Σε μια κρίσιμη συγκυρία για τις σχέσεις της Ουκρανίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι εμφανίστηκε ενώπιον των δημοσιογράφων στις Βρυξέλλες, μετά τις συνομιλίες του με τους ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θέτοντας δύο βασικές προτεραιότητες: την ενίσχυση της ουκρανικής αεροπορικής άμυνας και την εξασφάλιση χρηματοδότησης μέσω των δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων.
Σύμφωνα με τη ζωντανή ενημέρωση του Guardian, ο Ουκρανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι το Κίεβο αναμένει την παράδοση επιπλέον μαχητικών αεροσκαφών F-16 από το Βέλγιο έως το τέλος του 2026, ενώ επανέφερε το αίτημα αξιοποίησης των παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων.
Η Σύνοδος Κορυφής αποκτά έτσι ιδιαίτερη βαρύτητα, με το Κίεβο να επιδιώκει σαφείς ευρωπαϊκές δεσμεύσεις για τη συνέχιση της οικονομικής και στρατιωτικής βοήθειας.
Ζελένσκι: «Θέλουμε τα ρωσικά κεφάλαια να προστατευθούν»
Η συνέντευξη Τύπου ξεκίνησε με ερώτηση σχετικά με τα δεσμευμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία και τις επιφυλάξεις του Βελγίου απέναντι σε σχέδια ευρύτερης αξιοποίησής τους.
Ο Ζελένσκι ευχαρίστησε αρχικά το Βέλγιο για τη φιλοξενία της Συνόδου και αναφέρθηκε στις επαφές του με τον πρωθυπουργό Μπαρτ Ντε Βέβερ και τον βασιλιά Φίλιππο.
Στη συνέχεια επιβεβαίωσε ότι επανέφερε το θέμα των ρωσικών κεφαλαίων στις συνομιλίες του.
«Φυσικά», απάντησε όταν ρωτήθηκε εάν θέτει ξανά το συγκεκριμένο ζήτημα.
Ο Ουκρανός πρόεδρος εξήγησε ότι το Κίεβο επιδιώκει να αποκτήσει πρόσβαση στους συγκεκριμένους πόρους μέσω ενός συμφωνημένου μηχανισμού, ο οποίος θα διασφαλίζει ότι δεν θα επιστραφούν στη Ρωσία.
«Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι θέλουν να πάρουν πίσω αυτά τα περιουσιακά στοιχεία», τόνισε, αναφερόμενος στη Μόσχα.
Η δήλωση αποτυπώνει μία από τις βασικές ανησυχίες της ουκρανικής κυβέρνησης: ότι ενδεχόμενες μελλοντικές διπλωματικές συμφωνίες θα μπορούσαν να επηρεάσουν την τύχη των ρωσικών κρατικών αποθεματικών που παραμένουν δεσμευμένα στην Ευρώπη.
Επιπλέον F-16 από το Βέλγιο μέχρι το τέλος της χρονιάς
Ιδιαίτερη σημασία είχε η αναφορά του Ζελένσκι στην αναμενόμενη παράδοση νέων μαχητικών F-16 από το Βέλγιο.
Ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι η χώρα του αναμένει πρόσθετα αεροσκάφη μέχρι το τέλος του 2026.
Η ενίσχυση της ουκρανικής πολεμικής αεροπορίας αποτελεί βασικό στοιχείο της προσπάθειας αντιμετώπισης των ρωσικών αεροπορικών επιχειρήσεων και προστασίας κρίσιμων υποδομών.
Τα F-16 μπορούν να αναλάβουν αποστολές αεράμυνας και άλλες επιχειρήσεις, ανάλογα με τον εξοπλισμό, τα διαθέσιμα πυρομαχικά και την επιχειρησιακή υποστήριξη.
Ωστόσο, η αποτελεσματική αξιοποίησή τους εξαρτάται επίσης από την εκπαίδευση πιλότων, τη συντήρηση και τη διαθεσιμότητα ανταλλακτικών.
Η αναφορά Ζελένσκι αποτελεί δήλωση προσδοκώμενης παράδοσης και όχι επιβεβαίωση ότι τα πρόσθετα αεροσκάφη έχουν ήδη φτάσει στην Ουκρανία.
Το Βέλγιο κρατά το κλειδί για τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία
Η συζήτηση για τα παγωμένα ρωσικά κεφάλαια συνδέεται άμεσα με τον ρόλο του Βελγίου στο ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Μεγάλο μέρος των δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής κεντρικής τράπεζας βρίσκεται μέσω του οργανισμού Euroclear, ο οποίος εδρεύει στο Βέλγιο.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη προχωρήσει σε μηχανισμούς αξιοποίησης έκτακτων εσόδων που παράγονται από τα συγκεκριμένα κεφάλαια.
