Η ελληνική οικονομία συνεχίζει να αναπτύσσεται, αλλά το ισχυρότερο προειδοποιητικό μήνυμα από τις Βρυξέλλες αφορά την επόμενη ημέρα: τι θα συμβεί όταν περιοριστεί η ώθηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων και η χώρα κληθεί να στηρίξει την ανάπτυξή της περισσότερο στις δικές της παραγωγικές δυνάμεις;
Οι φθινοπωρινές οικονομικές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που δημοσιοποιήθηκαν στις 17 Νοεμβρίου 2026, καταγράφουν επιβράδυνση του ελληνικού ΑΕΠ από 1,8% φέτος σε 1,5% τόσο το 2027 όσο και το 2028.
Την ίδια ώρα, ο πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί στο 4,1% το 2026, στο 3,2% το 2027 και στο 2,4% το 2028, επιβεβαιώνοντας ότι η αποκλιμάκωση των ανατιμήσεων θα είναι σταδιακή.
Η εικόνα δεν είναι μονοδιάστατη. Η Ελλάδα αναμένεται να διατηρήσει ρυθμούς ανάπτυξης υψηλότερους από τον μέσο όρο της ευρωζώνης, ενώ το δημόσιο χρέος και η ανεργία συνεχίζουν την πτωτική τους πορεία. Ωστόσο, το υψηλό ενεργειακό κόστος, η επιβράδυνση των επενδύσεων και η πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα διαμορφώνουν ένα σαφώς δυσκολότερο οικονομικό περιβάλλον.
Ανάπτυξη 1,5% για δύο χρόνια – Η ελληνική οικονομία κατεβάζει ταχύτητα
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει ότι η ελληνική οικονομία θα κινηθεί με ρυθμό 1,8% το 2026, πριν επιβραδυνθεί στο 1,5% το 2027 και διατηρήσει την ίδια επίδοση το 2028.
Η πρόβλεψη για το 2027 είναι ελαφρώς χαμηλότερη από την προηγούμενη εκτίμηση του 1,6%, αποτυπώνοντας τις αυξανόμενες πιέσεις στην οικονομική δραστηριότητα.
Η επιβράδυνση συνδέεται κυρίως με τρεις παράγοντες: την ολοκλήρωση των παρεμβάσεων του Ταμείου Ανάκαμψης, το αυξημένο ενεργειακό κόστος και τις δυσμενέστερες συνθήκες χρηματοδότησης.
Παρά τις πιέσεις, η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να εμφανίζει υψηλότερους αναπτυξιακούς ρυθμούς από την ευρωζώνη, για την οποία προβλέπεται ανάπτυξη 1,2% το 2026 και το 2027 και 1,3% το 2028.
Η διαφορά αυτή παραμένει θετική για την Ελλάδα, αλλά περιορίζεται σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Το Ταμείο Ανάκαμψης τελειώνει – Οι επενδύσεις από το 7,3% στο 2,5%
Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα των προβλέψεων αφορά την επενδυτική δραστηριότητα.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι οι επενδύσεις θα αυξηθούν κατά 7,3% το 2026, αξιοποιώντας τις υψηλές εισροές ευρωπαϊκών πόρων.
Ωστόσο, το 2027 ο ρυθμός αύξησής τους αναμένεται να περιοριστεί στο 2,5% και το 2028 να διαμορφωθεί στο 2,6%.
Η μεταβολή είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς αναδεικνύει το μέγεθος της εξάρτησης της επενδυτικής δυναμικής από τα κονδύλια του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Η ολοκλήρωση του προγράμματος δεν σημαίνει ότι σταματούν οι επενδύσεις. Σημαίνει, όμως, ότι η οικονομία θα χρειαστεί να στηριχθεί περισσότερο σε ιδιωτικά κεφάλαια, παραγωγικές επιχειρήσεις και επενδύσεις με μεγαλύτερη διάρκεια.
