Η Ρωσία κινδυνεύει να χάσει τις μοναρχίες του Κόλπου: Μια νέα γεωπολιτική εξίσωση

Σε μια περίοδο που οι δύο μεγαλύτερες κρίσεις της διεθνούς σκηνής — ο πόλεμος στην Ουκρανία και η σύρραξη στον Περσικό Κόλπο — διασταυρώνονται ολοένα πιο στενά, η Μόσχα φαίνεται να βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα διττό γεωπολιτικό ρίσκο: την πιθανή απόσυρση ή μετρίαση της υποστήριξης από τις παραδοσιακά φιλικές προς αυτήν αραβικές μοναρχίες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (ΣΣΚ — GCC). Οι πρόσφατες συμφωνίες ασφαλείας που υπέγραψε ο Ουκρανός πρόεδρος Ζελένσκι με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ και Σαουδική Αραβία ενισχύουν αυτές τις ανησυχίες, καθώς ενδυναμώνουν το στρατιωτικό και διπλωματικό βάρος του Κιέβου στην ευρύτερη Μέση Ανατολή εν μέσω πολέμου.

Από ουδέτερος σε στρατηγικός εταίρος: Η νέα προσέγγιση των χωρών του Κόλπου

Η επίσκεψη του Zelensky στις πρωτεύουσες του Κόλπου το τελευταίο διάστημα κατέληξε στη σύναψη δεκαετών συμφωνιών άμυνας και στρατιωτικής συνεργασίας με Σαουδική Αραβία, ΗΑΕ και Κατάρ, εστιάζοντας στην αντιμετώπιση απειλών από μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους — μέσα που έχουν ήδη δοκιμαστεί στο ουκρανικό μέτωπο. Συγκεκριμένα, οι συμφωνίες προβλέπουν ανταλλαγή τεχνογνωσίας, κοινή παραγωγή συστημάτων και στρατιωτικές επενδύσεις, καθώς και επιτόπια ανάπτυξη ουκρανικών ειδικών για εκπαίδευση και συμβουλές στα κράτη του Κόλπου.

Αυτές οι κινήσεις σηματοδοτούν μια σημαντική αλλαγή: χώρες που για χρόνια προσπαθούσαν να διατηρήσουν στρατηγική ισορροπία μεταξύ ΗΠΑ, Ρωσίας και Ιράν τώρα επιλέγουν πιο ενεργητικά ρόλο στη στρατιωτική σφαίρα, αναγνωρίζοντας την εμπειρία του Κιέβου στην άμυνα από drones και σύγχρονες απειλές — δεξιότητες καθοριστικές τόσο για την ασφάλεια όσο και για την προστασία της ενεργειακής υποδομής τους.

 Γραμμή τριβής: Ρωσία, Ιράν και η αντίληψη μεσολάβησης

Παρά τις αρκετές διαβουλεύσεις του ρώσου προέδρου Πούτιν με ηγέτες του GCC σχετικά με μια πιθανή πολιτική λύση στον πόλεμο του Κόλπου, η Μόσχα θεωρείται πλέον όχι ουδέτερος ενδιάμεσος, αλλά μάλλον μέρος της ευρύτερης περιφερειακής δυναμικής, ιδίως εξαιτίας αναφορών ότι έχει διαβιβάσει πληροφορίες στόχευσης σε Ιράν, ενισχύοντας τη στρατιωτική ικανότητα των Τεχεράνης. Αν και τέτοιες κατηγορίες έχουν διαψευσθεί από το Κρεμλίνο και υποβαθμιστεί σε κάποιες δυτικές πηγές, η αντίληψη αυτή έχει διαμορφωθεί σε υψηλά επίπεδα στο περιβάλλον των χωρών του Κόλπου — γεγονός που επιτάχυνε την αναζήτηση εναλλακτικών ασφάλειας με το Κίεβο.

Η τάδε μεταστροφή δεν ήταν αναπόφευκτη: για χρόνια, οι σχέσεις Ρωσίας–GCC χαρακτηρίζονταν από προσεκτική διπλωματική ισορροπία, ακόμα και σε ζητήματα ενέργειας μέσω του ΟΠΕΚ+, όπου Μόσχα και Ριάντ συντόνιζαν παραγωγή και τιμές πετρελαίου. Τώρα όμως, η αυξανόμενη επιθετικότητα στην περιοχή, ιδίως από το Ιράν, επιταχύνει την αναδιάρθρωση των στρατιωτικών και πολιτικών συμμαχιών, με τον Κόλπο να αναζητά ενεργά «ήχους συναγερμού» πέρα από την παραδοσιακή σφαίρα ισορροπίας με το Κρεμλίνο.

 Στρατηγικές επιπτώσεις για τη Μόσχα

Η προοπτική απώλειας ευθυγράμμισης των μοναρχιών του Κόλπου μπορεί να επιφέρει πολλαπλές πιέσεις στη Ρωσία:

•  Μείωση διεθνών συμμάχων και διπλωματικής επιρροής, καθώς η στρατηγική της στον Περσικό Κόλπο φαίνεται να χάνει έδαφος απέναντι στη Δύση και την Ουκρανία.
•  Οικονομική πίεση στην ενεργειακή πολιτική της, εφόσον χώρες με σημαντική παραγωγή πετρελαίου επιδιώξουν μεγαλύτερη αυτονομία ή ακόμα και επέκταση εξαγωγών εκτός ρωσικής επιρροής — ένα σκηνικό που θα πλήξει τα οικονομικά έσοδα της Μόσχας.
•  Ενίσχυση στρατιωτικών δεσμών μεταξύ Ουκρανίας και GCC, πράγμα που μετατοπίζει βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα τον γεωπολιτικό κατακερματισμό ισχύος προς όφελος του Κιέβου.

Παρά το ενδεχόμενο ότι η Ρωσία μπορεί να διατηρήσει κάποια στρατηγική παρουσία στην περιοχή, η νέα δυναμική δείχνει ότι η ικανότητα των μοναρχιών του Κόλπου να διαμορφώνουν και να αναπροσαρμόζουν τις συμμαχίες τους επιφέρει σημαντικές αλλαγές στο διεθνές σύστημα. Μια Ρωσία που αποδυναμώνει την επιρροή της στον Άξονα Μέσης Ανατολής μπορεί να βρεθεί σε δυσμενή θέση καθώς το γεωπολιτικό παιχνίδι γίνεται ολοένα πιο πολυκεντρικό.

Πηγή: pagenews.gr