Δούκας: «Φρένο» στις τουριστικές επενδύσεις στην Πλάκα

Η συζήτηση για τον υπερτουρισμό στην Αθήνα περνά πλέον σε πιο σκληρή φάση, με τον δήμαρχο Αθηναίων Χάρη Δούκα να στέλνει σαφές μήνυμα προς επενδυτές, κυβέρνηση και αγορά: η Πλάκα έχει φτάσει στα όριά της. Σε συνέντευξή του στον βρετανικό Guardian, ο δήμαρχος έθεσε θέμα καθολικού περιορισμού νέων τουριστικών δραστηριοτήτων στην ιστορική γειτονιά, υπογραμμίζοντας ότι η πόλη δεν μπορεί να μετατραπεί σε χώρο αποκλειστικά προσανατολισμένο στους επισκέπτες.

Η τοποθέτηση Δούκα έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Αθήνα καταγράφει έντονη τουριστική πίεση, ιδιαίτερα στο ιστορικό της κέντρο. Η Πλάκα, μία από τις πιο αναγνωρίσιμες και συμβολικές περιοχές της πρωτεύουσας, βρίσκεται στο επίκεντρο της ανησυχίας, καθώς οι βραχυχρόνιες μισθώσεις, τα ξενοδοχεία, τα serviced apartments και οι νέες τουριστικές χρήσεις έχουν αλλάξει σημαντικά την καθημερινότητα της περιοχής.

«Η Αθήνα δεν μπορεί να λειτουργεί σαν ένα τεράστιο ξενοδοχείο»

Ο Χάρης Δούκας περιέγραψε με έντονο τρόπο την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στο κέντρο της πόλης, τονίζοντας ότι τα προειδοποιητικά σημάδια είναι ήδη εμφανή. Από την εκτόξευση των ενοικίων μέχρι την πίεση στις υποδομές και την απομάκρυνση κατοίκων από ιστορικές γειτονιές, ο δήμαρχος υποστηρίζει ότι η Αθήνα χρειάζεται πλέον κανόνες και όρια.

Η φράση του ότι «η Αθήνα δεν μπορεί να λειτουργεί σαν ένα τεράστιο ξενοδοχείο» συμπυκνώνει τη βασική του θέση. Η πόλη, όπως υποστηρίζει, πρέπει να παραμείνει βιώσιμη για τους μόνιμους κατοίκους της και να μη θυσιάσει την ταυτότητά της στον βωμό της ανεξέλεγκτης τουριστικής αξιοποίησης.

Η Πλάκα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η πρώτη γραμμή αυτής της μάχης. Δεν πρόκειται απλώς για μια περιοχή υψηλής τουριστικής αξίας, αλλά για έναν ιστορικό αστικό ιστό που κινδυνεύει να χάσει την αυθεντικότητά του.

Καθολικό «όχι» σε νέες τουριστικές χρήσεις στην Πλάκα

Ο δήμαρχος Αθηναίων εμφανίζεται αποφασισμένος να αξιοποιήσει το υπό συζήτηση νομοσχέδιο για τις χρήσεις γης στον τουρισμό, προκειμένου να ζητήσει την απαγόρευση νέων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων τουριστικού χαρακτήρα στην Πλάκα.

Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: όχι νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις, όχι νέα serviced apartments, όχι νέα ξενοδοχεία και όχι άλλες τουριστικές χρήσεις σε μια περιοχή που, όπως λέει, είναι ήδη υπερκορεσμένη.

Η θέση αυτή αποτελεί ευθεία παρέμβαση στο μοντέλο ανάπτυξης του ιστορικού κέντρου. Ο Δούκας δεν ζητά απλώς καλύτερη ρύθμιση της αγοράς, αλλά ένα ουσιαστικό «φρένο» σε νέες επενδύσεις εκεί όπου η πόλη δεν αντέχει άλλο.

Οι συνέπειες του υπερτουρισμού στην Αθήνα

Η ανεξέλεγκτη τουριστική ανάπτυξη έχει δημιουργήσει σοβαρές παρενέργειες στην πρωτεύουσα. Τα ενοίκια σε πολλές περιοχές έχουν αυξηθεί σημαντικά, καθιστώντας δύσκολη την παραμονή κατοίκων στο κέντρο. Παράλληλα, οι υποδομές πιέζονται, οι δημόσιοι χώροι επιβαρύνονται και ο χαρακτήρας ιστορικών γειτονιών αλλοιώνεται.

