Έναν πολιτικό λογαριασμό που παραμένει ανοιχτός από το 2011 επαναφέρει ο Χάρης Δούκας, θέτοντας ευθέως το ερώτημα ποιοι και υπό ποιες συνθήκες οδήγησαν τον τότε πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου στην παραίτηση, παρά την ισχυρή εκλογική εντολή που είχε λάβει το ΠΑΣΟΚ το 2009.
Ο δήμαρχος Αθηναίων δεν περιορίστηκε στην αποτίμηση της συγκυβέρνησης Νέας Δημοκρατίας, ΠΑΣΟΚ και ΛΑ.Ο.Σ., την οποία χαρακτήρισε λανθασμένη πολιτική επιλογή. Προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, αναφερόμενος στις πιέσεις που, όπως υποστήριξε, ασκήθηκαν τόσο εντός του ΠΑΣΟΚ όσο και από τη Νέα Δημοκρατία.
Η παρέμβασή του αποκτά ιδιαίτερο πολιτικό ενδιαφέρον, καθώς αγγίζει δύο διαφορετικά αλλά αλληλένδετα ζητήματα: τις συνθήκες αποχώρησης ενός εκλεγμένου πρωθυπουργού και την απόφαση συμμετοχής του κόμματος του Γιώργου Καρατζαφέρη σε μια κυβέρνηση συνεργασίας.
«Ποιοι ζήτησαν να παραιτηθεί και από πρόεδρος;»
Μιλώντας σε εκδήλωση της Τεχνόπολης του Δήμου Αθηναίων και του «Σημείου για τη Μελέτη και την Αντιμετώπιση της Ακροδεξιάς», με τίτλο «Το μαύρο κύμα της Ακροδεξιάς», στην πρώην Δημοτική Αγορά Κυψέλης, ο Χάρης Δούκας αναφέρθηκε στα γεγονότα του Νοεμβρίου 2011.
Απαντώντας σε ερώτηση του Κωστή Παπαϊωάννου, υπενθύμισε ότι ο Γιώργος Παπανδρέου είχε αναλάβει την πρωθυπουργία μετά τη νίκη του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του Οκτωβρίου 2009, με ποσοστό περίπου 44%.
«Ήταν μια πάρα πολύ δύσκολη περίοδος για το ΠΑΣΟΚ, διότι παραιτήθηκε ο εκλεγμένος με 44% πρωθυπουργός τότε της χώρας, ο Γιώργος Παπανδρέου», ανέφερε.
Στη συνέχεια έθεσε ένα ακόμη πιο συγκεκριμένο ερώτημα: ποιοι επιδίωξαν όχι μόνο την αποχώρησή του από την πρωθυπουργία, αλλά και από την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ;
Ο δήμαρχος Αθηναίων ζήτησε να φωτιστούν ιστορικά οι συνθήκες εκείνης της περιόδου, αφήνοντας ανοιχτό το ζήτημα των πολιτικών ευθυνών και των εσωκομματικών συσχετισμών.
Η αναφορά του έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή διαχωρίζει την παραίτηση από την πρωθυπουργία από τη μεταγενέστερη διαδικασία αλλαγής ηγεσίας στο ΠΑΣΟΚ. Πρόκειται για δύο διαφορετικές πολιτικές εξελίξεις, οι οποίες συνδέθηκαν με την κρίση διακυβέρνησης και τις ανακατατάξεις στο εσωτερικό του κόμματος.
Οι αιχμές για το εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ
Η τοποθέτηση Δούκα επαναφέρει μια συζήτηση που εξακολουθεί να προκαλεί διαφορετικές ιστορικές και πολιτικές ερμηνείες.
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο γιατί αποχώρησε ο Γιώργος Παπανδρέου από το Μέγαρο Μαξίμου, αλλά και ποιον ρόλο διαδραμάτισαν οι πιέσεις από το πολιτικό σύστημα, οι διεθνείς οικονομικές συνθήκες και οι εσωκομματικές αντιπαραθέσεις.
Το φθινόπωρο του 2011 η Ελλάδα βρισκόταν σε βαθιά δημοσιονομική και κοινωνική κρίση. Η συζήτηση για το δημοψήφισμα, η αβεβαιότητα για τη χρηματοδότηση της χώρας και η ανάγκη εξασφάλισης κοινοβουλευτικής στήριξης δημιούργησαν συνθήκες έντονης πολιτικής αστάθειας.
Η παραίτηση Παπανδρέου και ο σχηματισμός της κυβέρνησης Λουκά Παπαδήμου αποτέλεσαν την κατάληξη αυτής της περιόδου.
Ο Χάρης Δούκας, ωστόσο, επιμένει ότι δεν έχουν απαντηθεί όλα τα ερωτήματα για το πολιτικό παρασκήνιο.
Χωρίς να κατονομάσει συγκεκριμένα στελέχη ως υπεύθυνα για την αποχώρηση Παπανδρέου, άφησε να εννοηθεί ότι η ιστορική αποτίμηση παραμένει ελλιπής.
Η συγκυβέρνηση με τον Καρατζαφέρη και το «λάθος» του 2011
Η δεύτερη βασική αιχμή του δημάρχου Αθηναίων αφορούσε τη συμμετοχή του ΛΑ.Ο.Σ. στην κυβέρνηση Παπαδήμου.
Κατά τον Χάρη Δούκα, η επιλογή αυτή συνέβαλε στην πολιτική νομιμοποίηση προσώπων και θέσεων που ο ίδιος συνδέει με την Ακροδεξιά.
