Δικηγόροι Εκδίδουν Διαταγές Πληρωμής & Απόδοσης Μισθίου από το 2026

Μια σημαντική μεταρρύθμιση που αλλάζει ριζικά τον τρόπο επίλυσης διαφορών σε μισθώσεις ακινήτων τίθεται σε εφαρμογή από το 2026. Με απόφαση του υπουργού Δικαιοσύνης Γιώργου Φλωρίδη, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄ 1359/12.3.2026, οι δικηγόροι αναλαμβάνουν από την 1η Μαΐου 2026 την έκδοση διαταγών πληρωμής και διαταγών απόδοσης μισθίου σε περιπτώσεις μη καταβολής ενοικίων ή λήξης μίσθωσης. Η ρύθμιση, που βασίζεται στο άρθρο 637 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας όπως τροποποιήθηκε με τον ν. 5264/2025, αποτελεί αποτέλεσμα μακροχρόνιων διεκδικήσεων της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ) και στοχεύει στην ταχύτερη και αποτελεσματικότερη προστασία των δικαιωμάτων των ιδιοκτητών.

Γιατί αλλάζει το σύστημα – Το τέλος των χρονοβόρων δικαστηρίων

Μέχρι σήμερα, οι ιδιοκτήτες που αντιμετώπιζαν καθυστερήσεις ενοικίων ή ήθελαν να ανακτήσουν το ακίνητό τους μετά τη λήξη της μίσθωσης, έπρεπε να προσφύγουν στα δικαστήρια με αγωγή απόδοσης μισθίου. Η διαδικασία αυτή συχνά διαρκούσε χρόνια λόγω αναβολών, φόρτου δικαστηρίων και καθυστερήσεων στην έκδοση αποφάσεων. Αποτέλεσμα ήταν οι ιδιοκτήτες να παραμένουν εγκλωβισμένοι σε προβληματικές μισθώσεις, ενώ πολλοί απέφευγαν να ενοικιάζουν κατοικίες μακροχρόνια ακριβώς λόγω αυτού του κινδύνου.

Η νέα ρύθμιση δεν καταργεί την αγωγή απόδοσης μισθίου – αυτή παραμένει πλήρως διαθέσιμη για περιπτώσεις με αμφισβητούμενα ζητήματα, σύνθετες διαφορές ή σώρευση άλλων αξιώσεων. Προσθέτει όμως μια εναλλακτική, εξαιρετικά ταχύτερη διαδικασία: την έκδοση διαταγής από δικηγόρο αντί για δικαστή. Στόχος είναι η άμεση ανάκτηση του ακινήτου χωρίς πολυετείς δικαστικές εμπλοκές, κάτι που αναμένεται να ενισχύσει την εμπιστοσύνη στην αγορά μισθώσεων.

Πώς λειτουργεί η νέα διαδικασία – Οι δύο κατάλογοι δικηγόρων

Σε κάθε Πρωτοδικείο της χώρας θα καταρτίζονται δύο ξεχωριστοί κατάλογοι δικηγόρων:

• Ένας για την έκδοση διαταγών πληρωμής (για οφειλόμενα ενοίκια).
• Ένας για την έκδοση διαταγών απόδοσης μισθίου (για μη καταβολή ενοικίων ή λήξη μίσθωσης).

Οι δικηγόροι που εγγράφονται πρέπει να πληρούν αυστηρές προϋποθέσεις:

• Να είναι ταμειακά ενήμερα μέλη του οικείου Δικηγορικού Συλλόγου.
• Να έχουν τουλάχιστον τετραετή δικηγορική προϋπηρεσία.
• Να μην έχουν υποστεί πειθαρχική ποινή βαρύτερη από επίπληξη.
• Να έχουν παρακολουθήσει υποχρεωτικά 16ωρα επιμορφωτικά σεμινάρια που διοργανώνει ετησίως το Υπουργείο Δικαιοσύνης σε συνεργασία με την Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος.

Οι Δικηγορικοί Σύλλογοι συγκεντρώνουν τα στοιχεία και αποστέλλουν τους καταλόγους στον Προϊστάμενο του Πρωτοδικείου. Η σειρά ανάθεσης είναι αυστηρά αλφαβητική βάσει του επωνύμου. Κάθε νέα αίτηση ανατίθεται στον επόμενο δικηγόρο στη σειρά, και όταν ο κατάλογος εξαντληθεί, ξεκινά ξανά από την αρχή.

