Δύο Ρώσοι φυσικοί, οι οποίοι είχαν συμμετάσχει σε έρευνες που σχετίζονται με την ανάπτυξη υπερηχητικών τεχνολογιών, καταδικάστηκαν για προδοσία και οδηγήθηκαν σε πολυετείς ποινές φυλάκισης, σε μια υπόθεση που εντείνει τις ανησυχίες για το κλίμα διώξεων στον χώρο της ρωσικής επιστήμης.
Σύμφωνα με κρατικά μέσα ενημέρωσης, οι Βαλέρι Ζβεγκίντσεφ και Βλάντισλαβ Γκάλκιν καταδικάστηκαν σε 12,5 χρόνια φυλάκισης ο καθένας. Η δίκη τους πραγματοποιήθηκε κεκλεισμένων των θυρών, με τις ρωσικές αρχές να επικαλούνται λόγους κρατικού απορρήτου.
Η υπόθεση αποτελεί την τελευταία σε μια σειρά διώξεων για προδοσία εναντίον επιστημόνων που εργάζονταν σε πεδία υψηλής τεχνολογίας και, ειδικότερα, στην έρευνα υπερυψηλών ταχυτήτων πτήσης.
Στο επίκεντρο η υπερηχητική τεχνολογία
Η υπερηχητική τεχνολογία θεωρείται ένας από τους πιο κρίσιμους και ευαίσθητους τομείς της ρωσικής στρατιωτικής και επιστημονικής έρευνας.
Ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει επανειλημμένα παρουσιάσει τη Ρωσία ως παγκόσμιο ηγέτη στην παραγωγή υπερηχητικών πυραύλων, τους οποίους η Μόσχα έχει ήδη χρησιμοποιήσει στον πόλεμο στην Ουκρανία.
Τα συγκεκριμένα όπλα μπορούν να κινούνται με ταχύτητες πολλαπλάσιες του ήχου, ακόμη και έως 10 φορές ταχύτερα, γεγονός που τα καθιστά εξαιρετικά δύσκολα στην αναχαίτιση από συστήματα αεράμυνας.
Ακριβώς λόγω της στρατηγικής σημασίας του τομέα, οι ρωσικές υπηρεσίες ασφαλείας έχουν εντείνει τον έλεγχο γύρω από επιστήμονες και ερευνητικά κέντρα που σχετίζονται με την ανάπτυξη τέτοιων τεχνολογιών.
Κατηγορίες για «κατασκοπευτική μανία»
Υποστηρικτές των δύο επιστημόνων καταγγέλλουν ότι οι διώξεις δεν βασίζονται σε πραγματικές πράξεις προδοσίας, αλλά σε υπερβολικό ζήλο της FSB να εντοπίσει εσωτερικούς εχθρούς σε έναν τομέα που βρίσκεται υπό στενή παρακολούθηση από το Κρεμλίνο.
Η Όλγα Όρλοβα, εκδότρια της πλατφόρμας T-Invariant, η οποία συνδέει Ρώσους επιστήμονες που αντιτίθενται στον πόλεμο στην Ουκρανία, δήλωσε ότι όταν ένας τομέας μπαίνει στο μικροσκόπιο του Πούτιν και των υπηρεσιών ασφαλείας, ακολουθεί «εκκαθάριση των τάξεων».
Κατά την ίδια, οι επιστήμονες είναι αθώοι, ενώ το γεγονός ότι δεν προσπάθησαν ποτέ να εγκαταλείψουν τη Ρωσία, παρά τις προηγούμενες συλλήψεις συναδέλφων τους, ενισχύει την άποψη ότι δεν θεωρούσαν πως είχαν διαπράξει κάτι παράνομο.
Ο Εβγκένι Σμιρνόφ, μέλος ομάδας εξόριστων δικηγόρων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, χαρακτήρισε τους Ζβεγκίντσεφ και Γκάλκιν «θύματα κατασκοπευτικής μανίας», υποστηρίζοντας ότι διώχθηκαν αποκλειστικά για το επιστημονικό τους έργο.
Οι δύο επιστήμονες και το ερευνητικό τους έργο
Ο 82χρονος Βαλέρι Ζβεγκίντσεφ ήταν κορυφαίος επιστήμονας στο Ινστιτούτο Θεωρητικής και Εφαρμοσμένης Μηχανικής Khristianovich, γνωστό ως ITAM, στην πόλη Νοβοσιμπίρσκ της Σιβηρίας.
Το συγκεκριμένο ερευνητικό κέντρο θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα στη Ρωσία στον τομέα της αεροδυναμικής και των υπερηχητικών ταχυτήτων.
Δύο ακόμη συνάδελφοί του από το ίδιο Ινστιτούτο, ο Ανατόλι Μάσλοφ και ο Αλεξάντερ Σίπλιουκ, είχαν ήδη καταδικαστεί το 2024 σε ποινές 14 και 15 ετών φυλάκισης αντίστοιχα.
Ο 71χρονος Βλάντισλαβ Γκάλκιν εργαζόταν σε άλλο πανεπιστημιακό ίδρυμα της Σιβηρίας και είχε συνυπογράψει επιστημονικές εργασίες με τον Ζβεγκίντσεφ και τον Σίπλιουκ.
«Η απόφαση ισοδυναμεί με θανατική ποινή»
Η κατάσταση της υγείας των δύο καταδικασθέντων προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία στους υποστηρικτές τους.
Η Όλγα Όρλοβα ανέφερε ότι και οι δύο άνδρες αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας, υποστηρίζοντας πως η ποινή των 12,5 ετών ισοδυναμεί πρακτικά με θανατική καταδίκη, λόγω της ηλικίας και της κατάστασής τους.
Οι δύο επιστήμονες είχαν συλληφθεί το 2023 και δήλωσαν αθώοι. Σύμφωνα με όσους τους υπερασπίζονται, οι επιστημονικές τους δημοσιεύσεις και τα ταξίδια τους σε διεθνή συνέδρια είχαν προηγουμένως εγκριθεί από τις αρμόδιες ρωσικές υπηρεσίες.
Πλήγμα για τη ρωσική επιστήμη
Την τελευταία δεκαετία, η Ρωσία έχει κινηθεί νομικά εναντίον τουλάχιστον δέκα επιστημόνων που εργάζονταν στον τομέα της υπερηχητικής τεχνολογίας.
Οι διώξεις αυτές προκαλούν έντονη ανησυχία στην επιστημονική κοινότητα, καθώς πολλοί θεωρούν ότι δημιουργούν κλίμα φόβου, περιορίζουν τη διεθνή επιστημονική συνεργασία και αποθαρρύνουν νέους ερευνητές από το να ασχοληθούν με κρίσιμα τεχνολογικά πεδία.
Σε σπάνια ανοιχτή επιστολή το 2023, συνάδελφοι των συλληφθέντων ερευνητών στο ITAM είχαν προειδοποιήσει ότι οι υποθέσεις αυτές βλάπτουν τη ρωσική επιστήμη και υπονομεύουν το μέλλον της έρευνας στη χώρα.
Το Κρεμλίνο αποφεύγει να σχολιάζει μεμονωμένες υποθέσεις, ωστόσο έχει τονίσει στο παρελθόν ότι ορισμένοι επιστήμονες αντιμετωπίζουν «πολύ σοβαρές κατηγορίες». Ο Βλαντίμιρ Πούτιν έχει καλέσει επανειλημμένα τις υπηρεσίες ασφαλείας να εντείνουν τις προσπάθειες προστασίας της χώρας από απειλές, ιδιαίτερα σε περίοδο πολέμου.
Πηγή: Pagenews.gr