Προσωπικός Βοηθός ΑμεΑ: Μόνιμη υπηρεσία σε όλη την Ελλάδα
Μία σημαντική αλλαγή στην κοινωνική πολιτική για τα άτομα με αναπηρία ανακοίνωσε την Τετάρτη 18 Νοεμβρίου 2026 το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Το πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία», το οποίο είχε ξεκινήσει με πιλοτική εφαρμογή, καθιερώνεται πλέον ως μόνιμη υπηρεσία εθνικής εμβέλειας.
Η νέα μορφή του προγράμματος προβλέπει τη συνέχιση της υποστήριξης για όσους συμμετέχουν ήδη, αλλά και τη δυνατότητα ένταξης νέων δικαιούχων.
Κεντρικός στόχος είναι να αποκτήσουν τα άτομα με αναπηρία μεγαλύτερη αυτονομία στην καθημερινότητά τους, επιλέγοντας τον άνθρωπο που θα τους παρέχει προσωπική βοήθεια.
Η υπηρεσία υλοποιείται από τον ΟΠΕΚΑ, με χρηματοδότηση από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους.
Νέα προθεσμία αιτήσεων έως τις 12 Ιανουαρίου 2027
Η σημαντικότερη είδηση για τους νέους ενδιαφερόμενους αφορά την παράταση της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου, οι αιτήσεις μπορούν να κατατεθούν έως την Τρίτη 12 Ιανουαρίου 2027, στις 23:59.
Η διαδικασία πραγματοποιείται αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω της επίσημης πλατφόρμας prosopikosvoithos.gov.gr.
Η παράταση δίνει επιπλέον χρόνο σε άτομα με αναπηρία που επιθυμούν να συμμετάσχουν στο πρόγραμμα, αλλά δεν έχουν ολοκληρώσει ακόμη τη διαδικασία.
Η υποβολή αίτησης δεν σημαίνει αυτόματη έγκριση.
Κάθε υποψηφιότητα εξετάζεται βάσει συγκεκριμένων κριτηρίων και, όπου προβλέπεται, ακολουθεί εξατομικευμένη αξιολόγηση των αναγκών του ενδιαφερομένου.
Ποιοι είναι οι δικαιούχοι του προγράμματος
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε άτομα με διαφορετικές μορφές αναπηρίας.
Συγκεκριμένα, περιλαμβάνει πολίτες με κινητική, νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, εφόσον πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Το βασικό ηλικιακό εύρος συμμετοχής είναι από 16 έως 67 ετών.
Υπάρχουν, ωστόσο, ειδικές περιπτώσεις στις οποίες προβλέπεται συμμετοχή έως το 75ο έτος της ηλικίας.
Μεταξύ των βασικών προϋποθέσεων περιλαμβάνεται πιστοποίηση αναπηρίας από το ΚΕΠΑ, με ισχύ εφ’ όρου ζωής.
Απαιτείται επίσης ποσοστό κύριας πάθησης τουλάχιστον 67% ή η συνδρομή ειδικών προϋποθέσεων που αφορούν την ανάγκη συνεχούς υποστήριξης άλλου προσώπου.
Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει ακόμη να πληρούν τα κριτήρια νόμιμης και μόνιμης διαμονής και φορολογικής κατοικίας στην Ελλάδα.
Εισοδηματικό όριο 35.000 ευρώ
Σημαντικό στοιχείο της διαδικασίας αποτελεί το εισοδηματικό κριτήριο.
Το βασικό ετήσιο εισοδηματικό όριο για συμμετοχή στο πρόγραμμα ορίζεται στις 35.000 ευρώ.
Ωστόσο, το ποσό αυτό δεν είναι απόλυτα ίδιο για όλες τις περιπτώσεις.
Η νομοθεσία προβλέπει προσαυξήσεις ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού.
Κατά συνέπεια, ένας ενδιαφερόμενος δεν πρέπει να θεωρήσει ότι αποκλείεται αυτομάτως χωρίς να εξετάσει τις ειδικότερες προϋποθέσεις που αντιστοιχούν στην οικογενειακή του κατάσταση.
Η επιλογή των δικαιούχων πραγματοποιείται με σύστημα μοριοδότησης, στο οποίο συνυπολογίζονται στοιχεία σχετικά με την αναπηρία, την κοινωνική κατάσταση και το εισόδημα.
Στόχος της διαδικασίας είναι η κατανομή των διαθέσιμων υπηρεσιών με βάση τις πραγματικές ανάγκες υποστήριξης.
Προσωπικός Βοηθός: Υπηρεσίες αξίας έως 1.939 ευρώ τον μήνα
Το πρόγραμμα προβλέπει διαφορετικά επίπεδα μηνιαίας υποστήριξης, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε δικαιούχου.
