S&P: Ελλάδα και Κύπρος «τρέχουν», αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν – Σήμα αναβάθμισης με σαφές καμπανάκι

Παρά το βαρύ οικονομικό κλίμα στην Ευρώπη, με την ανάπτυξη να επιβραδύνεται και την αβεβαιότητα να παραμένει έντονη, Ελλάδα και Κύπρος ξεχωρίζουν θετικά, καταγράφοντας ρυθμούς μεγέθυνσης υψηλότερους από τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Αυτό είναι το βασικό μήνυμα της τελευταίας ανάλυσης της S&P Global Ratings, η οποία, ωστόσο, συνοδεύεται από μια σαφή προειδοποίηση: η πρόοδος είναι πραγματική, αλλά δεν αφήνει περιθώρια εφησυχασμού.

Ο διεθνής οίκος σκιαγραφεί δύο οικονομίες που έχουν απομακρυνθεί αισθητά από τα πιο δύσκολα χρόνια της κρίσης, χωρίς όμως να έχουν εξαλείψει τις βαθύτερες διαρθρωτικές τους αδυναμίες. Η εικόνα είναι θετική, αλλά εύθραυστη.

Ανάπτυξη πάνω από την ευρωζώνη, με διαφορετικές αφετηρίες

Η δυναμική της ανάπτυξης παραμένει ισχυρή και στις δύο χώρες. Η Ελλάδα αναμένεται, σύμφωνα με τη S&P, να διατηρήσει ρυθμούς μεγέθυνσης άνω του 2% τα επόμενα χρόνια, ξεπερνώντας σταθερά τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Η Κύπρος, από την πλευρά της, συνεχίζει να καταγράφει ακόμη υψηλότερες επιδόσεις, παρότι η ώθηση από τα ευρωπαϊκά κονδύλια αρχίζει σταδιακά να εξασθενεί.

Η υπεραπόδοση αυτή αποδίδεται κυρίως στις επενδύσεις, στη δυναμική του τουρισμού και στον ευρύτερο τομέα των υπηρεσιών. Παρ’ όλα αυτά, η S&P υπενθυμίζει ότι το κατά κεφαλήν εισόδημα στην Ελλάδα παραμένει σημαντικά χαμηλότερο σε σχέση με άλλες οικονομίες της ευρωζώνης, στοιχείο που δείχνει ότι η σύγκλιση δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.

Δημοσιονομική πρόοδος και αποκλιμάκωση του χρέους

Στο δημοσιονομικό πεδίο, η εικόνα είναι σαφώς βελτιωμένη. Η δημοσιονομική προσαρμογή προχωρά ταχύτερα σε σύγκριση με πολλές άλλες χώρες του ευρώ, ενώ τα πρωτογενή ισοζύγια και η συνολική κατάσταση των δημόσιων οικονομικών εμφανίζουν σταθερή βελτίωση.

Για την Ελλάδα, το υψηλό απόθεμα δημόσιου χρέους εξακολουθεί να αποτελεί δεδομένο, ωστόσο η αποκλιμάκωσή του συνεχίζεται με σταθερό ρυθμό. Η S&P αναγνωρίζει ότι οι άμυνες της ελληνικής οικονομίας είναι σήμερα πολύ ισχυρότερες από ό,τι την προηγούμενη δεκαετία, με το ταμειακό «μαξιλάρι» να λειτουργεί ως κρίσιμο δίχτυ ασφαλείας απέναντι σε ενδεχόμενους κραδασμούς.

Στην Κύπρο, αντίθετα, η ρευστότητα δεν αποτελεί πλέον καθοριστικό παράγοντα για την πιστοληπτική εικόνα, καθώς τα δημόσια οικονομικά έχουν εξομαλυνθεί και η δημοσιονομική θέση εμφανίζεται σαφώς πιο ισορροπημένη.

