«Η διπλωματική “σκακιέρα” του Τραμπ: Νέο μπλοκ Μέσης Ανατολής απέναντι σε Ιράν, Κίνα και Ρωσία».Σε μία κίνηση που αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες στη Μέση Ανατολή, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τραμπ αποκάλυψε ότι οποιαδήποτε μελλοντική συμφωνία με το Ιράν θα πρέπει να συνοδευτεί από μαζική επέκταση των Abraham Accords, των ιστορικών συμφωνιών εξομάλυνσης σχέσεων με το Ισραήλ που αποτέλεσαν τη μεγαλύτερη διπλωματική επιτυχία της πρώτης θητείας του.
Ο Trump δήλωσε ότι οι διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη «προχωρούν καλά», όμως έθεσε έναν νέο στρατηγικό όρο: την ένταξη επιπλέον μουσουλμανικών χωρών στη φιλοϊσραηλινή αρχιτεκτονική ασφαλείας που οικοδομεί η Ουάσιγκτον στη Μέση Ανατολή.
Στο τραπέζι Σαουδική Αραβία, Τουρκία και Πακιστάν
Σε ανάρτησή του, ο Τραμπ ανέφερε ότι η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ θα πρέπει «άμεσα» να υπογράψουν τις Συμφωνίες του Αβραάμ, ενώ στη συνέχεια ακολούθως θα πρέπει να ενταχθούν:
- η Τουρκία
- το Πακιστάν
- η Αίγυπτος
- η Ιορδανία
Παρότι Αίγυπτος και Ιορδανία έχουν ήδη ειρηνευτικές συμφωνίες με το Ισραήλ εδώ και δεκαετίες, η δημόσια απαίτηση Τραμπ δείχνει ότι η Ουάσιγκτον επιδιώκει μια νέα, ενιαία περιφερειακή συμμαχία απέναντι στο Ιράν αλλά και απέναντι στην αυξανόμενη επιρροή της Κίνας και της Ρωσίας στη Μέση Ανατολή.
Το “μεγάλο παζάρι” της Ουάσιγκτον
Η σύνδεση μιας συμφωνίας με το Ιράν με την επέκταση των Abraham Accords θεωρείται από αναλυτές μια προσπάθεια του Trump να πετύχει ταυτόχρονα:
- αποκλιμάκωση με την Τεχεράνη
- αναγνώριση του Ισραήλ από σουνιτικές δυνάμεις
- δημιουργία αντι-ιρανικού άξονα ασφαλείας
- ενεργειακή και στρατιωτική αναδιάταξη της περιοχής
Διπλωματικές πηγές στην Ουάσιγκτον κάνουν λόγο για ένα σχέδιο “grand bargain” — ένα γεωπολιτικό deal που θα μπορούσε να επανασχεδιάσει ολόκληρο τον χάρτη της Μέσης Ανατολής.
Η Τουρκία στο επίκεντρο – Νέα ισορροπία με Ισραήλ;
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η αναφορά στην Τουρκία. Παρά τις κατά καιρούς εντάσεις ανάμεσα στον Ερντογάν και το Ισραήλ, η Άγκυρα έχει τα τελευταία χρόνια κινηθεί πιο πραγματιστικά στις σχέσεις της με το Τελ Αβίβ, κυρίως λόγω ενεργειακών και στρατηγικών συμφερόντων στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η πιθανότητα συμμετοχής της Τουρκίας στις Abraham Accords θα αποτελούσε ιστορική ανατροπή και πιθανώς θα άλλαζε τις ισορροπίες:
- στη Συρία,
- στη Γάζα,
- στην Ανατολική Μεσόγειο,
- αλλά και στις σχέσεις Τουρκίας – ΝΑΤΟ – Ισραήλ.
Μπορεί ακόμη και το Ιράν να υπογράψει;
Ο Trump άφησε ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο το ίδιο το Ιράν να μπορούσε στο μέλλον να ενταχθεί στις συμφωνίες, εφόσον υπάρξει συνολική διπλωματική συμφωνία.
Το σενάριο μοιάζει σήμερα εξαιρετικά δύσκολο, ωστόσο διπλωμάτες εκτιμούν ότι η Ουάσιγκτον επιχειρεί να δημιουργήσει πίεση προς την Τεχεράνη, εμφανίζοντας μια νέα περιφερειακή τάξη πραγμάτων στην οποία το Ιράν κινδυνεύει να μείνει απομονωμένο.
Σκληρές αντιδράσεις και αβεβαιότητα
Η στρατηγική Trump ήδη προκαλεί αντιδράσεις τόσο μέσα στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα όσο και στη Μέση Ανατολή. Σκληροπυρηνικοί Ρεπουμπλικανοί θεωρούν ότι η Ουάσιγκτον δεν πρέπει να προχωρήσει σε συμβιβασμούς με την Τεχεράνη, ενώ αραβικές χώρες εμφανίζονται επιφυλακτικές απέναντι σε μια τόσο ανοιχτή σύνδεση με το Ισραήλ χωρίς πρόοδο στο παλαιστινιακό.
Παράλληλα, το Ιράν δεν έχει ακόμη σχολιάσει επίσημα τις δηλώσεις Τραμπ, γεγονός που δείχνει ότι οι διαπραγματεύσεις παραμένουν εξαιρετικά εύθραυστες.
Πηγή: pagenews.gr