Η πρόκληση είναι πλέον συγκεκριμένη: η Ελλάδα πρέπει να διατηρήσει την επενδυτική της δυναμική χωρίς την ίδια ένταση έκτακτης ευρωπαϊκής χρηματοδότησης.
Πληθωρισμός 4,1% – Η ενέργεια συνεχίζει να χτυπά το εισόδημα
Η ακρίβεια παραμένει το μεγαλύτερο πρόβλημα για την καθημερινότητα των πολιτών.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Κομισιόν, ο πληθωρισμός θα φτάσει στο 4,1% το 2026, ενώ το 2027 θα υποχωρήσει στο 3,2%.
Μόνο το 2028 εκτιμάται ότι θα περιοριστεί στο 2,4%.
Η ενεργειακή κρίση αποτελεί τον βασικό παράγοντα πίσω από την αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων.
Το υψηλό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και καυσίμων δεν επιβαρύνει μόνο τους λογαριασμούς των νοικοκυριών. Μεταφέρεται σταδιακά στο κόστος παραγωγής, στις μεταφορές και στις τιμές άλλων αγαθών και υπηρεσιών.
Η Κομισιόν επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις των ενεργειακών αυξήσεων θα εξακολουθήσουν να επηρεάζουν την οικονομία και το 2027.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και με χαμηλότερο πληθωρισμό, οι τιμές δεν επιστρέφουν αυτομάτως στα προηγούμενα επίπεδα. Απλώς αυξάνονται με βραδύτερο ρυθμό.
Μισθοί και αγοραστική δύναμη – Η ανάπτυξη δεν φτάνει με τον ίδιο τρόπο σε όλους
Ένα ακόμη ανησυχητικό στοιχείο αφορά την αγοραστική δύναμη των εργαζομένων.
Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η ονομαστική αμοιβή ανά εργαζόμενο θα αυξηθεί κατά 3,8% το 2026, ποσοστό χαμηλότερο από τον προβλεπόμενο πληθωρισμό 4,1%.
Αυτό συνεπάγεται μικρή υποχώρηση της πραγματικής αγοραστικής δύναμης, εφόσον επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις.
Για το 2027 προβλέπεται αύξηση της ονομαστικής αμοιβής κατά 3,4%, ενώ ο πληθωρισμός εκτιμάται στο 3,2%.
Η εικόνα επομένως βελτιώνεται οριακά, χωρίς όμως να εξαφανίζεται η πίεση που έχουν ήδη συσσωρεύσει οι ανατιμήσεις.
Η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,5% το 2026, να επιβραδυνθεί στο 1,3% το 2027 και να ανακάμψει ελαφρώς στο 1,4% το 2028.
Πρόκειται για μια ακόμη ένδειξη ότι τα νοικοκυριά θα συνεχίσουν να κινούνται με περιορισμένα περιθώρια δαπανών.
Ανεργία στο 7,7% το 2028 – Η θετική πλευρά της έκθεσης
Παρά την επιβράδυνση της ανάπτυξης, η αγορά εργασίας εξακολουθεί να εμφανίζει βελτίωση.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει ότι η ανεργία θα μειωθεί από 8,4% το 2026 σε 8% το 2027 και 7,7% το 2028.
Η πτώση, ωστόσο, θα είναι πιο αργή σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Η Κομισιόν επισημαίνει διαρθρωτικές αδυναμίες που περιορίζουν την περαιτέρω αύξηση της απασχόλησης, όπως οι ελλείψεις εξειδικευμένου προσωπικού και η δυσκολία πρόσβασης σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων.
Ιδιαίτερη πίεση καταγράφεται σε κλάδους όπως ο τουρισμός, όπου η ζήτηση εργαζομένων παραμένει ισχυρή.
Παράλληλα, η μακροχρόνια ανεργία εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα, παρά τη συνολική αποκλιμάκωσή της.
