Οι αγορές πετρελαίου βρίσκονται σε πλήρη αναταραχή, με το επόμενο 48ωρο να κρίνεται καθοριστικό για την πορεία των τιμών. Η ένταση μεταξύ Ισραήλ-ΗΠΑ και Ιράν, μετά τα πρόσφατα πλήγματα σε ιρανικούς στόχους, έχει επαναφέρει στο προσκήνιο τον γεωπολιτικό κίνδυνο, πυροδοτώντας φόβους για διαταραχές στις ενεργειακές ροές και ιδιαίτερα στα Στενά του Ορμούζ.
Το Brent έκλεισε την Παρασκευή στα 72,87 δολάρια το βαρέλι – υψηλό επταμήνου – ενώ το WTI κινείται κοντά στα 67 δολάρια, καταγράφοντας ισχυρή ανοδική τάση. Οι αγορές, κλειστές το Σαββατοκύριακο, αναμένεται να ανοίξουν τη Δευτέρα με αυξημένη μεταβλητότητα, καθώς οι επενδυτές σταθμίζουν τα σενάρια κλιμάκωσης.
Τα Στενά του Ορμούζ: Το «μπουκάλι» της παγκόσμιας ενέργειας
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν τη ναυτική «γέφυρα» για περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου. Από εκεί διέρχονται καθημερινά δεξαμενόπλοια από Σαουδική Αραβία, Ιράκ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κουβέιτ και φυσικά το Ιράν. Το Ιράν εξάγει 1,6 εκατ. βαρέλια ημερησίως (κυρίως προς Κίνα), ενώ η Κίνα απορροφά τη συντριπτική πλειονότητα των ιρανικών ποσοτήτων μέσω ιδιωτικών διυλιστηρίων.
Εάν το Ιράν προχωρήσει σε παρεμπόδιση της ναυσιπλοΐας – όπως έχει απειλήσει επανειλημμένα στο παρελθόν – οι τιμές μπορεί να εκτοξευθούν πάνω από τα 90 δολάρια το βαρέλι, σύμφωνα με αναλυτές. Σε ένα τέτοιο σενάριο, η Κίνα θα αναγκαστεί να στραφεί σε άλλους προμηθευτές (Σαουδική Αραβία, Ρωσία, ΗΠΑ), ενισχύοντας ακόμα περισσότερο τις ανοδικές πιέσεις.
Ωστόσο, αρκετοί ειδικοί εκτιμούν ότι το Ιράν δεν έχει ισχυρό κίνητρο να κλείσει τα Στενά, καθώς θα πλήξει και τις δικές του εξαγωγές, ενώ θα βλάψει τον βασικό του αγοραστή (Κίνα). Η Rystad Energy, πριν από την κλιμάκωση, προέβλεπε ότι περιορισμένα πλήγματα (μόνο σε πυρηνικό πρόγραμμα και Φρουρούς) θα οδηγούσαν σε άνοδο 5-10 δολαρίων ανά βαρέλι, κυρίως λόγω ψυχολογίας και φόβου.
Η Ελλάδα και οι άμεσες επιπτώσεις
Στην Ελλάδα οι τιμές καυσίμων ανεβαίνουν ήδη σταδιακά:
- Αμόλυβδη βενζίνη: 1,749 €/λίτρο (από 1,734 € στις 18 Φεβρουαρίου)
- Πετρέλαιο κίνησης: 1,561 €/λίτρο (από 1,545 €)
- Πετρέλαιο θέρμανσης: 1,176 €/λίτρο (από 1,156 €)
Στην Αττική οι τιμές είναι ελαφρώς χαμηλότερες, ενώ οι ακριβότεροι νομοί παραμένουν νησιωτικοί (π.χ. Κυκλάδες 1,972 €, Δωδεκάνησα 1,887 €). Οι τιμές διυλιστηρίου ακολουθούν ανοδική πορεία, από 1.230 €/m³ στις 18 Φεβρουαρίου σε 1.259 €/m³ στις 27 Φεβρουαρίου.
Η άνοδος αυτή μεταφράζεται σε:
- Ακριβότερο κόστος μετακίνησης και μεταφορών
- Αύξηση τιμών σε τρόφιμα, προϊόντα και υπηρεσίες
- Πίεση στα νοικοκυριά, ειδικά ενόψει χειμώνα και θέρμανσης
Το OPEC+ και η επόμενη συνεδρίαση
Το Ιράν, ως ιδρυτικό μέλος του OPEC, παράγει 3,2 εκατ. βαρέλια ημερησίως (4% παγκόσμιας παραγωγής). Η κλιμάκωση αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της συνεδρίασης των βασικών μελών του OPEC+ την Κυριακή 1 Μαρτίου. Εκπρόσωπος του οργανισμού ανέφερε ότι εξετάζεται πιο γενναία αύξηση παραγωγής για να αντισταθμιστούν οι φόβοι διαταραχών.
Μια τέτοια απόφαση θα μπορούσε να λειτουργήσει αποσβεστικά στις τιμές, αλλά η αγορά παραμένει επιφυλακτική λόγω της γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Το επόμενο 48ωρο – Κλειδί για τις εξελίξεις
Το Σαββατοκύριακο οι αγορές είναι κλειστές, αλλά η Δευτέρα αναμένεται «καυτή». Οι επενδυτές θα σταθμίσουν:
- Την έκταση και διάρκεια των επιθέσεων
- Την αντίδραση του Ιράν (κλείσιμο Στενών ή όχι)
- Τις αποφάσεις OPEC+
- Τις δηλώσεις ΗΠΑ, Ισραήλ και Κίνας
Εάν η κρίση παραμείνει περιορισμένη, η άνοδος μπορεί να είναι ελεγχόμενη. Εάν όμως υπάρξει ευρύτερος πόλεμος ή μπλοκάρισμα των Στενών, οι τιμές μπορεί να εκτοξευθούν, πιέζοντας περαιτέρω τα νοικοκυριά και τις οικονομίες παγκοσμίως – και ιδιαίτερα χώρες όπως η Ελλάδα που εξαρτώνται από εισαγόμενη ενέργεια.
Πηγή: Pagenews.gr