακεδονίας στον Κάθετο Διάδρομο.
Η συμμετοχή τους έχει διπλή σημασία.
Πρώτον, δημιουργεί νέες διαδρομές για τη μεταφορά φυσικού αερίου που εισέρχεται μέσω Ελλάδας.
Δεύτερον, δίνει σε Σερβία και Βόρεια Μακεδονία μεγαλύτερη πρόσβαση σε εναλλακτικές πηγές εφοδιασμού.
Αυτό ενισχύει τη διαφοροποίηση και περιορίζει την εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή.
Δεν είναι μόνο το φυσικό αέριο
Η συνεργασία των τεσσάρων χωρών δεν περιορίζεται πλέον στο αέριο.
Ο Σταύρος Παπασταύρου ανέφερε ότι προχωρούν συγκεκριμένα έργα και στους τομείς της:
ηλεκτρικής ενέργειας, των πετρελαϊκών προϊόντων, των δικτύων, των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της αποθήκευσης.
Παράλληλα, οι υπουργοί επιδιώκουν να συναντώνται τακτικά, ακόμη και ανά εξάμηνο, προκειμένου να αξιολογούν την πρόοδο των κοινών έργων.
Η επόμενη υπουργική συνάντηση αναμένεται να γίνει στη Σόφια.
Η ενέργεια ως γέφυρα συνεργασίας στα Βαλκάνια
Ο Παπασταύρου έδωσε και ευρύτερη πολιτική διάσταση στη συνεργασία.
Για την ελληνική πλευρά, η ενέργεια μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα ανάμεσα στις τέσσερις χώρες και να δημιουργήσει νέα κουλτούρα κοινών λύσεων και συντονισμού.
Η Αθήνα στηρίζει επίσης τη στενότερη ένταξη της Σερβίας στο ευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα, γεγονός που δίνει στην πρωτοβουλία σαφέστερη ευρωπαϊκή διάσταση.
Γιατί ο Κάθετος Διάδρομος είναι κρίσιμος τώρα
Η ενεργειακή πραγματικότητα της Ευρώπης έχει αλλάξει ριζικά μετά το 2022.
Η μείωση της εξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο απαιτεί:
νέες υποδομές LNG, δυνατότητες αντίστροφης ροής, περισσότερες διασυνδέσεις και εναλλακτικές οδεύσεις.
Η Νοτιοανατολική Ευρώπη, που παλαιότερα θεωρούνταν μία από τις πλέον ευάλωτες περιοχές ως προς την εξάρτηση από συγκεκριμένες πηγές, μετατρέπεται σταδιακά σε πύλη εισόδου εναλλακτικού φυσικού αερίου.
Ο Κάθετος Διάδρομος βρίσκεται στον πυρήνα αυτής της αλλαγής.
Το LNG δίνει στην Ελλάδα πρόσθετο πλεονέκτημα
Η ανάπτυξη των υποδομών LNG ενισχύει περαιτέρω τη θέση της Ελλάδας.
Φορτία από διαφορετικούς προμηθευτές μπορούν να εισέρχονται στο ελληνικό σύστημα και στη συνέχεια να κατευθύνονται μέσω διασυνδέσεων στις αγορές της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης.
Αυτό σημαίνει περισσότερες επιλογές για την περιοχή και μικρότερη εξάρτηση από μία μόνο πηγή.
Για την Ελλάδα, σημαίνει επίσης ότι οι εγχώριες υποδομές αποκτούν ευρωπαϊκή διάσταση.
Ένα ευρύτερο βαλκανικό ενεργειακό δίκτυο
Ο μακροπρόθεσμος στόχος είναι ακόμη πιο φιλόδοξος.
Η Ελλάδα και οι γειτονικές χώρες κινούνται προς τη δημιουργία ενός πιο ολοκληρωμένου περιφερειακού ενεργειακού δικτύου που θα συνδυάζει:
φυσικό αέριο, υποδομές LNG, ηλεκτρικές διασυνδέσεις, ΑΠΕ, αποθήκευση και ενοποιημένες αγορές.
Σε αυτό το μοντέλο, τα Βαλκάνια μπορούν να μετατραπούν από ενεργειακή περιφέρεια σε στρατηγική γέφυρα μεταξύ Ανατολικής Μεσογείου και Κεντρικής Ευρώπης.
Ο ρόλος της Ελλάδας γίνεται όλο και πιο γεωπολιτικός
Το μήνυμα του Παπασταύρου δεν είναι απλώς ότι η Ελλάδα θα μεταφέρει περισσότερο φυσικό αέριο.
Το ουσιαστικό είναι ότι κάθε νέα διασύνδεση αυξάνει τη σημασία της χώρας για τις γειτονικές οικονομίες.
Κάθε νέα βόρεια διαδρομή συνδέει ακόμη περισσότερο τις ελληνικές υποδομές με την ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια.
Και κάθε νέα χώρα που συμμετέχει ενισχύει τη στρατηγική αξία του συνόλου.
Γι’ αυτό η Αθήνα βλέπει τον Κάθετο Διάδρομο όχι μόνο ως ενεργειακό έργο, αλλά ως μηχανισμό γεωπολιτικής αναβάθμισης της Ελλάδας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Η μεγάλη εικόνα
Η συνάντηση στο Βελιγράδι δείχνει ότι ο Κάθετος Διάδρομος εξελίσσεται από περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο σε ευρύτερη πολιτική και στρατηγική πλατφόρμα.
Με τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία να εντάσσονται βαθύτερα στον σχεδιασμό, η Ελλάδα ενισχύει τη θέση της ως νότια πύλη εισόδου ενέργειας προς την Ευρώπη.
Και αυτό είναι το βασικό μήνυμα του Σταύρου Παπασταύρου:
όσο διευρύνεται ο διάδρομος, τόσο ενισχύεται και ο στρατηγικός ρόλος της Ελλάδας στον νέο ενεργειακό χάρτη της Ευρώπης.
Πηγή: pagenews.gr