Η Ευρώπη ετοιμάζεται να ανοίξει ξανά τη στρόφιγγα του χρήματος προς τη Βουδαπέστη
Μετά από χρόνια σκληρής σύγκρουσης ανάμεσα στις Βρυξέλλες και τον Ορμπαν, η Ουγγαρία φαίνεται να βρίσκεται ένα βήμα πριν από τη μεγαλύτερη δημοσιονομική και πολιτική επανεκκίνηση της τελευταίας δεκαετίας.
Σύμφωνα με πληροφορίες από ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές και δηλώσεις του νέου πρωθυπουργού Μαγιάρ, οι διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχουν εισέλθει στην τελική φάση και το ενδεχόμενο συμφωνίας θεωρείται πλέον εξαιρετικά πιθανό.
- ευρωπαϊκά κονδύλια,
- χρηματοδοτικά εργαλεία,
- δάνεια χαμηλού κόστους,
- επενδυτικά προγράμματα,
- και κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης.
Για την ουγγρική οικονομία, πρόκειται για μια δυνητική “ένεση ζωής”.
Για τις Βρυξέλλες, όμως, το διακύβευμα είναι πολύ μεγαλύτερο:η πολιτική επαναφορά της Ουγγαρίας στον ευρωπαϊκό πυρήνα.
Το μεγάλο “ξεπάγωμα” μετά την εποχή Όρμπαν
Τα προηγούμενα χρόνια, η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε παγώσει σημαντικό μέρος των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων προς την Ουγγαρία, κατηγορώντας την κυβέρνηση του Όρμπαν για:
- παραβιάσεις κράτους δικαίου,
- αδυναμία ελέγχου διαφθοράς,
- πολιτικές παρεμβάσεις στη Δικαιοσύνη,
- περιορισμούς στην ελευθερία Τύπου,
- και αδιαφανή διαχείριση ευρωπαϊκών πόρων.
Η σύγκρουση είχε μετατραπεί σε μία από τις μεγαλύτερες θεσμικές κρίσεις στην ιστορία της ΕΕ.
Η εκλογή όμως του Μαγιάρ άλλαξε το πολιτικό σκηνικό.
Ο νέος πρωθυπουργός εξελέγη υποσχόμενος:
- αποκατάσταση σχέσεων με τις Βρυξέλλες,
- επανεκκίνηση της οικονομίας,
- επιστροφή των χαμένων ευρωπαϊκών πόρων,
- και σταδιακή αποκατάσταση θεσμικής εμπιστοσύνης.
Και φαίνεται ότι η Κομισιόν είναι πλέον έτοιμη να ανταποκριθεί.
Τα 10,4 δισ. ευρώ που “καίνε”
Το πιο άμεσο ζήτημα αφορά περίπου 10,4 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Τα κονδύλια αυτά πρέπει να δεσμευθούν έως τα τέλη Αυγούστου.
Εάν χαθεί η προθεσμία, σημαντικό μέρος των διαθέσιμων πόρων κινδυνεύει να χαθεί οριστικά.
Η νέα κυβέρνηση βρίσκεται τώρα μπροστά σε έναν αγώνα δρόμου:να παρουσιάσει ώριμα projects και επενδυτικά σχέδια αρκετά γρήγορα ώστε να εξασφαλιστεί η εκταμίευση.
Στις Βρυξέλλες υπάρχει ήδη αυξημένη κινητικότητα γύρω από:
- πράσινες επενδύσεις,
- ενεργειακές υποδομές,
- ψηφιακό μετασχηματισμό,
- σιδηροδρομικά δίκτυα,
- και βιομηχανικά projects στρατηγικής σημασίας.
Η οικονομία πιέζει ασφυκτικά τη νέα κυβέρνηση
Παρά την πολιτική αισιοδοξία, η πραγματικότητα της ουγγρικής οικονομίας παραμένει δύσκολη.
Η ανάπτυξη παραμένει υποτονική.
Ο πληθωρισμός έχει αφήσει βαθύ αποτύπωμα στην κατανάλωση.
Οι δημόσιες επενδύσεις επιβραδύνθηκαν τα τελευταία χρόνια λόγω έλλειψης κοινοτικών πόρων.
Και τα δημοσιονομικά περιθώρια της κυβέρνησης Μαγιάρ είναι εξαιρετικά περιορισμένα.
Γι’ αυτό και η αποδέσμευση των ευρωπαϊκών κονδυλίων δεν είναι απλώς πολιτική επιτυχία.
Είναι όρος οικονομικής σταθερότητας.