Ωστόσο, η ευρύτερη χρήση των ίδιων των περιουσιακών στοιχείων δημιουργεί σύνθετα νομικά και χρηματοπιστωτικά ζητήματα.
Οι βελγικές αρχές έχουν εκφράσει ανησυχίες για ενδεχόμενες δικαστικές διεκδικήσεις και για το ποιος θα αναλάβει την οικονομική ευθύνη σε περίπτωση νομικών επιπλοκών.
Για το Κίεβο, το ζήτημα είναι πρωτίστως πολιτικό και στρατηγικό: η ουκρανική κυβέρνηση επιδιώκει οι πόροι αυτοί να συμβάλουν στη στήριξη της χώρας και να μην επιστρέψουν ανεπιφύλακτα στη Μόσχα.
Η επίτευξη συμφωνίας, πάντως, απαιτεί ευρωπαϊκές αποφάσεις και επαρκείς νομικές εγγυήσεις.
Νέο άνοιγμα στις σχέσεις Ουγγαρίας–Ουκρανίας μετά τη συνάντηση Μαγιάρ–Ζελένσκι
Σημαντική διπλωματική εξέλιξη καταγράφηκε και στις σχέσεις της Ουκρανίας με την Ουγγαρία, μετά την πρώτη συνάντηση του Ούγγρου πρωθυπουργού Πέτερ Μαγιάρ με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Οι δύο χώρες έχουν αντιμετωπίσει σοβαρές διαφωνίες τα προηγούμενα χρόνια, ιδιαίτερα κατά τη διακυβέρνηση του Βίκτορ Όρμπαν.
Ένα από τα πιο δύσκολα ζητήματα αφορά τα δικαιώματα της ουγγρικής μειονότητας στην Ουκρανία και ειδικότερα την εκπαίδευση στη μητρική γλώσσα.
Ο Μαγιάρ χαιρέτισε την υιοθέτηση νέας ουκρανικής νομοθεσίας για την εκπαίδευση των μειονοτήτων, χαρακτηρίζοντάς την «πρώτο βήμα για την αποκατάσταση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης».
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι οι διαβουλεύσεις θα συνεχιστούν σε υπουργικό επίπεδο.
Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, οι δύο πλευρές συμφώνησαν πως είναι προς το συμφέρον τους να θέσουν τις πολιτικές και οικονομικές τους σχέσεις σε νέα βάση.
Ο Ούγγρος πρωθυπουργός εξέφρασε επίσης αλληλεγγύη προς τον Ζελένσκι απέναντι στη ρωσική εισβολή και δήλωσε ότι η Βουδαπέστη είναι διατεθειμένη να συνδράμει διπλωματικά στην επίτευξη εκεχειρίας και διαρκούς ειρήνης.
Η εξέλιξη μπορεί να διευκολύνει τον διάλογο για την ευρωπαϊκή πορεία της Ουκρανίας, χωρίς να σημαίνει ότι έχουν επιλυθεί όλες οι διμερείς διαφορές.
Φον ντερ Λάιεν: «Δεν αίρουμε κυρώσεις εάν η Ρωσία δεν σταματήσει τον πόλεμο»
Αυστηρό μήνυμα προς τη Μόσχα έστειλε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν προτίθεται να προχωρήσει σε χαλάρωση των κυρώσεων όσο συνεχίζεται ο πόλεμος.
Η τοποθέτησή της αποκτά ιδιαίτερη σημασία υπό το βάρος των αμερικανικών κινήσεων στον ενεργειακό τομέα και των διαφορετικών προσεγγίσεων Ουάσιγκτον και Βρυξελλών απέναντι στη Ρωσία.
Η πρόεδρος της Κομισιόν κατηγόρησε τη Μόσχα ότι, αντί να τηρήσει την ενεργειακή εκεχειρία που είχε προωθήσει ο Ντόναλντ Τραμπ, κλιμάκωσε τις επιθέσεις της.
«Δεν θα άρουμε καμία κύρωση εάν η Ρωσία δεν σταματήσει τον πόλεμο», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η Φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε επίσης στην ευρωπαϊκή πορεία της Ουκρανίας, θέτοντας ως στόχο την πρόοδο σε δύο ακόμη διαπραγματευτικές ενότητες μέχρι το τέλος του έτους.
Κάγια Κάλας: «Πολύ δύσκολες» οι συνομιλίες με τις ΗΠΑ
Την ένταση στις διατλαντικές σχέσεις επιβεβαίωσε και η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας.
