Συναγερμός στην ΕΕ: κίνδυνος πολέμου στο Ιράν – αεροπορικές εκτός εναέριου χώρου

Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA) εξέδωσε επικαιροποιημένη προειδοποίηση προς τις ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες, καλώντας τες να αποφεύγουν τον εναέριο χώρο του Ιράν, κάνοντας λόγο για «υψηλό κίνδυνο για τις πολιτικές πτήσεις σε όλα τα ύψη και επίπεδα πτήσης».

Σύμφωνα με το δελτίο Τύπου της Υπηρεσίας:

«Η παρουσία και η πιθανή χρήση ενός ευρέος φάσματος όπλων και συστημάτων αεροπορικής άμυνας, σε συνδυασμό με απρόβλεπτες αντιδράσεις του κράτους, δημιουργούν υψηλό κίνδυνο για τις πολιτικές πτήσεις.»

Η προειδοποίηση έρχεται σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής ρευστότητας, καθώς οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης έχουν διακοπεί, αυξάνοντας τους φόβους για στρατιωτική κλιμάκωση.

Φόβοι για ευρεία περιφερειακή σύγκρουση

Η διακοπή των συνομιλιών μεταξύ της Τεχεράνης και της Ουάσινγκτον έχει προκαλέσει ανησυχία όχι μόνο στις χώρες της Μέσης Ανατολής, αλλά και στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Το Ιράν έχει δηλώσει ότι θα απαντήσει «με σφοδρότητα» σε οποιαδήποτε επίθεση, ενώ έχει προειδοποιήσει ότι αραβικά κράτη του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις ενδέχεται να βρεθούν στο στόχαστρο σε περίπτωση εμπλοκής.

Η ρητορική αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο τον κίνδυνο αλυσιδωτής ανάφλεξης, με πιθανές επιπτώσεις:

• Στις διεθνείς αερομεταφορές
• Στις ενεργειακές ροές από τον Περσικό Κόλπο
• Στη σταθερότητα της παγκόσμιας οικονομίας

Κίνηση ισχύος από τις ΗΠΑ

Σύμφωνα με δημοσίευμα της The Wall Street Journal, το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ διέταξε την αποστολή ενός επιπλέον carrier strike group στη Μέση Ανατολή, ενισχύοντας την αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή.

Η κίνηση αυτή ερμηνεύεται ως μήνυμα αποτροπής, αλλά ταυτόχρονα αυξάνει το επίπεδο έντασης, καθώς ενισχύει την πιθανότητα στρατιωτικού επεισοδίου είτε σκόπιμου είτε τυχαίου.

Αεροπορικός κίνδυνος σε όλα τα ύψη

Η EASA επισημαίνει ότι ο κίνδυνος δεν περιορίζεται σε χαμηλά υψόμετρα ή σε συγκεκριμένες ζώνες, αλλά αφορά όλο το φάσμα πτήσεων. Η εμπειρία προηγούμενων κρίσεων στην περιοχή έχει δείξει ότι:

• Τα αντιαεροπορικά συστήματα μπορούν να πλήξουν πολιτικά αεροσκάφη
• Οι στρατιωτικές επιχειρήσεις δημιουργούν σύγχυση στον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας
• Οι λάθος εκτιμήσεις σε περιβάλλον έντασης έχουν καταστροφικές συνέπειες

Ήδη αρκετές αεροπορικές εταιρείες εξετάζουν παρακάμψεις δρομολογίων, αυξάνοντας χρόνο πτήσης και λειτουργικό κόστος.

Η γεωπολιτική διάσταση

Η ευρωπαϊκή προειδοποίηση δεν αποτελεί απλώς τεχνική σύσταση ασφάλειας. Αντανακλά τη βαθιά ανησυχία ότι η κρίση Ιράν–ΗΠΑ μπορεί να μετατραπεί σε ευρύτερη πολεμική αναμέτρηση, με άμεσες συνέπειες για:

• Τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ
• Την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης
• Τις διεθνείς αγορές

Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς μια κλιμάκωση θα επηρεάσει άμεσα τόσο την οικονομική σταθερότητα όσο και τη στρατηγική ασφάλεια της ηπείρου.

Με πληροφορίες από: Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA), The Wall Street Journal, διπλωματικές πηγές ΕΕ.