Οι αγορές ήδη “ψηφίζουν” συμφωνία
Οι χρηματοπιστωτικές αγορές φαίνεται πως έχουν ήδη αρχίσει να προεξοφλούν θετική έκβαση.
Το ουγγρικό φιορίνι ενισχύθηκε σε υψηλό τεσσάρων ετών έναντι του ευρώ, συνεχίζοντας τη δυναμική που ξεκίνησε μετά την πολιτική αλλαγή στη Βουδαπέστη.
Οι επενδυτές βλέπουν πλέον:
- μικρότερο πολιτικό ρίσκο,
- καλύτερες σχέσεις με την ΕΕ,
- πιθανή εισροή ευρωπαϊκής ρευστότητας,
- και σταδιακή σταθεροποίηση της οικονομίας.
Αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουγγαρία μπορεί να εξελιχθεί ξανά σε επενδυτικό hub της Κεντρικής Ευρώπης, ειδικά στους τομείς:
- automotive,
- batteries,
- logistics,
- AI infrastructure,
- και green industry.
Το βαθύτερο γεωπολιτικό μήνυμα της συμφωνίας
Η πιθανή συμφωνία δεν αφορά μόνο την Ουγγαρία.
Αφορά ολόκληρη την Ευρώπη.
Οι Βρυξέλλες φαίνεται να αντιλαμβάνονται πλέον ότι, σε μια περίοδο:
- πολέμου στην Ουκρανία,
- γεωπολιτικής πίεσης από τη Ρωσία,
- οικονομικού ανταγωνισμού με Κίνα και ΗΠΑ,
- και ανόδου λαϊκιστικών κινημάτων,
η διατήρηση βαθιών εσωτερικών ρήξεων εντός της ΕΕ αποτελεί στρατηγικό κίνδυνο.
Η “επιστροφή” της Ουγγαρίας θεωρείται κρίσιμη για τη συνοχή της Ένωσης.
Και για πρώτη φορά μετά από χρόνια, τόσο οι Βρυξέλλες όσο και η Βουδαπέστη φαίνεται να αναζητούν συμβιβασμό αντί σύγκρουσης.
Ο Peter Magyar και το νέο ευρωπαϊκό αφήγημα
Ο Magyar επιχειρεί να παρουσιαστεί ως κάτι περισσότερο από ένας απλός διάδοχος του Orban.
Προσπαθεί να χτίσει ένα νέο πολιτικό brand:εθνικά συντηρητικός αλλά ευρωπαϊκά συμβατός.
Αυτό το μοντέλο ενδιαφέρει ιδιαίτερα ευρωπαϊκούς κύκλους, καθώς μπορεί να λειτουργήσει ως “γέφυρα” ανάμεσα:
- στις Βρυξέλλες,
- στις πιο συντηρητικές κοινωνίες της Κεντρικής Ευρώπης,
- και στις αυξανόμενες πιέσεις από δεξιότερα κόμματα στην ΕΕ.
Τι πραγματικά διακυβεύεται πίσω από τα δισεκατομμύρια
Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν δίνει απλώς χρήματα.
Αγοράζει:
- πολιτική σταθερότητα,
- θεσμική επιρροή,
- γεωπολιτική συνοχή,
- και περιορισμό φιλορωσικών αποκλίσεων.
Η Ουγγαρία, από την άλλη πλευρά, χρειάζεται επειγόντως:
- ανάπτυξη,
- επενδύσεις,
- φθηνή χρηματοδότηση,
- και αποκατάσταση διεθνούς αξιοπιστίας.
Και οι δύο πλευρές γνωρίζουν ότι η σύγκρουση της προηγούμενης περιόδου είχε κόστος.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα υπάρξει συμφωνία.
Το ερώτημα είναι:πόσο βαθιά θα αλλάξει η σχέση Βουδαπέστης – Βρυξελλών μετά το τέλος της εποχής Orban.
Δηλώσεις Peter Magyar
«Η Ουγγαρία ανήκει στην Ευρώπη και η Ευρώπη πρέπει να επιστρέψει στην Ουγγαρία.»«Η χώρα δεν μπορεί να χάσει άλλα χρόνια χωρίς πρόσβαση σε ευρωπαϊκούς πόρους.»Η Ουγγαρία ίσως βρίσκεται μπροστά στη σημαντικότερη πολιτική και οικονομική στροφή από την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.Για χρόνια, η Βουδαπέστη λειτουργούσε ως “αντάρτης” των Βρυξελλών.Τώρα επιχειρεί να μετατραπεί ξανά σε εταίρο.Και η Ευρώπη μοιάζει έτοιμη να πληρώσει ακριβά για να το πετύχει.