Προθεσμίες, υποχρεώσεις & αποζημίωση των δικηγόρων

Ο δικηγόρος που αναλαμβάνει την υπόθεση υποχρεούται να εκδώσει τη διαταγή εντός 20 ημερών από την ενημέρωσή του. Η προθεσμία αναστέλλεται μόνο αν ζητήσει διευκρινίσεις από τον αιτούντα και μέχρι να τις λάβει. Πρέπει να ενεργεί με ευσυνειδησία, επιμέλεια και σύμφωνα με τους κανόνες της νομικής επιστήμης, ενώ απαγορεύεται ρητά να εκδίδει διαταγή υπέρ ή κατά εντολέα του.

Η αποζημίωση είναι σταθερή και αφορολόγητη:

• 400 ευρώ για διαταγή πληρωμής.
• 300 ευρώ για διαταγή απόδοσης μισθίου.

Το ποσό δεν υπόκειται σε ΦΠΑ, κρατήσεις ή άλλες επιβαρύνσεις. Ο αιτών (ιδιοκτήτης) προκαταβάλλει την αμοιβή ηλεκτρονικά στον Δικηγορικό Σύλλογο, ο οποίος εκδίδει ειδικό γραμμάτιο. Μετά την έκδοση της διαταγής, ο Σύλλογος καταβάλλει τα χρήματα στον δικηγόρο, αφού προσκομίσει επικυρωμένο αντίγραφο ή βεβαίωση από τη Γραμματεία του Πρωτοδικείου.

Μεταβατική περίοδος – Τι ισχύει μέχρι τις 30 Απριλίου 2026

Μέχρι τις 30 Απριλίου 2026, οι διαταγές συνεχίζουν να εκδίδονται από τον κατά τόπο αρμόδιο δικαστή, όπως ίσχυε μέχρι σήμερα. Από την 1η Μαΐου 2026 και εφόσον έχουν ολοκληρωθεί τα σεμινάρια και οι κατάλογοι, η αρμοδιότητα περνάει αποκλειστικά στους δικηγόρους. Οι αιτήσεις που θα υποβάλλονται από εκείνη την ημερομηνία θα ακολουθούν τη νέα διαδικασία.

Τι κερδίζουν οι ιδιοκτήτες – Τι πρέπει να προσέχουν οι ενοικιαστές

Για τους ιδιοκτήτες, η αλλαγή αποτελεί σημαντική ανακούφιση. Η γρήγορη έκδοση διαταγής σημαίνει ταχύτερη είσπραξη οφειλών και ανάκτηση του ακινήτου, χωρίς να περιμένουν χρόνια για δικαστική απόφαση. Αυτό αναμένεται να μειώσει τον φόβο μακροχρόνιων μισθώσεων και να ενισχύσει την προσφορά κατοικιών στην αγορά.

Για τους ενοικιαστές, η νέα διαδικασία δεν αλλάζει τα ουσιαστικά δικαιώματά τους. Μπορούν να ασκήσουν ανακοπή κατά της διαταγής πληρωμής ή απόδοσης εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών, όπως ίσχυε και πριν. Ωστόσο, η ταχύτητα της διαδικασίας σημαίνει ότι θα πρέπει να αντιδρούν άμεσα σε περίπτωση καθυστέρησης ενοικίου ή λήξης μίσθωσης, καθώς η έκδοση διαταγής θα γίνεται πολύ πιο γρήγορα.

Παραμένει η επιλογή της αγωγής – Πότε συνιστάται

Η ΠΟΜΙΔΑ διευκρινίζει ότι η αγωγή απόδοσης μισθίου στο Πρωτοδικείο παραμένει πλήρως σε ισχύ και συνιστάται όταν:

• Υπάρχουν αμφισβητούμενα ζητήματα (π.χ. αμφιβολίες για την ημερομηνία λήξης).
• Χρειάζεται δικανική κρίση επί σύνθετων θεμάτων.
• Υπάρχει σώρευση άλλων αξιώσεων (π.χ. αποζημίωση για φθορές).

Σε τέτοιες περιπτώσεις, η παραδοσιακή δικαστική οδός εξακολουθεί να προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια.

Πηγή: Pagenews.gr