Η Πλάκα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της αλλαγής. Μια περιοχή που παραδοσιακά συνδύαζε κατοικία, ιστορία, μικρή επιχειρηματικότητα και τουρισμό, κινδυνεύει να μετατραπεί σε μονοθεματική ζώνη φιλοξενίας και κατανάλωσης.

Αυτό είναι και το μεγάλο πρόβλημα. Ο τουρισμός από μόνος του δεν είναι εχθρός της πόλης. Όταν όμως καταλαμβάνει όλο τον διαθέσιμο χώρο, τότε η πόλη παύει να λειτουργεί για όσους ζουν σε αυτήν καθημερινά.

Ανακατεύθυνση επενδύσεων σε λιγότερο επιβαρυμένες περιοχές

Ο Χάρης Δούκας δεν τάσσεται κατά των επενδύσεων γενικά. Αντιθέτως, υποστηρίζει ότι οι επενδυτές πρέπει να στραφούν σε άλλες περιοχές της Αθήνας, λιγότερο επιβαρυμένες από τον υπερτουρισμό. Με αυτόν τον τρόπο, η ανάπτυξη μπορεί να κατανεμηθεί πιο ισορροπημένα, χωρίς να συνθλίβει συγκεκριμένες γειτονιές.

Η πρόταση αυτή κινείται στη λογική μιας πιο βιώσιμης τουριστικής πολιτικής. Αντί να συγκεντρώνεται η δραστηριότητα γύρω από την Ακρόπολη, την Πλάκα και τα ήδη κορεσμένα σημεία του κέντρου, μπορεί να υπάρξει αναζωογόνηση άλλων περιοχών, με διαφορετικούς όρους και καλύτερο σχεδιασμό.

Το κρίσιμο, όμως, είναι να μη μεταφερθεί απλώς το ίδιο πρόβλημα αλλού. Χρειάζονται κανόνες, χρήσεις γης, όρια και προστασία της κατοικίας.

Στήριξη από τον πρόεδρο των ξενοδόχων

Η παρέμβαση Δούκα αποκτά μεγαλύτερο βάρος επειδή βρήκε στήριξη και από τον χώρο των ξενοδόχων. Ο πρόεδρος του συνδέσμου ξενοδόχων, Ευγένιος Βασιλικός, έθεσε και ο ίδιος ζήτημα ανώτατου ορίου στην κατασκευή νέων ξενοδοχείων, φέρνοντας ως παράδειγμα τη Βαρκελώνη, όπου δεν εκδίδονται άδειες για νέα ξενοδοχεία από το 2017.

Η τοποθέτηση αυτή έχει σημασία, γιατί δείχνει ότι η ανησυχία για τον υπερκορεσμό δεν προέρχεται μόνο από την αυτοδιοίκηση ή τους κατοίκους, αλλά και από τμήμα της ίδιας της τουριστικής αγοράς.

Όταν ακόμη και οι ξενοδόχοι μιλούν για ανάγκη ορίων, τότε το πρόβλημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως υπερβολή. Είναι πραγματικό και απαιτεί πολιτική απόφαση.

Η Αθήνα πρώτα για τους κατοίκους της

Η στρατηγική που περιγράφει ο Δήμος Αθηναίων δεν περιορίζεται στην Πλάκα. Συνδέεται με μια ευρύτερη ατζέντα για προσιτή στέγαση, αξιοποίηση κενών κτιρίων, ενίσχυση δημόσιων χώρων και περισσότερο πράσινο.

Το κεντρικό μήνυμα είναι ότι η Αθήνα πρέπει να παραμείνει πόλη κατοίκων και όχι να μετατραπεί σε σκηνικό τουριστικής κατανάλωσης. Η τουριστική οικονομία είναι σημαντική, αλλά δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ίδια την αστική ζωή.

Η μάχη για την Πλάκα, όπως την περιγράφει ο Χάρης Δούκας, είναι στην πραγματικότητα μάχη για το ποια Αθήνα θέλει η πόλη να γίνει τα επόμενα χρόνια. Μια πόλη που θα ζει μόνο από τους επισκέπτες της ή μια πόλη που θα μπορεί να φιλοξενεί τουρισμό χωρίς να διώχνει τους κατοίκους της.

Πηγή: Pagenews.gr