Σιωπηλή η Χαμάς στον πόλεμο Ιράν–ΗΠΑ: Η Γάζα και ο Κόλπος καθορίζουν τη στρατηγική

Η απροσδόκητη αποστασιοποίηση της Χαμάς

Παρά τη μακροχρόνια στρατηγική σχέση με το Ιράν, η Χαμάς έχει μέχρι στιγμής αποφύγει να εμπλακεί ενεργά στον πόλεμο που εξελίσσεται μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ-Ισραήλ. Η στάση αυτή θεωρείται αποτέλεσμα προσεκτικού πολιτικού υπολογισμού, καθώς η οργάνωση προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη συμμαχία της με την Τεχεράνη και στα συμφέροντά της στη Γάζα και στον αραβικό κόσμο του Κόλπου.

Η Χαμάς, για πρώτη φορά από την έναρξη της σύγκρουσης, εξέδωσε δήλωση όπου καλεί το Ιράν να αποφύγει επιθέσεις εναντίον γειτονικών χωρών, ενώ παράλληλα αναγνωρίζει το «δικαίωμα αυτοάμυνας» της Τεχεράνης απέναντι σε επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Η διπλή αυτή στάση δείχνει την προσπάθεια της παλαιστινιακής οργάνωσης να αποφύγει μια περιφερειακή κλιμάκωση που θα μπορούσε να πλήξει τους βασικούς της πολιτικούς και οικονομικούς συμμάχους.

Η πραγματικότητα στη Γάζα

Η κατάσταση στη Γάζα παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη. Παρά μια εύθραυστη εκεχειρία με το Ισραήλ, η περιοχή εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ανθρωπιστική κρίση και σοβαρές καταστροφές υποδομών.

Περισσότερο από 80% των υποδομών της Γάζας έχει καταστραφεί, ενώ οι ελλείψεις σε τρόφιμα και ανθρωπιστική βοήθεια εντείνονται μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν.

Για τη Χαμάς, η εμπλοκή σε μια ευρύτερη σύγκρουση θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο:

• την πολιτική της επιβίωση στη Γάζα
• τις διαπραγματεύσεις για ανοικοδόμηση
• την εύθραυστη εκεχειρία με το Ισραήλ

Οι πιέσεις από τις χώρες του Κόλπου

Ένας δεύτερος κρίσιμος παράγοντας είναι οι σχέσεις της Χαμάς με τις αραβικές μοναρχίες του Κόλπου, οι οποίες χρηματοδοτούν σημαντικά προγράμματα βοήθειας προς τη Γάζα.

Αν το Ιράν στοχοποιήσει χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ή τη Σαουδική Αραβία, η Χαμάς θα βρεθεί σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση:

• από τη μία πλευρά εξαρτάται στρατιωτικά και οικονομικά από την Τεχεράνη
• από την άλλη χρειάζεται τη διπλωματική και οικονομική στήριξη των αραβικών κρατών

Η προτροπή της προς το Ιράν να μην πλήξει γειτονικές χώρες αντανακλά ακριβώς αυτή τη γεωπολιτική ισορροπία.

Η στάση των άλλων ιρανικών συμμάχων

Ενώ η Χαμάς κρατά αποστάσεις, άλλες οργανώσεις που συνδέονται με το Ιράν εμφανίζονται πιο ενεργές.

Η Χεζμπολάχ στον Λίβανο έχει ήδη εμπλακεί σε επιθέσεις εναντίον ισραηλινών στόχων, ενώ οι Χούθι της Υεμένης έχουν στο παρελθόν επιτεθεί σε πλοία στη Ερυθρά Θάλασσα.

Η διαφοροποίηση αυτή δείχνει ότι το λεγόμενο «Axis of Resistance» δεν λειτουργεί πάντα ως ενιαίο στρατιωτικό μπλοκ, αλλά ως δίκτυο οργανώσεων με διαφορετικές προτεραιότητες.

Γεωπολιτική ανάλυση: γιατί η Χαμάς κρατά αποστάσεις

Η επιλογή της Χαμάς να μην εμπλακεί άμεσα στον πόλεμο Ιράν–ΗΠΑ/Ισραήλ εξηγείται από τρεις βασικούς παράγοντες:

1. Στρατηγική επιβίωση Η οργάνωση έχει ήδη υποστεί μεγάλες απώλειες στον πόλεμο της Γάζας και αποφεύγει νέο μέτωπο.

2. Πολιτική νομιμοποίηση Η Χαμάς επιχειρεί να εμφανιστεί ως δύναμη διακυβέρνησης στη Γάζα, όχι μόνο ως στρατιωτική οργάνωση.

3. Περιφερειακές ισορροπίες Η σύγκρουση Ιράν–ΗΠΑ/Ισραήλ απειλεί να διασπάσει τον αραβικό κόσμο και να πλήξει τις πηγές χρηματοδότησης της Γάζας.

Η στάση της Χαμάς δείχνει ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δεν εξελίσσεται ως ενιαίο μέτωπο.

Αντίθετα, οι περιφερειακές οργανώσεις και κράτη κινούνται με βάση πολύπλοκους γεωπολιτικούς υπολογισμούς, όπου η επιβίωση, οι συμμαχίες και η οικονομική στήριξη παίζουν συχνά μεγαλύτερο ρόλο από την ιδεολογική ευθυγράμμιση.

Πηγή: pagenews.gr