Η αξία της προσωπικής βοήθειας διαμορφώνεται σε τέσσερις κατηγορίες:
- Μικρή ανάγκη υποστήριξης: έως 416 ευρώ τον μήνα.
- Μέτρια ανάγκη υποστήριξης: έως 831 ευρώ.
- Μεγάλη ανάγκη υποστήριξης: έως 1.352 ευρώ.
- Απόλυτη και διαρκής εξάρτηση: έως 1.939 ευρώ.
Τα ποσά καθορίζονται μετά την εξατομικευμένη αξιολόγηση.
Δεν πρόκειται για γενικό χρηματικό επίδομα που καταβάλλεται ελεύθερα στον δικαιούχο, αλλά για την αξία της υπηρεσίας προσωπικής βοήθειας που εγκρίνεται για την κάλυψη των αναγκών του.
Η συγκεκριμένη διάκριση είναι σημαντική, ώστε να μην δημιουργείται η εντύπωση ότι κάθε συμμετέχων λαμβάνει 1.939 ευρώ ως πρόσθετο μηνιαίο εισόδημα.
Πώς επιλέγεται ο Προσωπικός Βοηθός
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του προγράμματος είναι ότι το άτομο με αναπηρία συμμετέχει ενεργά στην επιλογή της υποστήριξής του.
Μετά την έγκριση της συμμετοχής και την ολοκλήρωση της αξιολόγησης, ο δικαιούχος αποκτά πρόσβαση στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών.
Μέσω αυτού μπορεί να επιλέξει έναν ή περισσότερους βοηθούς, σύμφωνα με τις ανάγκες και τις προτιμήσεις του.
Σε περιπτώσεις όπου απαιτείται, η διαδικασία μπορεί να πραγματοποιείται από τον νόμιμο εκπρόσωπο του δικαιούχου.
Η παροχή της υπηρεσίας οργανώνεται με βάση το πρόγραμμα και την καθημερινότητα του ατόμου με αναπηρία.
Η δυνατότητα επιλογής αποτελεί σημαντικό στοιχείο της φιλοσοφίας της ανεξάρτητης διαβίωσης.
Σε ποιες καθημερινές δραστηριότητες παρέχεται βοήθεια
Ο Προσωπικός Βοηθός μπορεί να υποστηρίζει τον δικαιούχο σε ένα ευρύ φάσμα καθημερινών δραστηριοτήτων.
Η βοήθεια περιλαμβάνει, ανάλογα με τις ανάγκες, την προσωπική υγιεινή, την ένδυση, τη σίτιση και τη μετακίνηση.
Μπορεί επίσης να αφορά την οργάνωση της καθημερινότητας, τις οικιακές δραστηριότητες και την πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η δυνατότητα υποστήριξης στην εργασία και στην εκπαίδευση.
Ένα άτομο με αναπηρία μπορεί, για παράδειγμα, να χρειάζεται προσωπική βοήθεια για να μετακινηθεί στον χώρο εργασίας του ή για να συμμετάσχει σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες.
Η υπηρεσία καλύπτει επίσης ανάγκες κοινωνικής συμμετοχής, ψυχαγωγίας και πρόσβασης σε πολιτιστικές και αθλητικές δραστηριότητες.
Δεν περιλαμβάνει, ωστόσο, εξειδικευμένες ιατρικές, νοσηλευτικές ή θεραπευτικές πράξεις που απαιτούν αντίστοιχη επαγγελματική άδεια.
Τι ισχύει για όσους συμμετέχουν ήδη στο πιλοτικό πρόγραμμα
Ιδιαίτερη μέριμνα υπάρχει για τους πολίτες που έχουν ήδη ενταχθεί στην πιλοτική εφαρμογή.
Οι συγκεκριμένοι δικαιούχοι μπορούν να συνεχίσουν τη συμμετοχή τους στο μόνιμο πρόγραμμα από την 1η Ιανουαρίου 2027, εφόσον πληρούν τις σχετικές προϋποθέσεις.
Για τη μετάβαση απαιτείται υποβολή δήλωσης συναίνεσης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Η δυνατότητα αφορά όσους είχαν λάβει εγκεκριμένες υπηρεσίες προσωπικής βοήθειας για τουλάχιστον 60 ημέρες έως τις 30 Ιουνίου 2026.
Περιλαμβάνει επίσης συγκεκριμένους ωφελουμένους που κατοικούσαν στις 24 Ιουλίου 2026 σε ορεινούς ή νησιωτικούς δήμους με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους.
Για όσους πληρούν τις προϋποθέσεις της μετάβασης, δεν απαιτείται νέα αξιολόγηση.
Η δήλωση συναίνεσης πραγματοποιείται στην ίδια ηλεκτρονική πλατφόρμα.