Προσερχόμενη στη Σύνοδο, χαρακτήρισε ιδιαίτερα σοβαρή την κατάσταση στην Ουκρανία και υποστήριξε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η Ρωσία επιθυμεί να σταματήσει τον πόλεμο.
Η Κάλας τόνισε την ανάγκη υποστήριξης της Ουκρανίας ενόψει του χειμώνα, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να συμβάλει τόσο στην προστασία του πληθυσμού όσο και στην αμυντική ικανότητα της χώρας.
Για τα δεσμευμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία υπενθύμισε την ευρωπαϊκή θέση ότι δεν πρέπει να επιστραφούν χωρίς ρωσικές αποζημιώσεις προς την Ουκρανία.
Αναφερόμενη στην προσπάθεια να πειστεί η Ουάσιγκτον για μεγαλύτερη πίεση προς τη Μόσχα, παραδέχθηκε ότι η συνεργασία με την αμερικανική πλευρά είναι αυτή την περίοδο «πολύ δύσκολη».
Φρεντέρικσεν απαντά στον Τραμπ για Ζελένσκι και Πούτιν
Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, διαφώνησε δημόσια με τη δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι θεωρεί τον Ζελένσκι δυσκολότερο συνομιλητή από τον Πούτιν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε επαναλάβει τη θέση του σε συνέντευξη στο Newsmax.
Η Φρεντέρικσεν υποστήριξε ότι ο Ρώσος πρόεδρος δεν αποτελεί αξιόπιστο συνομιλητή και ότι η Ευρώπη πρέπει να συνεχίσει να ενισχύει την άμυνά της.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η Ουκρανία αντιμετωπίζει σοβαρές οικονομικές ανάγκες και ότι πρέπει να εξασφαλιστεί επαρκής χρηματοδότηση για το 2027.
Η Δανή πρωθυπουργός αμφισβήτησε επίσης δημοσιεύματα σύμφωνα με τα οποία Ευρωπαίοι ηγέτες είχαν ζητήσει από τον Ζελένσκι να περιορίσει τη δημόσια κριτική του προς τον Τραμπ.
Η Ευρώπη αναζητά εναλλακτική στο Starlink
Στις συζητήσεις των Ευρωπαίων ηγετών αναδείχθηκε και η εξάρτηση της Ουκρανίας από το δορυφορικό σύστημα επικοινωνιών Starlink της SpaceX.
Η Κάγια Κάλας αναγνώρισε ότι η Ευρώπη δεν διαθέτει άμεσα ισοδύναμη εναλλακτική λύση.
Η ανάγκη ανάπτυξης ευρωπαϊκών δορυφορικών δυνατοτήτων συνδέεται με την ευρύτερη συζήτηση για στρατηγική αυτονομία στην άμυνα και στις επικοινωνίες.
Η Ολλανδία και η Γαλλία συζήτησαν τη δυνατότητα ενίσχυσης σχετικών ευρωπαϊκών υπηρεσιών, ενώ στο επίκεντρο βρίσκεται η επιτάχυνση αντίστοιχων βιομηχανικών πρωτοβουλιών.
Η επόμενη ημέρα: Χρηματοδότηση, αεράμυνα και ευρωπαϊκή ένταξη
Η Σύνοδος Κορυφής αναδεικνύει τρεις αλληλένδετες προτεραιότητες για την Ουκρανία: την εξασφάλιση πρόσθετης αεροπορικής άμυνας, τη διατήρηση οικονομικής υποστήριξης και την πρόοδο της ενταξιακής διαδικασίας.
Ο Ζελένσκι επιδιώκει συγκεκριμένες δεσμεύσεις από τους Ευρωπαίους εταίρους, σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις με την κυβέρνηση Τραμπ χαρακτηρίζονται από έντονες διαφωνίες.
Οι νέες παραδόσεις F-16 μπορούν να ενισχύσουν τις ουκρανικές αμυντικές δυνατότητες, ενώ η συζήτηση για τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία παραμένει κρίσιμη για τη χρηματοδότηση της χώρας.
Το νέο κλίμα στις σχέσεις Βουδαπέστης–Κιέβου προσθέτει μια διαφορετική διάσταση στις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις, χωρίς να αίρει αυτομάτως τα εμπόδια στην πορεία ένταξης της Ουκρανίας.
Το βασικό μήνυμα από τις Βρυξέλλες είναι ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να διατηρήσει τη στήριξή της προς την Ουκρανία, ακόμη και καθώς οι διαφωνίες με την Ουάσιγκτον καθιστούν δυσκολότερο τον κοινό δυτικό συντονισμό.
Πηγή: pagenews.gr