«Νομιμοποιήσαμε ακροδεξιές πολιτικές με συγκεκριμένα πρόσωπα και τα καταστήσαμε κανονικότητα», υποστήριξε.
Και πρόσθεσε:
«Δεν πρέπει αυτό να επαναληφθεί στο μέλλον. Δεν πρέπει να σπάμε το φράγμα».
Ο δήμαρχος Αθηναίων υποστήριξε επίσης ότι υπήρχαν πιέσεις από στελέχη του ΠΑΣΟΚ και τη Νέα Δημοκρατία για συμμετοχή του κόμματος Καρατζαφέρη στην κυβέρνηση, με το επιχείρημα της εθνικής σωτηρίας.
Η τοποθέτησή του παραπέμπει σε μια ευρύτερη πολιτική συζήτηση για τα όρια των κυβερνητικών συνεργασιών σε περιόδους κρίσης και για το κατά πόσο η συμμετοχή ενός κόμματος στην εκτελεστική εξουσία επηρεάζει τη μελλοντική πολιτική του αποδοχή.
Από το ΛΑ.Ο.Σ. στη Νέα Δημοκρατία – Η αναφορά στις μετακινήσεις στελεχών
Ο Χάρης Δούκας συνέδεσε την τότε συγκυβέρνηση με τις μεταγενέστερες μετακινήσεις πολιτικών στελεχών από τον ΛΑ.Ο.Σ. προς τη Νέα Δημοκρατία.
Η αναφορά αυτή αγγίζει μια γνωστή πτυχή της ελληνικής πολιτικής ιστορίας, καθώς στελέχη που είχαν διατελέσει υπουργοί ή βουλευτές του ΛΑ.Ο.Σ. εντάχθηκαν τα επόμενα χρόνια στη ΝΔ.
Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν ο Άδωνις Γεωργιάδης και ο Μάκης Βορίδης, οι οποίοι προέρχονταν από τον ΛΑ.Ο.Σ. και στη συνέχεια ανέλαβαν σημαντικούς κυβερνητικούς ρόλους με τη Νέα Δημοκρατία.
Οι μετακινήσεις αυτές είναι καταγεγραμμένα πολιτικά γεγονότα. Η εκτίμηση ότι η συγκυβέρνηση του 2011 διευκόλυνε την πολιτική τους ενσωμάτωση αποτελεί ερμηνεία που χρειάζεται να διακρίνεται από τα ίδια τα γεγονότα.
Ο Δούκας, πάντως, κατέληξε ότι η συγκεκριμένη κυβερνητική συνεργασία υπήρξε λανθασμένη επιλογή.
Το πολιτικό μήνυμα του Δούκα προς το σημερινό ΠΑΣΟΚ
Η παρέμβαση του δημάρχου Αθηναίων δεν αφορά αποκλειστικά το παρελθόν.
Η αναφορά του στην ανάγκη να μην επαναληφθούν ανάλογες συνεργασίες συνδέει την ιστορική εμπειρία του 2011 με τη σημερινή συζήτηση για την πολιτική φυσιογνωμία και τις κυβερνητικές επιλογές του ΠΑΣΟΚ.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η σχέση της Κεντροαριστεράς με τη Δεξιά, τα όρια των συνεργασιών και η διατήρηση διακριτής πολιτικής ταυτότητας.
Παράλληλα, η επαναφορά των γεγονότων του 2011 αναδεικνύει διαφορετικές προσεγγίσεις μέσα στον ευρύτερο χώρο του ΠΑΣΟΚ για τη διαχείριση της οικονομικής κρίσης και τις αποφάσεις που ακολούθησαν.
Για τον Χάρη Δούκα, η ιστορική αποτίμηση αυτών των επιλογών συνδέεται με το ερώτημα ποια πολιτικά όρια πρέπει να ισχύουν στο μέλλον.
Το ερώτημα που παραμένει: Τι συνέβη πραγματικά τον Νοέμβριο του 2011;
Δεκαπέντε χρόνια μετά, η περίοδος της αποχώρησης του Γιώργου Παπανδρέου εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης.
Η κυβέρνηση Παπαδήμου συγκροτήθηκε σε συνθήκες έκτακτης οικονομικής πίεσης και με τη συμμετοχή τριών κομμάτων που είχαν διαφορετικές πολιτικές αφετηρίες.
Οι υποστηρικτές της τότε συνεργασίας επικαλούνταν την ανάγκη σταθεροποίησης της χώρας και διασφάλισης της χρηματοδότησής της. Οι επικριτές της έθεταν ζητήματα δημοκρατικής νομιμοποίησης, πολιτικών συμβιβασμών και συμμετοχής του ΛΑ.Ο.Σ. στην εξουσία.
Η παρέμβαση Δούκα επαναφέρει αυτές τις διαφωνίες, χωρίς να παρουσιάζει νέα αποδεικτικά στοιχεία για συγκεκριμένα πρόσωπα που φέρονται να επέβαλαν την παραίτηση Παπανδρέου.
Το πολιτικό ερώτημα που θέτει, ωστόσο, είναι σαφές: ποιοι πίεσαν για τις αποφάσεις του 2011, ποιοι τις στήριξαν και πώς αποτιμάται σήμερα η ευθύνη τους;
Ένα ερώτημα που συνδέει την ιστορία του ΠΑΣΟΚ με τις σημερινές συζητήσεις για τις πολιτικές συμμαχίες και τη φυσιογνωμία της Κεντροαριστεράς.
Πηγή: pagenews.gr