Δεν χάνονται αναπηρικά επιδόματα και συντάξεις
Μία σημαντική διευκρίνιση αφορά τη σχέση του προγράμματος με άλλες κοινωνικές παροχές.
Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, η συμμετοχή στον Προσωπικό Βοηθό δεν συνεπάγεται απώλεια αναπηρικών επιδομάτων, συντάξεων ή άλλων προβλεπόμενων παροχών.
Η υπηρεσία λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις υφιστάμενες μορφές οικονομικής και κοινωνικής υποστήριξης.
Επομένως, η ένταξη δεν σημαίνει ότι ο δικαιούχος πρέπει να επιλέξει ανάμεσα στον Προσωπικό Βοηθό και στα αναπηρικά δικαιώματα που ήδη διαθέτει.
Αυτό αποτελεί κρίσιμο χαρακτηριστικό της νέας μόνιμης υπηρεσίας, καθώς σκοπός της είναι η ενίσχυση της αυτονομίας και όχι η αντικατάσταση άλλων προβλεπόμενων παροχών.
Χρηματοδότηση 150 εκατομμυρίων ευρώ για την πρώτη τριετία
Η μονιμοποίηση του προγράμματος συνοδεύεται από σημαντική χρηματοδότηση.
Ο συνολικός προϋπολογισμός για την πρώτη τριετία ανέρχεται περίπου σε 150 εκατομμύρια ευρώ.
Από αυτά, τα 120 εκατομμύρια προέρχονται από τον τακτικό κρατικό προϋπολογισμό.
Τα υπόλοιπα περίπου 30 εκατομμύρια προέρχονται από ευρωπαϊκούς πόρους, στο πλαίσιο του προγράμματος «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή 2021-2027».
Η χρηματοδότηση αυτή αποτελεί τη βάση για τη συνέχιση και την επέκταση της υπηρεσίας.
Η επιτυχία της εφαρμογής θα εξαρτηθεί και από τη διαθεσιμότητα κατάλληλων προσωπικών βοηθών, αλλά και από την αποτελεσματική αξιολόγηση και εξυπηρέτηση των δικαιούχων.
Δόμνα Μιχαηλίδου: Η ανεξάρτητη διαβίωση είναι δικαίωμα
Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου, συνέδεσε τη μονιμοποίηση του προγράμματος με την ενίσχυση της προσωπικής αυτονομίας των ατόμων με αναπηρία.
Στις δηλώσεις της επισήμανε ότι η νέα υπηρεσία επιτρέπει σε περισσότερους πολίτες να επιλέγουν τον άνθρωπο που θα τους υποστηρίζει και να οργανώνουν την καθημερινότητά τους σύμφωνα με τις δικές τους ανάγκες.
Η υπουργός υπογράμμισε ότι η ανεξάρτητη διαβίωση δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως προνόμιο αλλά ως δικαίωμα.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη διασφάλιση της συνέχειας για τους συμμετέχοντες στο πιλοτικό πρόγραμμα και στη δυνατότητα πρόσβασης νέων δικαιούχων.
Προσωπικός Βοηθός ΑμεΑ: Πώς υποβάλλεται η αίτηση
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επισκεφθούν την επίσημη ηλεκτρονική πλατφόρμα prosopikosvoithos.gov.gr και να ακολουθήσουν τη διαδικασία υποβολής αίτησης.
Τα στοιχεία επιλεξιμότητας ελέγχονται σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο και ακολουθεί η προβλεπόμενη μοριοδότηση.
Οι επιλέξιμοι ενδιαφερόμενοι κατατάσσονται με βάση τα κριτήρια του προγράμματος.
Στη συνέχεια, όσοι επιλεγούν για το επόμενο στάδιο αξιολογούνται από ειδική διεπιστημονική επιτροπή, προκειμένου να προσδιοριστούν οι πραγματικές ανάγκες υποστήριξής τους.
Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας καθορίζεται η κατηγορία προσωπικής βοήθειας και ο δικαιούχος μπορεί να προχωρήσει στην επιλογή προσωπικού βοηθού.
Οι δύο ημερομηνίες που πρέπει να θυμούνται οι ενδιαφερόμενοι είναι η 31η Δεκεμβρίου 2026 για τις δηλώσεις συναίνεσης των υφιστάμενων ωφελουμένων και η 12η Ιανουαρίου 2027 για τις νέες αιτήσεις.
Η καθιέρωση του Προσωπικού Βοηθού ως μόνιμης υπηρεσίας δημιουργεί ένα σταθερότερο πλαίσιο υποστήριξης, με στόχο περισσότερα άτομα με αναπηρία να μπορούν να εργάζονται, να σπουδάζουν, να μετακινούνται και να συμμετέχουν στην κοινωνική ζωή με μεγαλύτερη αυτονομία.
Πηγή: Pagenews.gr
