Η Ρουάντα, όπως είχε ευρέως προεξοφληθεί, είναι η χώρα που θα φιλοξενήσει τη δημιουργία του πρώτου κέντρου επιστροφών της ΕΕ εκτός των συνόρων της Ένωσης, σε μια κίνηση που σηματοδοτεί ριζική σκλήρυνση της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής.
Σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε η αυστριακή κυβέρνηση, Αυστρία, Γερμανία, Ολλανδία, Δανία και Ελλάδα ξεκινούν αμέσως συνομιλίες με τη Ρουάντα για τη δημιουργία, εκεί, ενός κέντρου απελάσεων.
«Οι διαπραγματεύσεις θα πρέπει να είναι γρήγορες, ώστε οι πρώτες απελάσεις αιτούντων άσυλο των οποίων η αίτηση έχει απορριφθεί και οι οποίοι δεν μπορούν να σταλούν πίσω στις χώρες καταγωγής τους, να καταστεί δυνατόν να πραγματοποιηθούν το 2027». αναφέρεται σε δήλωση του Αυστριακού Καγκελάριου Κρίστιαν Στόκερ και της Δανής ομολόγου του Μέτε Φρέντερικσεν».
Από ελληνικής πλευράς, ο Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, δήλωσε: «Η καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης και η εξάρθρωση των δικτύων διακίνησης ανθρώπων αποτελεί μία από τις βασικές μας προτεραιότητες. Τα κέντρα επιστροφών διασφαλίζουν τη μείωση των παράνομων μεταναστευτικών ροών και την αύξηση των επιστροφών».
Πρώτες απελάσεις το 2027
Παρότι οι λεπτομέρειες της συμφωνίας παραμένουν υπό διαπραγμάτευση, η Δανία, η Αυστρία, η Γερμανία, η Ολλανδία και η Ελλάδα δηλώνουν πεπεισμένες ότι οι πρώτες απελάσεις παράτυπων μεταναστών θα γίνουν το 2027.
Η πρώτη δομή αναμένεται να φιλοξενεί περίπου 100 άτομα κάθε φορά. Όσοι μεταφέρονται εκεί θα μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα στη Ρουάντα και αναμένεται να ενταχθούν στην τοπική κοινωνία και στην αγορά εργασίας, δηλώνουν αξιωματούχοι.
«Πιστεύω ότι αυτή η συμφωνία αλλάζει τα δεδομένα. Θα ανακτήσουμε τον έλεγχο και θα εξαλείψουμε το κίνητρο για παράνομη μετανάστευση», δήλωσε η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, κατά την ανακοίνωση στη Βιέννη
Το πρώτο κέντρο θα αποτελέσει πιλοτικό εγχείρημα μικρής κλίμακας. Προβλέπεται επέκταση του προγράμματος μόλις τεθεί σε λειτουργία και περιοριστεί ο κίνδυνος να μπλοκαριστούν οι απελάσεις λόγω νομικών προσφυγών.
Ποιοι θα μεταφέρονται στα κέντρα επιστροφών
Οι πέντε χώρες θα απελαύνουν μόνο αιτούντες άσυλο των οποίων οι αιτήσεις έχουν απορριφθεί και για τους οποίους έχουν εκδοθεί εκτελεστές αποφάσεις επιστροφής.
Οι ανήλικοι θα εξαιρούνται, ενώ κάθε χώρα θα εφαρμόζει τα δικά της κριτήρια για την επιλογή όσων θα απελαύνονται.
Για παράδειγμα:
- Η Ολλανδία θα επικεντρωθεί σε ενήλικους άνδρες από χώρες της ευρύτερης περιοχής της Ρουάντας.
- Η Γερμανία θα στοχεύσει σε μετανάστες που αρνούνται να συνεργαστούν για την εξακρίβωση της ταυτότητάς τους και προέρχονται από χώρες απρόθυμες να δεχθούν πίσω τους υπηκόους τους
Έπειτα από μια περίοδο παραμονής στη δομή, η διάρκεια της οποίας δεν έχει ακόμη καθοριστεί, οι μετανάστες αναμένεται να ξαναχτίσουν τη ζωή τους στη Ρουάντα ή να επιστρέψουν οικειοθελώς στις χώρες καταγωγής τους ή σε άλλη χώρα όπου έχουν δικαίωμα διαμονής.
Ο ευρωπαϊκός οργανισμός συνοριοφυλακής και ακτοφυλακής Frontex δεν θα συμμετέχει στις απελάσεις, τουλάχιστον σε αρχικο στάδιο.
Ασαφές το κόστος
Οι πέντε χώρες της ΕΕ θα αναλάβουν εξ ολοκλήρου το κόστος της απέλασης των μεταναστών και της φιλοξενίας τους στη Ρουάντα, παρότι στην κοινή συνέντευξη Τύπου δεν δόθηκε εκτίμηση για το κόστος της πρώτης υπό δημιουργίαν δομής.
Αντιδράσεις
Αν και οι ηγέτες των πέντε χωρών επιμένουν ότι τα σχέδιά τους θα συμμορφώνονται με το δίκαιο της ΕΕ και το διεθνές δίκαιο, υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων θέτουν ερωτήματα κατά πόσον η επιλεγείσα λύση παραβιάζει δικαιώματα των μεταναστών εφόσον μεταφέρονται σε μια χώρα με την οποία δεν έχουν κανέναν δεσμό.
Το Συμβούλιο της Ευρώπης σημείωσε τον Ιούλιο ότι τα κέντρα επιστροφών ενέχουν «σημαντικούς κινδύνους για τα ανθρώπινα δικαιώματα».
Επιπλέον, σε κοινή δήλωσή τους, 45 οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ανθρωπιστικής βοήθειας, καθώς και συνδικαλιστικές οργανώσεις, κάλεσαν τις πέντε χώρες να εγκαταλείψουν το σχέδιο για τη Ρουάντα. Τόνισαν ότι ούτε οι νομικές εγγυήσεις ούτε οι μηχανισμοί παρακολούθησης μπορούν να εξαλείψουν τον κίνδυνο παραβιάσεων των δικαιωμάτων και ότι η Ρουάντα δεν πληροί τα πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων που απαιτεί ο νέος Κανονισμός Επιστροφών της ΕΕ.
«Το σχέδιο αυτό σηματοδοτεί ότι τα κράτη-μέλη αποδέχονται τον κίνδυνο σοβαρών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εις βάρος μιας από τις πλέον περιθωριοποιημένες ομάδες της κοινωνίας, με αντάλλαγμα έναν στόχο αποτροπής που, όπως δείχνουν ξεκάθαρα τα στοιχεία, δεν πρόκειται να επιτύχουν», ανέφερε η δήλωση.
Από την άλλη, ευρωπαίοι αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι ο κύριος σκοπός της πολιτικής αυτής είναι η αποτροπή και όχι οι απομακρύνσεις μεγάλης κλίμακας.
Πηγή: pagenews.gr
