Tα τελευταία δύο χρόνια έχει αναζωπυρωθεί ο διάλογος για το αν θα πρέπει να υπάρχουν μη κρατικά (ιδιωτικά ή υπό την αιγίδα άλλων φορέων) Πανεπιστήμια στην Ελλάδα. Αυτό θα χρειαζόταν τροποποίηση του άρθρου 16 του Συντάγματος που λέει ότι η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από το κράτος (δηλαδή τα Πανεπιστήμια είναι Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου).
Η κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ σε αυτό είναι κάθετη, αρνείται οποιαδήποτε τροποποίηση του άρθρου 16 που θα επέτρεπε και σε μη κρατικά Πανεπιστήμια να μπορούν να λειτουργήσουν στην Ελλάδα. Αντίθετα, το μεγαλύτερο μέρος της αντιπολίτευσης είναι υπέρ της δυνατότητας ίδρυσης μη κρατικών Πανεπιστημίων. Τι είναι λοιπόν αυτό που φοβίζει την κυβέρνηση και αρνείται πεισματικά;
Η γνώμη μου είναι ότι οι λόγοι είναι τελείως ιδεοληπτικοί. Η κυβέρνηση έχει κάνει σημαντικές υποχωρήσεις στα οικονομικά θέματα και της έχει μείνει το πεδίο της εκπαίδευσης ως τελευταίο οχυρό στην ιδεολογική μάχη οπισθοφυλακών που δίνει. Η απαγόρευση ίδρυσης μη κρατικών πανεπιστημίων (πρέπει να είμαστε η μοναδική χώρα στον κόσμο με τέτοια απαγόρευση) είναι για κάποιους που έχουν ιδεοληψίες η μητέρα των μαχών απέναντι στην «επέλαση του νεοφιλελευθερισμού». Ας δούμε όμως γιατί έχουν άδικο.
Η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων που θα υπακούν στις διαδικασίες αξιολόγησης και πιστοποίησης όπως τα δημόσια αποτελούν είναι ένα βήμα εξορθολογισμού της ανώτατης εκπαίδευσης. Γιατί;
·Διότι θα δημιουργήσουν δουλειές για υψηλά καταρτισμένο προσωπικό που θα μείνει στη χώρα αντί να μεταναστεύσει (ανάσχεση του brain drain για το οποίο τόσο κόπτεται η κυβέρνηση). Αυτό αφορά και το διδακτικό προσωπικό και τους φοιτητές.
·Διότι θα μπει τάξη στο άναρχο τοπίο της μεταλυκειακής ιδιωτικής εκπαίδευσης με τα κολλέγια, τα παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων κλπ
·Διότι θα βελτιωθούν και τα δημόσια πανεπιστήμια από την άμιλλα που θα αναπτυχθεί (αρκεί βέβαια να μην υπάρξει κι άλλη μείωση της κρατικής χρηματοδότησης). Τα δημόσια πανεπιστήμια δεν έχουν τίποτε να φοβηθούν από τα ιδιωτικά όπως έχει δείξει η εμπειρία σε όλον τον κόσμο.
·Διότι θα δοθούν περισσότερες επιλογές σε γονείς και παιδιά για το πού θα σπουδάσουν.
·Διότι θα αποσυμφορήσει τα δημόσια πανεπιστήμια που τώρα αποτελούν τη μοναδική διέξοδο εντός Ελλάδος για ανώτατες σπουδές κι αναγκάζονται να έχουν πολλαπλάσια αριθμό φοιτητών από αυτόν που αντέχουν οι υποδομές, ρίχνοντας αναπόφευκτα το επίπεδο της εκπαίδευσης. Όμως, σε μια χώρα χειμαζόμενη από την παρατεταμένη οικονομική κρίση θα πρέπει σίγουρα να μην αγνοήσουμε και τα οικονομικά οφέλη. Με την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων
·θα γίνουν επενδύσεις,
·θα δημιουργηθούν θέσεις εργασίας,
·θα αποτραπεί η εκροή συναλλάγματος από φοιτητές που πάνε έξω να σπουδάσουν,
·θα εισρεύσει συνάλλαγμα από ξένους φοιτητές που θα έρθουν να σπουδάσουν.
Η βασική επιφύλαξη είναι η ποιότητα των σπουδών. Αν όμως το κράτος δεν είναι ικανό να ελέγξει την ποιότητα των σπουδών στα μη κρατικά πανεπιστήμια, πώς θα μπορεί να ισχυρίζεται ότι το καταφέρνει για τα δημόσια; Υπάρχουν ανεξάρτητες αρχές όπως η ΑΔΙΠ (Αρχή Διασφάλισης Ποιότητας) στην ανώτατη εκπαίδευση που μπορεί να παίξει κάλλιστα αυτόν τον ρόλο.
Νομίζω ότι οι μόνοι που βολεύονται από την απαγόρευση ίδρυσης μη κρατικών πανεπιστημίων είναι όσοι «βγάζουν σπυράκια» στην έννοια του «ιδιωτικού» ή γενικά οτιδήποτε «μη κρατικού», όσοι το έχουν κάνει ιδεολογική τους σημαία και όσοι βολεύονται από το θολό τοπίο που τώρα επικρατεί στον χώρο της μεταλυκειακής εκπαίδευσης.
Τα μη κρατικά πανεπιστήμια είναι ένα «ταμπού» που πρέπει επιτέλους να σπάσει για το καλό και της δημόσιας ανώτατης εκπαίδευσης αλλά και της εθνικής οικονομίας. Οι κοινωνικές συνθήκες είναι πλέον ώριμες. Αρκετά έχουμε πληρώσει τις ιδεολογικές προκαταλήψεις στην ανώτατη εκπαίδευση τα τελευταία 20 χρόνια όπου π.χ. ακόμα και η διασύνδεση των πανεπιστημίων με την παραγωγή εθεωρείτο «έγκλημα»…