Η Μέση Ανατολή εισέρχεται σε μια νέα, επικίνδυνη φάση γεωπολιτικής αστάθειας, καθώς το Ισραήλ προειδοποιεί ότι οποιοσδήποτε διαδεχθεί τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν θα αποτελέσει στόχο εξόντωσης.
Μετά τις ισραηλινές και αμερικανικές επιθέσεις που φέρονται να οδήγησαν στον θάνατο του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, η διαδικασία επιλογής νέου ηγέτη στην Τεχεράνη εξελίσσεται υπό τη σκιά άμεσων στρατιωτικών απειλών.
Η ωμή προειδοποίηση του Ισραήλ
Ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Κατζ διατύπωσε μια από τις πιο επιθετικές δηλώσεις των τελευταίων ετών, προειδοποιώντας ευθέως την ιρανική ηγεσία:
«Οποιοσδήποτε ηγέτης διοριστεί από το καθεστώς του Ιράν θα είναι σαφής στόχος για εξόντωση».
Ο ίδιος τόνισε ότι ο ίδιος και ο πρωθυπουργός Νετανιάχου έχουν ήδη δώσει εντολή στις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις:
«Να προετοιμαστούν και να χρησιμοποιήσουν όλα τα μέσα για την εκτέλεση αυτής της αποστολής».
Η δήλωση θεωρείται πρωτοφανής, καθώς για πρώτη φορά το Ισραήλ δηλώνει ανοικτά ότι θα στοχοποιεί όχι μόνο την παρούσα αλλά και κάθε μελλοντική ηγεσία του Ιράν.
Η διαδοχή μετά τον θάνατο του Χαμενεΐ
Οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ φέρονται να σκότωσαν τον ανώτατο ηγέτη Αλί Χαμενεϊ, μαζί με κορυφαίους αξιωματούχους των Φρουρών της Επανάστασης και του ιρανικού καθεστώτος.
Μετά το πλήγμα αυτό, η Συνέλευση των Ειδικών (Assembly of Experts) – το σώμα των 88 κληρικών που επιλέγει τον ανώτατο ηγέτη – βρίσκεται σε διαδικασία επιλογής νέου ηγέτη.
Μεταξύ των πιθανών διαδόχων συγκαταλέγονται:
- ο γιος του Χαμενεΐ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ
- ο σκληροπυρηνικός κληρικός Λαριτζανί
- ο θεολόγος Αραφί
Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ θεωρείται ο επικρατέστερος, καθώς έχει ισχυρούς δεσμούς με τους Φρουρούς της Επανάστασηςκαι μεγάλη επιρροή στο εσωτερικό του καθεστώτος.
Το ισραηλινό σχέδιο αποσταθεροποίησης
Σύμφωνα με αποκαλύψεις, ισραηλινές επιθέσεις στόχευσαν ακόμη και τη συνεδρίαση που σχετιζόταν με τη διαδικασία επιλογής νέου ηγέτη.
Ισραηλινός αξιωματούχος φέρεται να δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Θέλαμε να αποτρέψουμε την επιλογή νέου ανώτατου ηγέτη».
Η στρατηγική αυτή δείχνει ότι το Ισραήλ δεν επιδιώκει απλώς στρατιωτικά πλήγματα αλλά διάλυση της ίδιας της δομής εξουσίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η γεωπολιτική στρατηγική πίσω από τις απειλές
Αναλυτές εκτιμούν ότι η ισραηλινή στρατηγική έχει τρεις βασικούς στόχους:
- Αποκεφαλισμό της ιρανικής ηγεσίας ώστε να αποδυναμωθεί το καθεστώς.
- Δημιουργία εσωτερικής κρίσης εξουσίας στο Ιράν.
- Ανατροπή της ισορροπίας δυνάμεων στη Μέση Ανατολή.
Η πολιτική αυτή ενδέχεται να οδηγήσει σε παρατεταμένη σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, με απρόβλεπτες συνέπειες για την περιφερειακή ασφάλεια.
Ένας πόλεμος που πλέον αφορά την ίδια την εξουσία στο Ιράν
Η απειλή εξόντωσης του επόμενου ανώτατου ηγέτη μετατρέπει την κρίση σε υπαρξιακή σύγκρουση μεταξύ των δύο κρατών.
Για πρώτη φορά μετά την Ιρανική Επανάσταση του 1979, η διαδοχή στην κορυφή της ιρανικής εξουσίας εξελίσσεται εν μέσω ανοιχτής στρατιωτικής αντιπαράθεσης και διεθνούς πίεσης.
Το αποτέλεσμα αυτής της μάχης εξουσίας δεν θα καθορίσει μόνο το μέλλον του Ιράν, αλλά ολόκληρη την γεωπολιτική αρχιτεκτονική της Μέσης Ανατολής.
Με πληροφορίες από:
- Reuters,
- Axios,
- Al Jazeera,
- The Wall Street Journal