Το μόνιμο αγκάθι των εξωτερικών ανισορροπιών

Η θετική αυτή εικόνα, όμως, σκιάζεται από ένα διαχρονικό πρόβλημα: τα ελλείμματα τρεχουσών συναλλαγών. Ελλάδα και Κύπρος συγκαταλέγονται στις χώρες με τα υψηλότερα εξωτερικά ελλείμματα στην ευρωζώνη, ακόμη και όταν αυτά εξετάζονται σε κυκλικό ή πολυετή ορίζοντα.

Στην ελληνική περίπτωση, η εξωτερική υπερχρέωση παραμένει βασική διαρθρωτική αδυναμία, περιορίζοντας τα περιθώρια για χαλάρωση της οικονομικής πολιτικής. Η εξάρτηση από εισαγωγές και η περιορισμένη παραγωγική βάση εξακολουθούν να βαραίνουν το ισοζύγιο.

Ο τουρισμός συνεχίζει να λειτουργεί ως ισχυρό στήριγμα, με αφίξεις και έσοδα να κινούνται ανοδικά και μετά την πανδημία. Ωστόσο, η S&P προειδοποιεί ότι η τουριστική δυναμική από μόνη της δεν αρκεί για να καλύψει πλήρως το εξωτερικό έλλειμμα.

Κύπρος: αναπροσανατολισμός με ρίσκα

Στην Κύπρο, η απώλεια της ρωσικής αγοράς μετά τις γεωπολιτικές εξελίξεις οδήγησε σε έναν αναγκαστικό αναπροσανατολισμό προς νέες πηγές ζήτησης. Παρότι αυτή η μετάβαση εξελίσσεται ομαλά, η εξάρτηση από τον τομέα των υπηρεσιών παραμένει έντονη, αφήνοντας την οικονομία ευάλωτη σε εξωτερικές διακυμάνσεις.

Ενέργεια: το κοινό καμπανάκι κινδύνου

Ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας ευπάθειας είναι η ενεργειακή εξάρτηση. Και οι δύο χώρες βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε υδρογονάνθρακες, γεγονός που τις καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτες σε γεωπολιτικούς και τιμολογιακούς κραδασμούς.

Η ενεργειακή μετάβαση βρίσκεται σε εξέλιξη, αλλά η αφετηρία είναι δύσκολη, ιδίως για την Κύπρο, η οποία αντιμετωπίζει επιπλέον περιορισμούς λόγω γεωγραφικής θέσης και υποδομών. Η S&P επισημαίνει ότι η μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενη ενέργεια αποτελεί κομβικό παράγοντα για τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα.

Σήμα αναβάθμισης, αλλά όχι χωρίς όρους

Συνολικά, ο οίκος αξιολόγησης σκιαγραφεί δύο οικονομίες που έχουν κάνει ουσιαστικά βήματα προόδου και κινούνται πιο κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η ανάπτυξη και η δημοσιονομική σταθερότητα προσφέρουν στήριξη και ενισχύουν το αφήγημα της αξιοπιστίας, ανοίγοντας τον δρόμο ακόμη και για περαιτέρω πιστοληπτικές αναβαθμίσεις.

Την ίδια στιγμή, όμως, οι εξωτερικές ανισορροπίες, η ενεργειακή εξάρτηση και οι μακροπρόθεσμες προκλήσεις –από τη δημογραφική γήρανση έως την κλιματική αλλαγή– λειτουργούν ως σαφής υπενθύμιση ότι η σύγκλιση με τον πυρήνα της ευρωζώνης δεν έχει ολοκληρωθεί.

Το μήνυμα της S&P είναι διπλό: Ελλάδα και Κύπρος «τρέχουν», αλλά το έδαφος παραμένει ανώμαλο. Η συνέχεια θα κριθεί από το αν η τρέχουσα δυναμική μετατραπεί σε διατηρήσιμη και πιο ισορροπημένη ανάπτυξη.

Πηγή: Pagenews.gr