Δημόσιο χρέος: Από 135,7% το 2026 στο 126,6% το 2028
Στα δημόσια οικονομικά, η εικόνα παραμένει συγκριτικά θετική.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει ότι το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ θα μειωθεί στο 135,7% το 2026, στο 130,7% το 2027 και στο 126,6% το 2028.
Η πτωτική πορεία στηρίζεται στην ονομαστική ανάπτυξη της οικονομίας, στη διατήρηση δημοσιονομικών πλεονασμάτων και στην αξιοποίηση ταμειακών διαθεσίμων για αποπληρωμές χρέους.
Ωστόσο, τα δημοσιονομικά πλεονάσματα αναμένεται να περιοριστούν.
Το συνολικό πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να υποχωρήσει από 0,9% του ΑΕΠ το 2026 σε 0,7% το 2027 και μόλις 0,2% το 2028.
Αντίστοιχα, το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να μειωθεί από 4,1% του ΑΕΠ το 2026 σε 3,7% το 2027 και 3,4% το 2028.
Η εξέλιξη αυτή αντανακλά το κόστος των πρόσθετων δημοσιονομικών μέτρων και τη σταδιακή αύξηση ορισμένων δαπανών.
Φοροελαφρύνσεις, μισθοί και ενίσχυση επιχειρήσεων
Η Κομισιόν ενσωματώνει στις προβλέψεις της τα δημοσιονομικά μέτρα που έχουν ανακοινωθεί για την ενίσχυση του εισοδήματος και τη μείωση επιβαρύνσεων.
Για το 2027 περιλαμβάνονται περαιτέρω αυξήσεις αποδοχών στο Δημόσιο, χριστουγεννιάτικη παροχή 500 ευρώ στους δημοσίους υπαλλήλους και μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά μισή ποσοστιαία μονάδα.
Προβλέπονται επίσης φορολογικές ελαφρύνσεις για πολύτεκνες οικογένειες, αγρότες και αυτοαπασχολουμένους, καθώς και μείωση του τέλους επιτηδεύματος για νομικά πρόσωπα.
Στην έκθεση περιλαμβάνεται επιπλέον επιδότηση 95 εκατομμυρίων ευρώ προς τη μεταποίηση για την αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους ηλεκτρικής ενέργειας του 2026.
Τα μέτρα προσφέρουν στήριξη στην οικονομία και στο διαθέσιμο εισόδημα, αλλά ταυτόχρονα περιορίζουν το ύψος των δημοσιονομικών πλεονασμάτων.
Το μεγάλο στοίχημα της επόμενης διετίας
Οι νέες προβλέψεις της Κομισιόν δεν περιγράφουν μια ελληνική οικονομία σε ύφεση. Περιγράφουν, όμως, μια οικονομία που εισέρχεται σε περίοδο χαμηλότερης ανάπτυξης, ενώ εξακολουθεί να αντιμετωπίζει υψηλές τιμές και ενεργειακές πιέσεις.
Το δημόσιο χρέος μειώνεται, η ανεργία υποχωρεί και η δημοσιονομική θέση παραμένει πλεονασματική. Αυτά αποτελούν σημαντικά θετικά στοιχεία.
Η δυσκολότερη εξίσωση βρίσκεται αλλού: στην ανάγκη να αυξηθεί η παραγωγικότητα, να διατηρηθούν οι επενδύσεις και να ενισχυθεί ουσιαστικά η αγοραστική δύναμη των πολιτών.
Το 2027 και το 2028 θα αποτελέσουν κρίσιμη δοκιμασία για το ελληνικό αναπτυξιακό μοντέλο. Το ζητούμενο δεν θα είναι μόνο να συνεχίσει να αυξάνεται το ΑΕΠ, αλλά να μπορεί η οικονομία να παράγει περισσότερη ανάπτυξη με λιγότερη έκτακτη ευρωπαϊκή στήριξη και με πραγματικό όφελος για τα νοικοκυριά.
Πηγή: pagenews.gr
